Nâng cao vai trò của khuyến nông trong phát triển nông nghiệp hữu cơ

Sản phẩm gạo hữu cơ do Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh triển khai tại xã Cẩm Bình, huyện Cẩm Xuyên. Ảnh: Sở NN&PTNT tỉnh Hà Tĩnh

Trong bối cảnh nhu cầu sử dụng các sản phẩm nông sản hữu cơ ngày một gia tăng trên thị trường trong nước cũng như quốc tế. Chính vì vậy, sản xuất nông nghiệp hữu cơ được cho là xu thế chính và tất yếu trong tương lai, bởi không chỉ mang tới người tiêu dùng sản phẩm chất lượng cao, mà còn an toàn cho chính người sản xuất.

Xác định các tiềm năng lợi thế để phát triển nông nghiệp nói chung và nông nghiệp canh tác theo mô hình hữu cơ nói riêng. Ngày 15/05/2024, Uỷ ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh đã ban hành Quyết định số 1216/QĐ-UBND Phê duyệt Đề án “Đề án phát triển nông nghiệp hữu cơ tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2024 - 2030” với mục tiêu tổng quát: Phát triển nền nông nghiệp hữu cơ có giá trị gia tăng cao, bền vững, thân thiện với môi trường sinh thái, thích ứng với biến đổi khí hậu, góp phần ổn định đời sống cho người dân trên địa bàn. Đồng thời nâng cao năng lực, khả năng tổ chức sản xuất, sức cạnh tranh trong chế biến, tiêu thụ sản phẩm nông sản của Tỉnh gắn với kinh tế nông nghiệp tuần hoàn và tái cơ cấu toàn diện ngành nông nghiệp. Đồng thời, phát triển sản xuất và chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn nông nghiệp hữu cơ cho các loại cây trồng vật nuôi có thế mạnh của Tỉnh nhằm tạo ra sản phẩm nông nghiệp an toàn, sản phẩm hàng hóa, phục vụ tiêu dùng trong nước và xuất khẩu; đẩy mạnh áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật, công nghệ; áp dụng các quy trình sản xuất, chế biến hữu cơ tiên tiến, hiện đại để kiểm soát tốt các nguy cơ mất an toàn thực phẩm

Theo đó, Hà Tĩnh đặt mục tiêu cụ thể đến năm 2030: Diện tích nhóm đất nông nghiệp sản xuất hữu cơ đạt khoảng 2 - 2,5% tổng diện tích nhóm đất nông nghiệp. Diện tích đất trồng trọt hữu cơ đạt khoảng 2% tổng diện tích trồng trọt với các cây trồng chủ lực lúa, rau các loại, cây ăn quả... với quy mô 2.500ha. Tỷ lệ sản phẩm chăn nuôi hữu cơ khoảng 2% trên tổng sản phẩm chăn nuôi với các sản phẩm có tiềm năng lợi thế như mật ong, nhung hươu, thịt các loại (lợn, bò, dê, gia cầm…).

Diện tích nuôi tôm hữu cơ đạt khoảng 2 - 3% tổng diện tích nuôi tôm với sản phẩm chủ yếu là tôm sú. Giá trị sản phẩm trên 1ha đất trồng trọt hữu cơ cao gấp 1,7 - 2 lần so với phi hữu cơ.

Để thực hiện được mục tiêu này, đề án đã đưa ra các nhóm nhiệm vụ: lựa chọn vùng, đối tượng để chuyển đổi sang sản xuất nông nghiệp hữu cơ, hình thành các vùng sản xuất hàng hóa; xây dựng các mô hình sản xuất nông nghiệp hữu cơ theo chuỗi giá trị làm nơi tham quan, học tập kinh nghiệm để nhân ra diện rộng; đào tạo, tập huấn nâng cao chất lượng nguồn nhân lực sản xuất nông nghiệp hữu cơ; hình thành hệ thống cung ứng vật tư đầu vào và dịch vụ cho sản xuất nông nghiệp hữu cơ; xây dựng hệ thống kiểm soát chứng nhận nông nghiệp hữu cơ; chế biến sản phẩm, xây dựng thương hiệu và xúc tiến thương mại tiêu thụ sản phẩm.

