Bảo tồn và lưu giữ nguồn gen cây nguyên liệu dầu và cây tinh dầu

Nghiên cứu trao đổi 15/01/2026 16:20

Theo vista.gov.vn

Theo dõi nnhc.vn trên

Tài nguyên di truyền thực vật là một bộ phận của giống, là vật liệu ban đầu để lai tạo ra giống mới và là hạt nhân của đa dạng sinh học nên giữ vai trò rất quan trọng trong chiến lược phát triển nông nghiệp của mỗi quốc gia. Thực tế cho thấy quốc gia nào sở hữu nguồn tài nguyên di truyền sinh vật nói chung và nguồn tài nguyên thực vật nói riêng càng đa dạng và phong phú thì sẽ đạt được nhiều thành tựu nổi bật trong công tác chọn tạo giống mới phục vụ phát triển kinh tế đất nước.

Bảo tồn và lưu giữ nguồn gen cây nguyên liệu dầu và cây tinh dầu - Cổng thông tin điện tử Cục Thông tin, Thống kê

Thuộc nhiệm vụ thường xuyên bảo tồn và lưu giữ nguồn gen thực vật và vi sinh vật ngành công nghiệp, hợp đồng đặt hàng sản xuất và cung cấp dịch vụ sự nghiệp công nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ số: 004.16.NVQG/HĐ-KHCN ngày 20/01/2016 giữa Bộ Công Thương và Viện Nghiên cứu Dầu và Cây có dầu về việc thực hiện nhiệm vụ “Bảo tồn và lưu giữ nguồn gen cây nguyên liệu dầu và cây tinh dầu” năm 2016.

Mục tiêu nhiệm vụ: Thu thập, bảo tồn, tư liệu hóa, đánh giá và tuyển chọn các giống cây nguyên liệu dầu, tinh dầu có nguồn gen quý hiếm để phục vụ cho mục tiêu phát triển kinh tế ngành dầu thực vật.

Sau thời gian nghiên cứu, đề tài đã thu được những kết quả như sau:

- Cây dừa: Đã bảo tồn an toàn trên đồng ruộng (ex-situ) và trong vườn nông dân (on-farm) 51 mẫu giống dừa có nguồn gốc trong nước và nhập từ nước ngoài. Đã cung cấp số liệu đánh giá nguồn gen, góp phần trong việc công nhận chính thức giống dừa Sáp trong năm 2016.

- Cây tinh dầu: Đã bảo tồn an toàn trên đồng ruộng 21 mẫu giống cây tinh dầu hiện có, được chăm sóc trong vườn ươm tại Trung tâm Dừa Đồng Gò và Trung tâm Sản xuất Giống Trảng Bàng.

- Cây phi long: Đã chăm sóc, đánh giá khả năng sinh trưởng, bảo tồn an toàn trên đồng ruộng 3 mẫu giống cây phi long hiện có tại Trung Trung tâm Sản xuất Giống Trảng Bàng.

- Cây Jatropha: Đã bảo tồn an toàn trên đồng ruộng (ex-situ) 86 mẫu giống Jatropha có nguồn gốc trong nước và nhập nội. Đã khảo sát, đánh giá và tư liệu hóa 14 mẫu giống Jatropha.

- Cây lạc: Đã thu thập được 2 mẫu giống lạc mới từ Bình Thuận (ĐP7, ĐP8). Bảo tồn và lưu giữ được 171 mẫu giống tính cho đến cuối năm 2016. Tất cả các mẫu giống thu thập hiện đang được bảo quản tốt trong kho lạnh. Đã khảo sát, đánh giá đặc tính nông sinh học chủ yếu và tư liệu hoá 2 mẫu giống lạc ĐP Bình Thuận. Đã phục tráng được 2 nguồn gen lạc VD01-1, VD01-2. Đã cung cấp nguồn gen, góp phần trong việc công nhận giống sản xuất thử giống lạc VD8.

