Một HTX tại huyện Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk đã áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp để đáp ứng với việc thích ứng biến đổi khí hậu.

Biến thách thức thành cơ hội

Biến đổi khí hậu là một trong những thách thức lớn nhưng cũng là cơ hội cho ngành nông, lâm nghiệp tại Đắk Lắk chuyển đổi theo hướng bền vững hơn. Sự kết hợp giữa các giải pháp công nghệ, chính sách và quản lý vững chắc tài nguyên thiên nhiên không chỉ giúp ngành nông, lâm nghiệp thích hợp với biến đổi khí hậu mà còn khuyến khích phần đảm bảo sinh kế dài hạn cho người dân.

Ông Nguyễn Thiên Văn – Phó chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk.

Ông Nguyễn Thiên Văn – Phó chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk chia sẻ: Hiện nay, ngành nông lâm nghiệp và thủy sản chiếm vị trí quan trọng trong cơ cấu nền kinh tế của tỉnh, với trên 36,5% GDP. Giá trị sản xuất nông nghiệp tăng trưởng bình quân 8,39%/năm, đặc biệt là nhóm cây công nghiệp dài ngày như cà phê, cao su, hồ tiêu, điều,... chiếm trên 90% tổng kim ngạch xuất khẩu của tỉnh. Sản xuất nông nghiệp đã góp phần giải quyết việc làm và thu nhập cho gần 70% lao động của tỉnh. Thế nhưng trong những năm gần đây, biến đổi khí hậu đang gây ra nhiều tác động nghiêm trọng đến sản xuất nông nghiệp tại Đắk Lắk. Do đối phó với các hiện tượng khí hậu bất thường, nông dân phải sử dụng nhiều phân bón, thuốc trừ sâu, và hệ thống tưới tiêu, khiến chi phí sản xuất tăng cao.

Ông Nguyễn Minh Chí, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Đắk Lắk cho biết: UBND tỉnh đã chỉ đạo các cấp, các ngành tập trung thúc đẩy toàn diện và đồng bộ chương trình xây dựng nông thôn mới, phù hợp với nguồn lực và điều kiện địa phương. Trong đó, tập trung đầu tư phát triển hiện đại cơ sở hạ tầng nông, lâm nghiệp, tăng cường khả năng phòng chống, giảm nhẹ thiên tai, ứng phó với biến đổi khí hậu, sử dụng hiệu quả nguồn nước và bảo vệ môi trường sinh thái và phát triển nông, lâm nghiệp bền vững.

Bên cạnh đó, ngoài các mô hình nông nghiệp tích hợp công nghệ thông minh còn có các mô hình liên quan đến quản lý nước và tưới tiêu thông minh được áp dụng trong hầu hết các hệ thống sản xuất cây trồng ở Đắk Lắk như cà phê, hồ tiêu, sầu riêng, cây ăn quả...

Hợp tác xã (HTX) Dịch vụ nông nghiệp sạch, thôn Phước Hòa, xã Ea Yông, huyện Krông Pắk, tỉnh Đắk Lắk có 196 ha cây sầu riêng và là một trong những đơn vị tiên phong trong sử dụng thiết bị đo dinh dưỡng đất Enfarm và hệ thống giải pháp AIGU Smart Farm nhằm kiểm tra chế độ dinh dưỡng đối với cây trồng và dự báo thời tiết.

Ông Mai Đình Thọ - Chủ tịch Hội đồng quản trị, HTX Dịch vụ nông nghiệp sạch chia sẻ: Việc áp dụng thiết bị đo dinh dưỡng đất Enfarm và hệ thống giải pháp AIGU Smart Farm trên cây sầu riêng đã mang lại nhiều lợi ích cho việc canh tác, đặc biệt trong việc tối ưu hóa năng suất và chất lượng trái. Thiết bị Enfarm giúp đo lường chính xác các chỉ số dinh dưỡng và tình trạng đất, cho phép người nông dân điều chỉnh phân bón và chăm sóc cây phù hợp theo từng giai đoạn phát triển. Cùng với đó, hệ thống AIGU Smart Farm tích hợp các công nghệ tự động hóa trong quản lý nước và điều kiện khí hậu, giúp cây sầu riêng phát triển trong môi trường được kiểm soát chặt chẽ, giảm thiểu rủi ro do thời tiết và tối ưu hóa nguồn tài nguyên. Nhờ áp dụng các giải pháp này, năng suất và chất lượng của sầu riêng đã được cải thiện đáng kể, đồng thời giảm thiểu chi phí sản xuất và bảo vệ môi trường canh tác.

