Ngày 5/2/2021, Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định số 175/QĐ-TTg về việc phê duyệt Đề án “Đẩy mạnh công tác tuyên truyền về phòng, chống rác thải nhựa giai đoạn 2021 – 2025”

Rác thải nhựa đang là một trong những thách thức lớn đối với môi trường sống từ thành thị đến nông thôn. Từ chai nước, túi nylon đến các sản phẩm nhựa dùng một lần đều tạo nên gánh nặng lâu dài cho hệ sinh thái. Nhận thức rõ điều đó, tỉnh Hà Tĩnh triển khai mạnh mẽ Đề án “Đẩy mạnh công tác tuyên truyền về phòng, chống rác thải nhựa giai đoạn 2021 - 2025” theo Quyết định số 175/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Nhiều hình thức tuyên truyền, phổ biến

Báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, đơn vị đã phối hợp với các sở, ngành, địa phương triển khai sâu rộng các hoạt động tuyên truyền đề án “Đẩy mạnh công tác tuyên truyền về phòng, chống rác thải nhựa giai đoạn 2021–2025” hướng tới mục tiêu 90% người dân, người lao động, học sinh, sinh viên được cung cấp đầy đủ kiến thức về phòng, chống rác thải nhựa.

Quang cảnh buổi tuyên truyền về phòng chống rác thải nhựa tại khu dân cư.

Theo đó, toàn tỉnh đã tổ chức 68 hội nghị, lớp tập huấn với hơn 8.500 lượt người tham gia (riêng hai năm 2021–2022 đã có 45 lớp tập huấn, bồi dưỡng). Tổ chức 46 cuộc ra quân, phát động hưởng ứng các chủ đề về phòng, chống rác thải nhựa, thu hút 9.200 lượt người tham gia. Các hoạt động thường được tổ chức gắn với những sự kiện lớn như Ngày Môi trường thế giới, Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam, Chiến dịch Làm cho thế giới sạch hơn... tại các bãi biển, khu du lịch và khu dân cư tập trung.

Trong giai đoạn 2021–2025, các đơn vị trong tỉnh đã phát hành hơn 140.600 sản phẩm truyền thông, chủ yếu là tờ rơi, pano, áp phích với nội dung hướng dẫn phân loại rác tại nguồn, hạn chế sử dụng túi ni lông và sản phẩm nhựa dùng một lần.

Phong trào phòng chống rác thải nhựa ở Hà Tĩnh tạo nên sức mạnh lớn trong công cuộc làm sạch đường làng, ngõ xóm, xây dựng nếp sống văn minh.

Hình thành thói quen xanh - sạch - đẹp trong cộng đồng

Thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường, công tác phòng, chống rác thải nhựa không dừng ở tuyên truyền nâng cao nhận thức mà còn hướng đến thay đổi hành vi và hình thành thói quen sống xanh.

Nhiều mô hình tiêu biểu đã được hình thành và nhân rộng như: “Khu dân cư không rác thải nhựa”, “Phụ nữ nói không với túi ni lông khó phân hủy”, “Chợ dân sinh không rác thải nhựa”, “Trường học xanh – không rác thải nhựa”. Các mô hình tạo không khí thi đua sôi nổi giữa các khu dân cư. Mỗi hành động nhỏ của từng người dân đã và đang góp phần tạo nên sức mạnh lớn trong công cuộc làm sạch đường làng, ngõ xóm, xây dựng nếp sống văn minh.

Ở cấp hộ gia đình, chuyển biến rõ rệt nhất chính là sự thay đổi trong thói quen sinh hoạt hằng ngày. Nếu trước đây, túi nylon, chai nhựa dùng một lần được sử dụng tràn lan thì nay, nhiều người dân đã mang theo túi vải, chai thủy tinh, phân loại rác tại nguồn.

Anh Vũ Đình Trọng (ngụ phường Thành Sen) chia sẻ: “Từ khi nghe tuyên truyền, gia đình tôi chuyển sang dùng túi vải, vừa bền, vừa sạch. Ở nhà, tôi cũng dạy các con cách phân loại rác thải nhựa, rác hữu cơ, dần đã thành thói quen”.

Nhiều đơn vị đã chủ động thay đổi quy trình sản xuất, sử dụng bao bì thân thiện môi trường, đồng thời vận động nhân viên thực hiện phân loại rác tại nơi làm việc. Một số siêu thị, cửa hàng tiện ích, quán cà phê và cơ sở dịch vụ ăn uống trên địa bàn tỉnh đã tiên phong thay thế các sản phẩm nhựa dùng một lần bằng vật liệu thân thiện môi trường như túi ni lông tự hủy, bao gói bằng lá chuối, ly – cốc giấy.

Những kết quả đạt được trong giai đoạn 2021–2025 đã khẳng định sự vào cuộc tích cực của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của người dân Hà Tĩnh trong thực hiện các mục tiêu giảm thiểu rác thải nhựa, hướng tới phát triển bền vững.

Đặc biệt, qua từng hoạt động, người dân hiểu rằng bảo vệ môi trường không phải là khẩu hiệu mà là hành động thiết thực gắn liền với đời sống hằng ngày. Những con số về số cuộc tuyên truyền, tập huấn, lượt người tham gia chỉ là phần nổi của kết quả. Điều quan trọng hơn là sự thay đổi trong suy nghĩ và hành vi của cộng đồng, khi người dân tự giác, cơ quan nhà nước kiên trì, doanh nghiệp đồng hành, trường học tiên phong, tất cả cùng chung mục tiêu vì một môi trường xanh.

Hình thành thói quen phân loại rác thải tại nguồn, vừa giúp cho công tác thu gom thuận lợi và vừa bảo vệ môi trường

Để tiếp tục phát huy hiệu quả và hoàn thành mục tiêu của đề án, trong thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Môi trường sẽ tập trung triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm, bao gồm: Đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, tổ chức các chương trình truyền thông trực quan, ngày hội tái chế, thiết kế các sản phẩm sáng tạo về bảo vệ môi trường; Mở rộng đối tượng tuyên truyền đến các chủ cơ sở kinh doanh, buôn bán nhỏ lẻ, quán cà phê, quán ăn, những nhóm đối tượng thường xuyên sử dụng bao bì, hộp xốp, túi ni lông; Phát triển mô hình mới như “Trường học không rác thải nhựa”, tổ chức các cuộc thi sáng kiến, ý tưởng giảm thiểu rác thải nhựa, khuyến khích sự tham gia của đoàn viên thanh niên, học sinh, sinh viên.

Bên cạnh đó, tăng cường các đợt ra quân định kỳ thu gom rác thải nhựa tại khu vực bờ biển, sông ngòi, kênh, mương; gắn trách nhiệm của chính quyền cơ sở với công tác quản lý rác thải; Đẩy mạnh công tác thi đua, khen thưởng, lựa chọn, biểu dương kịp thời các tổ chức, cá nhân có thành tích tiêu biểu trong phong trào “Chống rác thải nhựa”.