- Cây vừng: Đã thu thập được 2 mẫu giống vừng mới từ Đồng Tháp (SE49) và Tây Ninh (SE61). Bảo tồn và lưu giữ được 84 mẫu giống tính cho đến cuối năm 2016. Tất cả các mẫu giống thu thập hiện đang được bảo quản tốt trong kho lạnh. Đã khảo sát, đánh giá đặc tính nông sinh học chủ yếu và tư liệu hoá 2 mẫu giống vừng SE49 và SE61. Đã phục tráng được 2 nguồn gen vừng VDM07-7 và VDM08-18. Đã cung cấp nguồn gen, góp phần trong việc công nhận giống sản xuất thử giống vừng VDM3 và VDM34.

- Cây đậu tương: Đã thu thập được 2 mẫu giống đậu tương mới từ An Giang (VDN16) và Cần Thơ (VDN17). Bảo tồn và lưu giữ được 104 mẫu giống tính cho đến cuối năm 2016. Tất cả các mẫu giống thu thập hiện đang được bảo quản tốt trong kho lạnh. Đã khảo sát, đánh giá đặc tính nông sinh học chủ yếu và tư liệu hoá 2 mẫu giống VDN16 và VDN17. Đã phục tráng được 1 nguồn gen đậu tương BC19.

- Đã đăng 1 bài báo “ Bảo tồn và lưu giữ nguồn gen cây nguyên liệu dầu, tinh dầu thực vật giai đoạn 2001-2015 và kế hoạch đến năm 2020” trong Tạp chí khoa học và công nghệ Bộ Công Thương. Năm 2016.

Tóm lại, tính đến tháng 12/2016, Nhiệm vụ thường xuyên “Bảo tồn lưu giữ nguồn gen cây nguyên liệu dầu, tinh dầu thực vật” đã bảo tồn và lưu giữ an toàn được 520 mẫu giống các cây nguyên liệu dầu thực vật, tinh dầu (51 mẫu giống dừa, 21 mẫu giống cây tinh dầu, 3 mẫu giống phi long, 86 mẫu giống Jatropha, 171 mẫu giống lạc, 84 mẫu giống vừng và 104 mẫu giống đậu tương). Điều này khẳng định các phương pháp bảo tồn đang được sử dụng là thích hợp. Trong số các mẫu giống được đánh giá ban đầu và đánh giá chi tiết đã có nhiều giống được sử dụng và khai thác có hiệu quả, góp phần quan trọng cho thành công của công tác chọn tạo giống cây có dầu mới cũng như trực tiếp góp phần gia tăng năng suất, sản lượng, tạo vùng nguyên liệu ổn định cho công nghiệp chế biến dầu thực vật.

Tags:

di truyền sinh học ứng dụng vi sinh vật

Bài liên quan

Cao Bằng: Tổ chức 14 lớp tập huấn bảo tồn di sản, bảo vệ môi trường vùng Công viên địa chất Non nước Cao Bằng

Trong nước 14/01/2026 16:54

Năm 2025, Ban Quản lý Công viên địa chất (CVĐC) Non nước Cao Bằng, tỉnh Cao Bằng phối hợp tổ chức 14 lớp tập huấn cho trên 670 lượt cán bộ, công chức, viên chức, học sinh trên địa bàn tỉnh về bảo tồn di sản, bảo vệ môi trường trong vùng CVĐC Non nước Cao Bằng.

Tăng cường quản lý, bảo tồn loài nguy cấp, quý, hiếm và thực thi Công ước CITES

Chính sách 14/01/2026 10:10

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 85/2025/TT-BNNMT quy định về quản lý loài nguy cấp, quý, hiếm; loài động vật rừng thông thường và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES). Việc ban hành Thông tư có ý nghĩa quan trọng trong việc cụ thể hóa các quy định của pháp luật về lâm nghiệp, đa dạng sinh học và thủy sản, góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học ở Việt Nam.

