Việc tham gia thị trường carbon mang lại nhiều lợi ích cho người nông dân - Ảnh minh họa.

Nông nghiệp Việt Nam đang có những bước tiến đáng kể trong việc tham gia thị trường carbon. Việc trồng trọt theo hướng giảm phát thải khí nhà kính không chỉ mang lại lợi ích về môi trường mà còn mở ra cơ hội tăng thu nhập cho nông dân thông qua việc mua bán tín chỉ carbon.

Gần đây, một số nông dân ở Việt Nam đã nhận được lợi nhuận nhờ tham gia các mô hình canh tác lúa giảm phát thải. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy thị trường mua bán tín chỉ carbon trong nông nghiệp đang dần hình thành.

Tại An Giang, mô hình canh tác lúa bền vững giảm phát thải đã giúp nông dân giảm chi phí sản xuất, tăng lợi nhuận và giảm lượng khí nhà kính thải ra môi trường. Kết quả cho thấy, mô hình này giúp giảm giá thành sản xuất từ 496 - 1.159 đồng/kg; lợi nhuận cao hơn từ 2,3-9,4 triệu đồng/ha so với ruộng đối chứng. Lượng giảm phát thải khí nhà kính toàn mô hình đạt 29,03 tấn CO2e.

Trước đó, tại Đắk Lắk, một nhóm nông dân đã bán thành công lượng giảm phát thải carbon từ lúa với giá 20 USD/tấn. Mô hình này giúp tăng năng suất, giảm chi phí đầu tư và giảm phát thải gần 4 tấn khí nhà kính mỗi ha.

Không chỉ dừng lại ở lúa gạo, ngành mía đường cũng đang hướng tới việc tham gia thị trường carbon. Công ty Cổ phần Mía đường Lam Sơn (Lasuco) đã ký kết triển khai dự án giảm phát thải carbon tại vùng nguyên liệu mía, hướng tới việc tạo ra tín chỉ carbon từ việc cải thiện quản lý đất nông nghiệp. Dự án dự kiến sẽ chính thức hoạt động thương mại từ năm 2026, với quy mô diện tích 8.000 ha.

Việc tham gia thị trường carbon mang lại nhiều lợi ích cho người nông dân. Họ có thể nhận được tiền từ việc bán tín chỉ carbon, bên cạnh thu nhập từ sản xuất nông nghiệp. Áp dụng các biện pháp giảm phát thải giúp nâng cao hiệu quả sản xuất, giảm chi phí đầu vào và tăng năng suất cây trồng. Quan trọng hơn, nông nghiệp giảm phát thải góp phần bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Tuy nhiên, việc phát triển thị trường carbon trong nông nghiệp cũng đối mặt với một số thách thức. Chi phí đo lường, báo cáo và xác minh (MRV) còn cao, đặc biệt là đối với các hộ nông dân nhỏ lẻ. Nông dân cần được cung cấp đầy đủ thông tin và kiến thức về thị trường carbon, các phương pháp canh tác giảm phát thải và quy trình đăng ký tín chỉ carbon. Bên cạnh đó, cần hoàn thiện khung pháp lý và cơ chế chính sách để thúc đẩy phát triển thị trường carbon trong nông nghiệp.

Việc phát triển thị trường carbon trong nông nghiệp là xu hướng tất yếu, góp phần thúc đẩy sản xuất nông nghiệp bền vững, bảo vệ môi trường và nâng cao thu nhập cho người nông dân. Tuy nhiên, cần có sự chung tay góp sức của các bên liên quan, từ nhà nước, doanh nghiệp đến người nông dân, để khắc phục những thách thức và tận dụng hiệu quả cơ hội từ thị trường này.