Đề án cũng tập trung triển khai nhóm giải pháp như: Đẩy mạnh thông tin tuyên truyền để làm chuyển biến căn bản nhận thức của cả hệ thống về nông nghiệp hữu cơ; đầu tư hỗ trợ ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển giao quy trình sản xuất nông nghiệp hữu cơ; phát triển các hình thức tổ chức sản xuất và thị trường tiêu thụ sản phẩm phù hợp; tăng cường quản lý nhà nước về nông nghiệp hữu cơ; giải pháp về cơ chế chính sách.

Ông Nguyễn Hữu Ngọc, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh phát biểu khai mạc hội nghị. Ảnh: Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh

Phát biểu tại Hội nghị cán bộ, viên chức, người lao động năm 2024 và triển khai nhiệm vụ năm 2025, ông Nguyễn Hữu Ngọc, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh cho biết: Năm 2024, công tác thông tin tuyên truyền tiếp tục được quan tâm chú trọng triển khai và có nhiều sự đổi mới. Bên cạnh phối hợp thực hiện các chuyên đề Nông nghiệp nông thôn phát sóng trên Đài truyền hình tỉnh, trung tâm Khuyến nông đã số hóa bản tin Khuyến nông, biên tập và đăng tải hàng trăm tin, bài trên trang Thông tin điện tử Khuyến nông (khuyennonghatinh.com). Đồng thời đã xây dựng các kênh youtube, fanpage Khuyến nông Hà Tĩnh nhằm cung cấp thông tin và kết nối với nông dân một cách nhanh nhất.

Bên cạnh đó, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh đã tổ chức 11 lớp với 330 học viên tham dự tập huấn nâng cao nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ Khuyến nông cấp tỉnh, huyện, khuyến nông viên cơ sở, tổ khuyến nông cộng đồng, các hộ dân sản xuất; kỹ thuật sản xuất các loại cây trồng vật nuôi, nuôi trồng thủy sản. Và, thông qua các mô hình trình diễn đã tổ chức được 20 lớp hơn 600 học viên tham dự chuyển giao quy trình sản xuất thâm canh cây trồng, vật nuôi đạt tiêu chuẩn hữu cơ, VietGAP, tuần hoàn,… cho nông dân trong và ngoài mô hình.

Đặc biệt, hoạt động chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật thông qua triển khai các mô hình, chương trình, dự án vẫn được xem là nội dung then chốt. Trong năm 2024, đã triển khai thành công 14 mô hình trình diễn trên tất cả các lĩnh trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản, lâm nghiệp; các mô hình đã thực hiện đúng mục tiêu, đảm bảo tiến độ, quy mô và đạt các tiêu chuẩn kinh tế - kỹ thuật đã đề ra; đã áp dụng những tiến bộ khoa kỷ thuật phù hợp với chủ trương phát triển tái cơ cấu ngành nông nghiệp, đem lại hiệu quả thiết thực với người dân.

Hà Tĩnh đặt mục tiêu cụ thể đến năm 2030: Diện tích nhóm đất nông nghiệp sản xuất hữu cơ đạt khoảng 2 - 2,5% tổng diện tích nhóm đất nông nghiệp. Ảnh: Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh

Để triển khai thực hiện "Đề án phát triển nông nghiệp hữu cơ tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2024 - 2030”, Hà Tĩnh sẽ xây dựng các mô hình sản xuất nông nghiệp hữu cơ theo chuỗi giá trị làm nơi tham quan, học tập kinh nghiệm để nhân ra diện rộng. Cụ thể:

Trồng trọt: Xây dựng 20 mô hình, gồm 5 mô hình sản xuất lúa (10 - 20ha/mô hình) tại các huyện Đức Thọ, Can Lộc, Thạch Hà, Cẩm Xuyên, Kỳ Anh; 4 mô hình trồng lúa kết hợp nuôi trồng thủy sản, nuôi rươi (trên 2ha/mô hình) tại Đức Thọ, TP Hà Tĩnh, Kỳ Anh, thị xã Hồng Lĩnh; 4 mô hình trồng cây ăn quả (từ 5 - 10ha/mô hình) tại các huyện Hương Sơn, Hương Khê, Vũ Quang, Can Lộc; 4 mô hình sản xuất rau (5.000 - 10.000m2/mô hình) tại các huyện Thạch Hà, Cẩm Xuyên, Kỳ Anh, Đức Thọ; 3 mô hình sản xuất chè (3 - 5ha/mô hình) tại các huyện Kỳ Anh, Hương Sơn, Hương Khê.

