Đề án một triệu ha chuyên canh lúa phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh nhằm cải thiện hiệu quả sản xuất và bảo vệ môi trường.

Trong kế hoạch thực hiện Đề án một triệu ha chuyên canh lúa phát thải thấp và tăng trưởng xanh đến năm 2030 tại tỉnh Trà Vinh, các mục tiêu được đề ra nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững trong ngành nông nghiệp, đặc biệt là trong sản xuất lúa. Tỉnh Trà Vinh cam kết áp dụng các quy trình canh tác hiện đại và bền vững nhằm giảm thiểu tác động xấu đến môi trường và tăng cường giá trị kinh tế cho người nông dân.

Một trong những mục tiêu quan trọng của kế hoạch là hình thành và duy trì 10.550 ha vùng chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp đến năm 2025. Điều này bao gồm việc sử dụng lượng giống lúa gieo sạ từ 80 đến 100 kg/ha, giảm 20% lượng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc hóa học, cùng với việc tiết kiệm nước tưới so với canh tác truyền thống. Đặc biệt, việc áp dụng ít nhất một trong các quy trình canh tác bền vững như 1 phải 5 giảm (giống, nước, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và thất thoát sau thu hoạch) sẽ được áp dụng trên toàn diện.

Tỉnh cũng cam kết rằng 100% diện tích sản xuất lúa chuyên canh sẽ được liên kết với các doanh nghiệp, tổ hợp tác và hợp tác xã của nông dân trong việc sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Đồng thời, việc cơ giới hóa đồng bộ trên 50% diện tích sẽ giúp nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất. Để đảm bảo an toàn thực phẩm và giảm thiểu ảnh hưởng đến môi trường, tỉnh cũng sẽ rà soát và đánh giá các mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói, đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn về kiểm soát dịch hại và vệ sinh an toàn thực phẩm.

Mục tiêu dài hạn của tỉnh Trà Vinh là giảm trên 10% lượng phát thải khí nhà kính so với canh tác lúa truyền thống và đạt tỷ lệ thất thoát sau thu hoạch dưới 10%. Điều này sẽ được thực hiện thông qua việc tập trung chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh hại, cũng như thu gom rơm từ các vùng chuyên canh để tái sử dụng. Việc nghiên cứu và áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong sản xuất lúa cũng được đánh giá là rất cần thiết để đối phó với biến đổi khí hậu và các thay đổi thời tiết cực đoan.

Với những nỗ lực này, tỉnh Trà Vinh hy vọng sẽ đạt được mục tiêu tăng giá trị gia tăng trong chuỗi lúa gạo, giúp nâng cao thu nhập cho người trồng lúa và đồng thời góp phần quan trọng vào việc bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Tới năm 2030, Trà Vinh đặt mục tiêu có 30.736 ha vùng chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp, với việc giảm lượng lúa giống gieo sạ xuống dưới 70 kg/ha và giảm 30% lượng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc hóa học. Tất cả diện tích này sẽ áp dụng ít nhất một quy trình canh tác bền vững và có liên kết với doanh nghiệp, tổ hợp tác xã, hoặc các tổ chức nông dân trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Đồng thời, tỷ lệ cơ giới hóa đồng bộ đạt trên 70%, với hơn 33.000 hộ tham gia quy trình canh tác bền vững.

Ngoài ra, tỉnh cũng cam kết giảm tỷ lệ thất thoát sau thu hoạch dưới 8%, thu gom và chế biến tái sử dụng toàn bộ rơm từ các vùng chuyên canh. Để đảm bảo hiệu quả kinh tế và bảo vệ môi trường, Trà Vinh hướng đến giảm trên 10% lượng phát thải khí nhà kính so với canh tác lúa truyền thống và đạt tỷ suất lợi nhuận người trồng lúa trên 50%. Đặc biệt, lượng gạo xuất khẩu mang thương hiệu chất lượng cao và phát thải thấp chiếm trên 80% tổng lượng gạo xuất khẩu của vùng.

Để thực hiện đề án này, UBND tỉnh Trà Vinh sẽ chủ trì phối hợp với các sở, ban, ngành tỉnh và đơn vị liên quan để xây dựng cơ chế hỗ trợ và thực hiện kế hoạch. Mỗi năm, sẽ có kế hoạch chi tiết được thẩm định và phân bổ vốn để triển khai các hoạt động cụ thể. Đồng thời, việc đào tạo và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho các tổ chức kinh tế tập thể sẽ được đẩy mạnh, nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và tiếp tục phát triển bền vững cho ngành nông nghiệp của tỉnh.