Nghiên cứu bảo tồn nguồn gen cây chanh rừng tại Lạng Sơn

Tiêu chuẩn hữu cơ 12/01/2026 06:35

Với mục đích bảo tồn và phát triển nguồn gen cây Chanh rừng Lạng Sơn có năng suất cao, chất lượng tốt, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, Viện Nghiên cứu Rau quả đã triển khai đề tài “Nghiên cứu bảo tồn và phát triển nguồn gen cây Chanh rừng tại Lạng Sơn”.

"3 nhà" cùng "chung vai" cho được mùa được giá

Mô hình - Kinh nghiệm 18/02/2026 09:08

Vụ mùa hữu cơ đang đi qua, cá tôm, hạt lúa, hạt cafe, trái bưởi… xếp hàng chờ xe xuôi về phố đón Tết. Màu vàng ấm của nắng chạp như báo tin một vòng quay nữa của đất trời sắp trọn. Giữa không khí ấy, câu chuyện liên kết giữa Nhà nông – Doanh nghiệp – Nhà nước lại trở nên thời sự..., với ước mong ba “nhà” nắm tay nhau bền chặt, sản xuất hữu cơ mới đi được đường dài, nông sản sạch mới đủ sức bước vào thị trường lớn một cách đàng hoàng, tự tin và có sinh lời…

Mất rừng làm gia tăng cơn "khát" máu người của loài muỗi

Hữu cơ và môi trường 26/01/2026 09:21

Khi rừng biến mất, loài muỗi không mất đi, chúng thích nghi và chuyển sang tấn công con người với tần suất ngày càng dày đặc.

Vai trò của vi sinh vật đất trong nông nghiệp

Khoa học công nghệ 14/12/2025 16:04

Vi sinh vật rất có lợi cho sự phát triển của cây trồng. Tìm hiểu và nắm được vai trò của vi sinh vật đất giúp cho việc sản xuất nông nghiệp hiệu quả và bền vững hơn thông qua tận dụng và phát huy được các lợi thế từ chúng.

Màng nhựa sinh học kháng khuẩn từ rau răm

Ứng dụng 09/12/2025 05:45

Từ tinh bột khoai lang và cao chiết rau răm, nhóm nghiên cứu ở Trường Đại học Cần Thơ đã chế tạo màng nhựa sinh học vừa có khả năng kháng khuẩn và nấm mốc, vừa tự phân hủy nhanh trong đất.

Ứng dụng vi sinh vật bản địa trong quản lý dinh dưỡng và kiểm soát dịch hại cây cà phê chuyển đổi hữu cơ ở Đông Nam Bộ

Nghiên cứu trao đổi 24/09/2025 15:25

Ngành sản xuất cà phê của Việt Nam, đặc biệt là tại vùng Đông Nam Bộ, đang đứng trước những thách thức lớn về môi trường và chất lượng sản phẩm do việc lạm dụng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật. Sự chuyển dịch sang canh tác hữu cơ không chỉ là một xu hướng tất yếu mà còn là một chiến lược quan trọng để nâng cao giá trị và tính bền vững của hạt cà phê Việt Nam trên thị trường quốc tế. Trong bối cảnh này, việc nghiên cứu và ứng dụng các giải pháp sinh học, đặc biệt là việc khai thác tiềm năng của vi sinh vật bản địa (Indigenous Microorganisms - IMO), đang trở thành một hướng đi đầy hứa hẹn. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, IMO không chỉ là một công cụ hiệu quả trong việc quản lý dinh dưỡng cây trồng một cách tự nhiên mà còn là một lá chắn sinh học mạnh mẽ để kiểm soát các loại dịch hại, qua đó tạo nền tảng vững chắc cho quá trình chuyển đổi cà phê sang sản xuất hữu cơ.

