Dừa tươi Việt Nam đang có cơ hội lớn để xuất khẩu sang Trung Quốc.

Việt Nam và Trung Quốc đã tiến hành xuất khẩu thí điểm các mặt hàng chanh leo và ớt, hiện đang đẩy nhanh quá trình hoàn tất thủ tục để sớm ký kết hai văn kiện quan trọng liên quan đến các sản phẩm này. Đồng thời, hai nước cũng đang phối hợp để hoàn thành Nghị định thư về xuất khẩu cá sấu, tổ yến thô, gia cầm và thủy sản khai thác từ Việt Nam sang Trung Quốc.

Phía Trung Quốc đã cam kết chỉ đạo các cơ quan kỹ thuật xem xét và nhanh chóng xử lý hồ sơ đăng ký xuất khẩu nông sản và thủy sản của các doanh nghiệp Việt Nam, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc hợp tác thương mại trong lĩnh vực nông, lâm, thủy sản giữa hai nước.

Theo số liệu từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT), trong 5 tháng đầu năm 2024, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam sang Trung Quốc ước đạt 4,6 tỷ USD, tăng 8,6% so với cùng kỳ năm 2023. Ngược lại, nhập khẩu từ Trung Quốc đạt khoảng 1,6 tỷ USD, tăng 31,5% so với cùng kỳ năm trước.

Hiện nay, Việt Nam đã xuất khẩu nhiều mặt hàng nông, lâm, thủy sản sang Trung Quốc, bao gồm 12 loại rau quả như dưa hấu, măng cụt, thạch đen, sầu riêng, chuối tươi, khoai lang, thanh long, chôm chôm, xoài, vải, nhãn và mít. Các sản phẩm khác như tổ yến, bột cá và một số sản phẩm phục vụ sản xuất, chế biến thức ăn chăn nuôi, sữa và thủy sản cũng đã có mặt tại thị trường Trung Quốc.

Trong cuộc hội đàm với lãnh đạo Tổng cục Hải quan Trung Quốc, Bộ NN&PTNT cho biết hai bên đã thống nhất thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực thương mại nông sản và sẽ mở cửa thị trường trong thời gian tới. Dự kiến, nhiều mặt hàng mới sẽ sớm được đưa vào thị trường. Theo kế hoạch, hai bên sẽ nhanh chóng hoàn tất các thủ tục để ký kết Nghị định thư về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với quả dừa tươi và sầu riêng đông lạnh của Việt Nam xuất khẩu sang Trung Quốc.

Hiện nay, sầu riêng Việt Nam đang ngày càng khẳng định vị thế tại thị trường Trung Quốc. Mặc dù Thái Lan vẫn là nhà cung cấp sầu riêng tươi lớn nhất cho Trung Quốc, nhưng trong 4 tháng đầu năm 2024, nhập khẩu từ Thái Lan đã giảm mạnh. Tỷ trọng sầu riêng tươi nhập khẩu từ Thái Lan giảm xuống còn 60%, giảm 26,7 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2023, do ảnh hưởng của nắng nóng và hạn hán làm giảm sản lượng.

Việt Nam đã trở thành nhà cung cấp sầu riêng tươi lớn thứ hai cho Trung Quốc. Trong 4 tháng đầu năm 2024, lượng sầu riêng tươi Trung Quốc nhập khẩu từ Việt Nam tăng mạnh, đạt 79,3 nghìn tấn với trị giá 369,8 triệu USD, tăng khoảng 91% về lượng và 81,9% về trị giá so với cùng kỳ năm trước. Sầu riêng Việt Nam hiện chiếm 39,2% tổng lượng sầu riêng tươi nhập khẩu vào Trung Quốc, tăng 25,9 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2023.

Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), sầu riêng Việt Nam có nhiều lợi thế như sản lượng ổn định, khả năng thu hoạch quanh năm và ít bị cạnh tranh với sầu riêng Thái Lan trong mùa vụ. Thời gian vận chuyển ngắn và giá thành cạnh tranh cũng là những yếu tố giúp sầu riêng Việt Nam hấp dẫn người tiêu dùng Trung Quốc.

Nhờ những lợi thế này, sầu riêng Việt Nam đã nhanh chóng đạt được những bước tiến lớn tại thị trường Trung Quốc, chỉ sau chưa đầy 2 năm kể từ khi được phép xuất khẩu. Hiện nay, sầu riêng là một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, đóng góp quan trọng vào tổng kim ngạch xuất khẩu trái cây của nước ta.

Bà Đoàn Thùy Giang, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Vĩnh Khang, cho biết công ty bắt đầu xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc từ năm 2022 và đã tăng mạnh từ khi ký Nghị định thư. Việt Nam có nhiều vụ thu hoạch sầu riêng mỗi năm, mỗi vụ xuất khẩu hơn 60 container, mỗi container khoảng 18 tấn. Giá sầu riêng Việt Nam cạnh tranh hơn Thái Lan, thu hút nhiều nhà nhập khẩu Trung Quốc.

Công ty CP Ameii Việt Nam chuyển hướng xuất khẩu sang Trung Quốc sau khi thị trường này mở cửa cho nhiều loại trái cây Việt Nam, đặc biệt là sầu riêng. Bà Ngô Thị Thu Hồng, Tổng giám đốc, cho biết Ameii sẽ xuất khẩu container vải thiều sang Trung Quốc trong năm 2024, tập trung vào phân khúc cao cấp.

Ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam, cho rằng nhu cầu sầu riêng chế biến tại Trung Quốc tăng do giá sầu riêng tươi cao. Ông Bình nhấn mạnh cần tăng cường quản lý chất lượng sản phẩm và giám sát quy trình sản xuất để đảm bảo an toàn và truy xuất nguồn gốc. Đồng thời, cần có chính sách ưu đãi cho công nghiệp chế biến để giảm áp lực tiêu thụ sản phẩm tươi trong mùa vụ.