Ứng dụng công nghệ cao đã giúp các hộ nông dân quản lý hiệu quả và nâng cao giá trị sản phẩm nông nghiệp.

Nhận thấy tầm quan trọng của chuyển đổi số (CĐS) trong việc tái cơ cấu toàn ngành, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tỉnh đã tích cực phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan và các địa phương để tổ chức đào tạo, tập huấn bồi dưỡng kiến thức, nâng cao hiểu biết về CĐS. Các cán bộ và người lao động được hướng dẫn sử dụng phần mềm, đồng thời tổ chức đánh giá và lựa chọn các hộ sản xuất tham gia các mô hình điểm áp dụng công nghệ số trong sản xuất. Trong năm 2023, ngành Nông nghiệp đã xây dựng được 40 mã số vùng trồng nội địa và 2 mã số vùng trồng đủ điều kiện xuất khẩu; giám sát và duy trì 24 mã số vùng trồng và 2 mã số cơ sở đóng gói thạch đen, ớt phục vụ xuất khẩu đã được cấp mã số từ năm 2020 - 2022. Đồng thời, ngành cũng triển khai thí điểm 2 mô hình áp dụng công nghệ số trong sản xuất thanh long quy mô 4 ha tại thôn Hồng Thái, xã Xuân Hòa (Lập Thạch) và trong chăn nuôi lợn thịt quy mô 1.000 con tại thôn Cao Quang, xã Cao Minh (Phúc Yên).

Việc áp dụng thành công các mô hình đã tạo ra hiệu quả kép, không chỉ giúp các hộ tham gia quản lý tốt quá trình sinh trưởng của cây trồng và phát triển của vật nuôi, nâng cao giá trị sản phẩm, khả năng cạnh tranh, đem lại lợi nhuận kinh tế cao, mà còn tạo ra nguồn thực phẩm an toàn, đảm bảo vệ sinh cho người tiêu dùng. Trong lĩnh vực lâm nghiệp, các ngành chức năng đã xây dựng hệ thống giám sát rừng thông qua việc ứng dụng các phần mềm cung cấp các thông tin cảnh báo sớm về biến động rừng, cháy rừng, góp phần nâng cao hiệu quả công tác chăm sóc và bảo vệ rừng.

Việc đầu tư ứng dụng khoa học - công nghệ cao vào sản xuất gắn với chuyển đổi số được quan tâm triển khai đã góp phần thúc đẩy tăng trưởng ngành nông nghiệp của tỉnh với tổng giá trị sản xuất năm 2023 tăng gần 5,3% (đứng thứ Nhất vùng Đồng bằng Sông Hồng và đứng thứ 9 cả nước); quý I/2024 tăng 2,7%. Hiện nay, toàn tỉnh có trên 90% hộ chăn nuôi trang trại quy mô vừa và lớn ứng dụng công nghệ số; gần 13% nông dân được tập huấn, đào tạo ứng dụng công nghệ số trong sản xuất nông nghiệp và cách thức quảng bá, bán sản phẩm trên mạng; 20% hộ sản xuất nông nghiệp sử dụng thương mại điện tử.

Tiếp tục thực hiện Đề án chuyển đổi số ngành NN&PTNT tỉnh Vĩnh Phúc giai đoạn 2022 - 2025, định hướng đến năm 2030, năm 2024, ngành Nông nghiệp đã xây dựng 6 danh mục, dự án, nhiệm vụ chuyển đổi số với tổng kinh phí hơn 7,4 tỷ đồng. Hiện, các đơn vị trực thuộc sở đang đẩy nhanh tiến độ các chương trình, dự án, và một số mô hình điểm về chuyển đổi số. Tiêu biểu như Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn (NS&VSMTNT), hiện đang quản lý, vận hành 11 công trình cấp nước tập trung có tổng công suất thiết kế 23.000 m3/ngày/đêm, phục vụ cho 28 xã, thị trấn trên địa bàn tỉnh với hơn 34.000 hộ đấu nối sử dụng, trong đó, có 23.000 hộ sử dụng nước thường xuyên.

Để nâng cao năng lực và chất lượng dịch vụ chăm sóc khách hàng, từ đầu tháng 1/2024, trung tâm phối hợp với các ngân hàng thương mại trên địa bàn tỉnh triển khai thu tiền nước trực tuyến cho khách hàng đang sử dụng nước tại các trạm cấp nước của Trung tâm. Đến nay, tỷ lệ thanh toán tiền nước trực tuyến đã đạt hơn 50% số hộ sử dụng nước thường xuyên. Ông Nguyễn Đức Lợi, Phó Giám đốc Trung tâm NS&VSMTNT tỉnh, cho biết: “Việc triển khai thu tiền nước trực tuyến không chỉ tạo thuận lợi cho khách hàng trong việc thanh toán mà còn giúp trung tâm nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thiểu chi phí vận hành và minh bạch hóa quy trình thu chi. Chúng tôi sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị liên quan để mở rộng dịch vụ, đảm bảo tất cả các hộ dân đều được tiếp cận với dịch vụ thanh toán trực tuyến, hướng tới mục tiêu chuyển đổi số toàn diện trong lĩnh vực cấp nước và vệ sinh môi trường nông thôn.”

Cùng với việc đẩy mạnh thanh toán tiền nước trực tuyến, Trung tâm cũng tiếp tục triển khai ứng dụng công nghệ số, bao gồm số hóa bản đồ cấp nước để theo dõi, giám sát vận hành nhà máy cấp nước, mạng lưới đường ống và chất lượng nước sạch tại các công trình cấp nước. Điều này nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, đảm bảo an toàn cấp nước và giảm tỷ lệ thất thoát, thất thu nước, đồng thời từng bước thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện trong lĩnh vực cấp nước nông thôn.

Tuy nhiên, việc chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp đang đối mặt với nhiều rào cản và thách thức như: nhận thức và kỹ năng ứng dụng công nghệ số của người sản xuất còn hạn chế; sự kết nối, chia sẻ giữa các bên liên quan như cơ quan quản lý nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp kinh doanh nông nghiệp, doanh nghiệp công nghệ, hợp tác xã, người nông dân vẫn chưa đồng bộ; hạ tầng công nghệ và thông tin chưa đồng đều giữa các khu vực và vùng địa lý.

Để tiếp tục đẩy mạnh số hóa nông nghiệp và thực hiện phương châm "Lấy người nông dân là trung tâm và động lực phát triển", ngành NN&PTNT Vĩnh Phúc sẽ phấn đấu xây dựng nền nông nghiệp theo hướng "Nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh". Đồng thời, tiếp tục đẩy nhanh tiến độ các chương trình, dự án và mô hình điểm về chuyển đổi số trên cây trồng và vật nuôi chủ lực của tỉnh, nhằm giúp người sản xuất có điều kiện nhân rộng mô hình, quảng bá sản phẩm và từng bước chuyển đổi phương thức sản xuất nông nghiệp theo hướng thông minh và hiện đại hơn.

Ngoài ra, ngành sẽ tiếp tục thực hiện số hóa kết quả giải quyết thủ tục hành chính, kết nối và chia sẻ cơ sở dữ liệu ngành dưới dạng dữ liệu mở cho người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, tăng cường tổ chức các lớp tập huấn về chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp cho cán bộ xã, phường và hộ sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh; hỗ trợ các hợp tác xã và hộ kinh doanh quảng bá và bán sản phẩm trên các sàn thương mại điện tử, ứng dụng công nghệ số trong sản xuất.