CÁC TIN BÀI KHÁC

Cần tháo gỡ “khoảng trống” quản lý hơn 3 triệu ha rừng do UBND cấp xã quản lý

Nghiên cứu trao đổi 04/06/2026 12:49

Từ thực tiễn quản lý và yêu cầu phát triển lâm nghiệp bền vững, nhiều vấn đề về cơ chế và nguồn lực đang được đặt ra đối với diện tích rừng chưa giao, chưa cho thuê. Theo số liệu công bố hiện trạng rừng năm 2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hơn 3,07 triệu ha rừng chưa giao, chưa cho thuê hiện do Ủy ban nhân dân cấp xã quản lý đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về hoàn thiện thể chế, dữ liệu, nguồn lực và cơ chế quản trị, nhất là trong bối cảnh Việt Nam thực hiện cam kết Net Zero, phát triển thị trường các-bon rừng và đáp ứng các quy định mới về truy xuất nguồn gốc nông lâm sản.

Giữ vững thương hiệu nông sản hữu cơ - Chìa khóa cho sự phát triển bền vững

Nghiên cứu trao đổi 04/06/2026 08:31

Ngày nay, người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sức khỏe và môi trường, nông sản hữu cơ đang trở thành một xu hướng phát triển mạnh mẽ trên toàn thế giới. Tại Việt Nam, diện tích sản xuất hữu cơ không ngừng được mở rộng, nhiều sản phẩm đã khẳng định được vị thế trên thị trường trong nước và quốc tế. Tuy nhiên, xây dựng được thương hiệu đã khó, giữ vững thương hiệu nông sản hữu cơ còn khó hơn rất nhiều. Đây là nhiệm vụ quan trọng quyết định sự tồn tại và phát triển lâu dài của các doanh nghiệp, hợp tác xã và người nông dân tham gia sản xuất hữu cơ.

Men tỏi - “kháng sinh tự nhiên” thúc đẩy phát triển chăn nuôi hữu cơ bền vững

Nghiên cứu trao đổi 03/06/2026 14:48

Trong bối cảnh ngành chăn nuôi đang đối mặt với nhiều thách thức như dịch bệnh diễn biến phức tạp, chi phí sản xuất gia tăng, tình trạng kháng kháng sinh và yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm, việc tìm kiếm các giải pháp sinh học thay thế đang trở thành xu hướng tất yếu. Trong số đó, men tỏi – chế phẩm được tạo ra từ quá trình lên men tỏi với các chủng vi sinh vật có lợi – đang được nhiều hộ chăn nuôi và trang trại lựa chọn như một giải pháp hiệu quả để nâng cao sức khỏe vật nuôi, giảm chi phí sản xuất và hướng tới nền chăn nuôi hữu cơ, bền vững.

Phát triển nông nghiệp hữu cơ ở Việt Nam: Thực trạng và giải pháp

Nghiên cứu trao đổi 02/06/2026 10:13

Nhu cầu phát triển nông nghiệp hữu cơ ở Việt Nam ngày càng tăng do người tiêu dùng quan tâm đến sức khỏe, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường. Đây cũng là hướng đi giúp nâng cao giá trị nông sản, mở rộng thị trường xuất khẩu và phát triển bền vững.

Đại học Nông Lâm Huế tăng cường gắn kết giữa đào tạo và nhu cầu thực tiễn

Nghiên cứu trao đổi 30/05/2026 16:27

Ngày 30/5, Trường Đại học Nông Lâm Huế tổ chức Ngày hội việc làm năm 2026 với chủ đề “Kết nối cơ hội – Dẫn lối tương lai” thu hút sự tham gia đông đảo sinh viên

Xây dựng “thước đo” cho mô hình nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn vùng miền núi phía Bắc

Nghiên cứu trao đổi 29/05/2026 11:20

Tại Hội thảo tham vấn chuyên gia tổ chức ngày 29/5 tại Phú Thọ, các nhà khoa học, chuyên gia và đại diện địa phương đã tập trung góp ý cho Bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả sử dụng tài nguyên thiên nhiên trong sản xuất nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn vùng miền núi phía Bắc. Các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu xây dựng một công cụ đánh giá vừa có cơ sở khoa học, vừa khả thi trong thực tiễn, góp phần nhận diện, hoàn thiện và nhân rộng các mô hình sản xuất phù hợp với điều kiện đặc thù của vùng.