Phát triển nông, lâm nghiệp theo hướng bền vững

Tỉnh Đắk Lắk đã chủ động tổ chức Hội thảo khoa học sản xuất nông, lâm nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu.

Tỉnh Đắk Lắk đã và đang quyết tâm vào việc phát triển nông lâm nghiệp theo hướng bền vững, với các chiến lược trọng tâm, trọng điểm nhằm bảo vệ tài nguyên rừng, nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp và ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất thích ứng với biến đổi khí hậu.

Tỉnh Đăk Lăk chú trọng sử dụng các giống cây trồng có khả năng chống chịu tốt với hạn hán, lũ lụt và sâu bệnh, như các giống lúa và cà phê lai tạo, giúp đảm bảo năng suất ổn định. Đồng thời, phát triển mô hình nông lâm kết hợp giúp điều hòa khí hậu, tăng độ che phủ và giữ ẩm cho đất, giúp nông dân đa dạng hóa nguồn thu nhập, nâng cao hiệu quả sản xuất và tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Xây mới và nâng cấp các công trình thủy lợi, hệ thống kênh mương và chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp. Ngoài ra, để khắc phục tình trạng khó khăn trong sản xuất nông nghiệp, chính quyền địa phương và cơ quan chức năng tỉnh Đắk Lắk đang tích cực triển khai các biện pháp giúp nông dân giảm bớt thiệt hại và thích ứng với điều kiện biến đổi khí hậu hiện nay.

Phát triển mô hình nông lâm kết hợp giúp điều hòa khí hậu, tăng độ che phủ và giữ ẩm cjo đất, giúp nông dân đa dạng hóa nguồn thu nhập.

Khuyến khích người nông dân thay đổi phương pháp canh tác hiện đại như: Thực hiện Hệ thống tưới tiết kiệm nước giúp cung cấp lượng nước phù hợp cho cây trồng và tiết kiệm nước, đặc biệt quan trọng trong những giai đoạn hạn hán. Hệ thống này còn có thể kết hợp với cảm biến đo độ ẩm đất để tự động điều chỉnh tưới nước khi cần thiết. Sử dụng các thiết bị IoT (Internet of Things) để theo dõi tình hình thời tiết, độ ẩm, nhiệt độ và dinh dưỡng của đất. Áp dụng mô hình nông nghiệp bền vững như canh tác hữu cơ, tuần hoàn tài nguyên nông nghiệp (sử dụng phế phẩm từ chăn nuôi hoặc nông nghiệp khác) giúp cải thiện sức khỏe đất, giữ nước tốt hơn và giảm phụ thuộc vào hóa chất.

Sử dụng nhà kính hoặc các vật liệu che phủ đất giúp bảo vệ cây trồng khỏi những biến đổi khí hậu đột ngột và duy trì độ ẩm ổn định cho đất, tránh hiện tượng bốc hơi nước nhanh. Áp dụng các phương pháp quản lý đất như trồng cây che phủ, luân canh cây trồng, trồng xen canh giúp duy trì độ màu mỡ của đất và giảm xói mòn. Những phương pháp này giúp đất có khả năng hấp thụ nước tốt hơn, hạn chế mất nước do bốc hơi.

Ứng dụng hệ thống cảnh báo sớm và dự báo thời tiết, giúp người dân nắm bắt kịp thời các hiện tượng thời tiết cực đoan và điều chỉnh lịch trình canh tác hợp lý. Điều này có thể giảm thiểu rủi ro từ thiên tai như lũ quét hoặc hạn hán.