Chăn nuôi: Xây dựng các mô hình chăn nuôi hữu cơ, hướng theo hữu cơ, thực hiện hỗ trợ áp dụng quy trình kỹ thuật chuyển đổi sang sản xuất hướng theo nông nghiệp hữu cơ và phù hợp tiêu chuẩn hữu cơ với 35 mô hình chăn nuôi hướng theo hữu cơ, gồm: 20 mô hình chăn nuôi lợn (10 - 100 con/mô hình); 5 mô hình chăn nuôi bò (10 - 50 con/mô hình); 10 mô hình chăn nuôi gia cầm (100 - 1.000 con/mô hình); 5 mô hình chăn nuôi hươu (quy mô 10 - 50 con/mô hình); 5 mô hình chăn nuôi dê (quy mô 10 - 50 con/mô hình) và 5 mô hình nuôi ong mật (quy mô 10 - 100 đàn/mô hình).

Nuôi trồng thủy sản: Xây dựng, thực hiện các mô hình tôm sú quảng canh cải tiến hữu cơ, thực hiện hỗ trợ áp dụng quy trình kỹ thuật chuyển đổi sang sản xuất hướng theo nông nghiệp hữu cơ và phù hợp tiêu chuẩn hữu cơ (5 mô hình với quy mô 1ha/mô hình).

Đặc biệt, đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền, nâng cao nhận thức, hiểu biết của cộng đồng về nông nghiệp hữu cơ, từng bước thay đổi nhận thức về sản xuất truyền thống, tiến đến nền nông nghiệp hữu cơ an toàn, bền vững. Triển khai sâu, rộng cho người sản xuất, người kinh doanh và người tiêu dùng nắm bắt các nội dung của Đề án phát triển nông nghiệp hữu cơ tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2024 - 2030.

Tuyên truyền, hướng dẫn thực thi các chính sách, pháp luật liên quan đến nông nghiệp hữu cơ, nâng cao nhận thức cho các doanh nghiệp, người sản xuất và nhà quản lý về việc tuân thủ nghiêm ngặt quy trình sản xuất, giám sát, chứng nhận nhằm thúc đẩy phát triển nông nghiệp hữu cơ.

Các cấp, các ngành và các tổ chức chính trị - xã hội phải xác định việc phát triển nông nghiệp hữu cơ là một nội dung quan trọng trong lãnh đạo, chỉ đạo phát triển nông nghiệp của địa phương và của Tỉnh. Đổi mới và đa dạng các hình thức tuyên truyền, kịp thời biểu dương những mô hình làm tốt, cách làm hay để nhân rộng. Tổ chức các cuộc hội thảo, tham quan học tập kinh nghiệm để học hỏi, rút kinh nghiệm nhằm tăng cường nhận thức về nông nghiệp hữu cơ cho các đối tượng liên quan.

Cùng với đó, tăng cường quản lý trên lĩnh vực sản xuất, đảm bảo đúng đối tượng, quy trình, tiêu chuẩn, các loại vật tư đầu vào được sử dụng,… nhằm đảm bảo sản xuất hữu cơ theo đúng theo quy định; Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về vật tư nông nghiệp và an toàn thực phẩm nông, lâm, thủy sản; kiểm soát chặt chẽ chất lượng các loại giống cây trồng, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, ngăn chặn hàng giả, hàng kém chất lượng trên thị trường; thường xuyên theo dõi, kiểm tra, giám sát chất lượng, an toàn thực phẩm đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh và sản phẩm đã được chứng nhận theo quy định;...

Hội nghị Hữu cơ Châu Á lần thứ 8: Nơi học hỏi kinh nghiệm các nước trên thế giới Ngày 24/12/2024, Hiệp hội Nông nghiệp Hữu cơ Việt Nam đã có buổi làm việc với tỉnh Ninh Bình về việc thực hiện công tác ...

Vì sao người Việt chuyển hướng sử dụng thực phẩm hữu cơ? Những năm trở lại đây, rất nhiều gia đình Việt chuyển hướng sang sử dụng thực phẩm hữu cơ. Xu hướng này bắt nguồn từ ...

Thị trường sản phẩm hữu cơ ở Việt Nam: Hứa hẹn nhiều cơ hội phát triển Thực phẩm hữu cơ ngày càng được nhiều người tiêu dùng ưa chuộng. Ghi nhận vài năm trở lại đây, hàng loạt cửa hàng chuyên ...