Giữa hai vụ lúa ở Hải Phòng: Tận dụng "khoảng trống" sinh lời

Mô hình - Kinh nghiệm 29/05/2026 09:29

Vụ lúa hè thu vừa khép lại, các cánh đồng tại Hải Phòng bước vào quỹ thời gian trống từ 60 đến 75 ngày trước khi bước vào vụ đông xuân. Với tư duy canh tác hiện đại, nhà nông đất Cảng không để đất "ngủ đông" mà chủ động đưa cây màu ngắn ngày vào xen canh, biến khoảng thời gian chuyển giao này thành vụ sản xuất đem lại giá trị kinh tế cao, đồng thời cải tạo đất toàn diện.

Phát cỏ thay phun thuốc - Cách làm mới giúp nhà vườn Lâm Đồng tăng giá trị nông sản

Nghiên cứu trao đổi 28/05/2026 14:50

Trong những năm gần đây, cùng với việc mở rộng diện tích và nâng cao chất lượng sản xuất nông nghiệp, nhiều nông dân tại tỉnh Lâm Đồng đã bắt đầu thay đổi phương thức canh tác theo hướng thân thiện với môi trường.

Hành trình khép kín chuỗi giá trị nông sản, tái chế phế phẩm thành phân bón hữu cơ tại nhà máy

Nghiên cứu trao đổi 28/05/2026 10:39

Nông nghiệp hiện đại đang đối diện nhiều thách thức về môi trường, biến đổi khí hậu và yêu cầu phát triển bền vững, việc xây dựng chuỗi giá trị nông sản khép kín đang trở thành xu hướng tất yếu. Một trong những mô hình được đánh giá hiệu quả hiện nay là tái chế phế phẩm nông nghiệp thành phân bón hữu cơ ngay tại nhà máy chế biến. Đây không chỉ là giải pháp giảm thiểu ô nhiễm mà còn góp phần nâng cao giá trị kinh tế, tạo vòng tuần hoàn xanh cho ngành nông nghiệp.

Hệ lụy mâu thuẫn giữa nhà khoa học Lysenko và nhà di truyền học Mendel

Nghiên cứu trao đổi 27/05/2026 08:53

Trofim Denisovich Lysenko là một trong những nhân vật gây tranh cãi nhất trong lịch sử khoa học thế kỷ XX. Ông nổi tiếng không phải vì những đóng góp khoa học mang tính đột phá, mà vì việc phản đối mạnh mẽ thuyết di truyền của Gregor Mendel và là tác nhân làm trì trệ sự phát triển của di truyền học tại Liên Xô trong nhiều thập kỷ.

Nâng cao nhận thức về nông nghiệp hữu cơ cho đoàn viên thanh niên tại Cao Bằng

Hiệp hội 26/05/2026 17:16

Từ ngày 25 đến 26/5/2026, tại Hội trường UBND xã Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng, Hiệp hội Nông nghiệp Hữu cơ Việt Nam (VOAA) phối hợp với Trung tâm Phát triển Khoa học, Công nghệ và Tài năng trẻ thuộc Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tổ chức lớp tập huấn “Nâng cao nhận thức về nông nghiệp hữu cơ” cho cán bộ Đoàn, đoàn viên tiêu biểu các xã Trùng Khánh, Đình Phong.

Tìm lời giải cho phát triển kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp Việt Nam

Nghiên cứu trao đổi 26/05/2026 11:55

Ngày 26/5/2026, tại Hà Nội, Viện Chính sách Kinh tế môi trường phối hợp với UNDP Việt Nam và Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường tổ chức Tọa đàm "Thực trạng và triển vọng áp dụng kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp". Sự kiện góp phần nhận diện rõ hơn tiềm năng, điểm nghẽn và các giải pháp để đưa kinh tế tuần hoàn từ định hướng chính sách vào mô hình sản xuất nông nghiệp cụ thể, hiệu quả và bền vững.

XEM THÊM