"Tiêu dùng xanh" lên ngôi: Cơ hội và thách thức cho doanh nghiệp Việt

Người tiêu dùng ngày càng ưa chuộng sản phẩm hữu cơ, bao bì thân thiện môi trường, thiết bị tiết kiệm năng lượng - Ảnh minh họa.

Xu hướng "tiêu dùng xanh" đang ngày càng phổ biến, trở thành một phần tất yếu trong lối sống hiện đại. Người tiêu dùng không chỉ quan tâm đến chất lượng sản phẩm mà còn chú trọng đến yếu tố bền vững, thân thiện với môi trường. Điều này đặt ra cả cơ hội và thách thức cho doanh nghiệp Việt Nam.

Theo Bộ Công Thương, nhu cầu tiêu dùng xanh tại Việt Nam tăng trưởng bình quân 15%/năm trong giai đoạn 2021-2023. Nghiên cứu của NielsenIQ Việt Nam cho thấy 82% người tiêu dùng quan tâm đến sức khỏe và hạnh phúc, ưu tiên lựa chọn sản phẩm xanh, 72% sẵn sàng chi trả nhiều hơn cho các sản phẩm này.

Người tiêu dùng ngày càng ưa chuộng sản phẩm hữu cơ, bao bì thân thiện môi trường, thiết bị tiết kiệm năng lượng. Đây là cơ hội vàng cho doanh nghiệp tiên phong nắm bắt xu hướng, chuyển đổi mô hình kinh doanh theo hướng bền vững.

Nhiều doanh nghiệp đã chủ động sử dụng bao bì tái chế, giảm thiểu khí thải carbon, bảo vệ nguồn nước. Điển hình như REPEET, thương hiệu thời trang dệt may tái chế từ chai nhựa, đã tận dụng lợi thế nguyên liệu nội địa để tạo ra sản phẩm xanh, cạnh tranh với các thương hiệu quốc tế.

Mặc dù Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đã có hiệu lực, xác định rõ trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc thúc đẩy tiêu dùng bền vững, nhưng trên thực tế, nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, vẫn còn "thờ ơ".

Theo PGS.TS Nguyễn Đình Thọ, Viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường, chỉ khoảng 10% doanh nghiệp sẵn sàng thực hiện báo cáo phát thải khí nhà kính.

Việc chuyển đổi công nghệ xanh đòi hỏi vốn đầu tư lớn. Doanh nghiệp cần thay đổi tư duy, coi trọng nhu cầu của người tiêu dùng, gắn với trách nhiệm xã hội. Bên cạnh đó, cần có cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, chuyển đổi sang nền sản xuất xanh.

Xu hướng tiêu dùng xanh tại Việt Nam đang dần tiệm cận với các quốc gia phát triển. Người tiêu dùng đòi hỏi các tiêu chuẩn xanh nghiêm ngặt trong toàn bộ vòng đời sản phẩm.

Để đáp ứng yêu cầu này, doanh nghiệp cần chủ động đổi mới, sáng tạo, áp dụng công nghệ tiên tiến, nâng cao năng lực quản trị. Đồng thời, cần sự chung tay của các cơ quan quản lý nhà nước trong việc hoàn thiện khung pháp lý, khuyến khích và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững.

Tiêu dùng xanh không chỉ là xu hướng tất yếu, mà còn là con đường để doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, hội nhập quốc tế, góp phần xây dựng một nền kinh tế xanh và bền vững.