Việt Nam tiến tới vận hành thị trường carbon từ năm 2028: Cơ hội và thách thức

Dự kiến, trong giai đoạn thí điểm, khoảng 150 doanh nghiệp, cơ sở phát thải lớn thuộc các lĩnh vực sản xuất sắt thép, xi măng, nhiệt điện sẽ được đưa vào thị trường carbon - Ảnh minh họa.

Việt Nam đang tích cực chuẩn bị cho việc thiết lập thị trường carbon trong nước, với mục tiêu thí điểm vào năm 2025 và vận hành chính thức từ năm 2028. Đây là bước đi quan trọng trong nỗ lực giảm phát thải khí nhà kính, hướng tới nền kinh tế xanh và bền vững.

Theo Bộ Tài nguyên và Môi trường, từ tháng 6/2025, Việt Nam sẽ triển khai thí điểm hệ thống trao đổi hạn ngạch phát thải khí nhà kính (ETS). Đây là cơ chế thị trường, trong đó các doanh nghiệp được phân bổ hạn ngạch phát thải và có thể mua bán hạn ngạch này trên thị trường. Việc này khuyến khích các doanh nghiệp giảm phát thải để bán hạn ngạch thừa, đồng thời tạo nguồn lực cho các hoạt động giảm phát thải.

Ông Nguyễn Tuấn Quang, Phó Cục trưởng Cục Biến đổi khí hậu, cho biết Việt Nam đang tích cực chuẩn bị cho việc thiết lập thị trường carbon. "Đây là xu thế tất yếu và Việt Nam cũng đang chuẩn bị cho việc thiết lập thị trường carbon trong nước", ông Quang nhấn mạnh.

Tuy nhiên, việc triển khai thị trường carbon còn nhiều thách thức. Ông Quang cho rằng Việt Nam cần có lộ trình cụ thể về chuyển đổi năng lượng từ "nâu" sang "xanh", đồng thời có phương án thiết kế và quản lý hệ thống ETS phù hợp với điều kiện trong nước.

Để đạt được mục tiêu giảm phát thải, Việt Nam cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp, bao gồm: chuyển đổi năng lượng, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, phát triển nông nghiệp xanh, phát triển rừng và định giá carbon.

Dự kiến, trong giai đoạn thí điểm, khoảng 150 doanh nghiệp, cơ sở phát thải lớn thuộc các lĩnh vực sản xuất sắt thép, xi măng, nhiệt điện sẽ được đưa vào thị trường carbon. Bộ Tài nguyên và Môi trường sẽ tổ chức và quản lý các hoạt động trao đổi hạn ngạch. Sau đó, Việt Nam sẽ vận hành chính thức thị trường carbon từ năm 2028 và dự kiến kết nối thị trường trong nước với thị trường quốc tế từ sau năm 2030.

Giới chuyên gia cho rằng định giá carbon là một trong những biện pháp quan trọng để đạt được mục tiêu giảm phát thải. Tuy nhiên, cần có chính sách hỗ trợ để hạn chế việc chuyển chi phí carbon sang người tiêu dùng.

Việc đánh giá tác động của hệ thống ETS và tín chỉ carbon tại Việt Nam đang được tiến hành và sẽ hoàn thành vào tháng 6/2025. Kết quả đánh giá sẽ được sử dụng để xây dựng hệ thống pháp lý và vận hành thị trường carbon một cách hiệu quả.

Việc thiết lập thị trường carbon là một bước tiến quan trọng của Việt Nam trong nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, để thị trường hoạt động hiệu quả, cần có sự tham gia của tất cả các bên liên quan, từ chính phủ, doanh nghiệp đến người dân.