Báo cáo gần đây cho thấy thị trường bữa ăn chế biến sẵn của Trung Quốc được định giá hơn 360 tỷ nhân dân tệ trong năm 2023 với dự báo tăng mạnh lên khoảng 749 tỷ nhân dân tệ vào năm 2026, phản ánh sự bùng nổ của ngành này trong những năm gần đây. Tuy nhiên, sự lan rộng của các thực phẩm bán sẵn nhanh chóng bị đặt nghi vấn khi một số chuỗi nhà hàng lớn sử dụng các món đã được sản xuất công nghiệp, đóng gói và bảo quản đông lạnh, sau đó chỉ cần hâm nóng lại khi phục vụ khách. Việc này đã dẫn tới phản ứng dữ dội từ một bộ phận khách hàng cho rằng họ bị tính phí cao cho những sản phẩm thiếu minh bạch về quy trình chế biến.
Cuộc tranh luận nổ ra mạnh mẽ sau khi một KOL nổi tiếng tại Trung Quốc công khai chỉ trích chuỗi nhà hàng lớn vì đưa thực phẩm chế biến sẵn vào thực đơn mà không giải thích rõ ràng tới người tiêu dùng. Nội dung chỉ trích nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội, thu hút hàng triệu lượt bình luận và bàn luận về quyền được biết thành phần nguyên liệu và quy trình chế biến. Sự phản ứng này không chỉ dừng lại ở một thương hiệu riêng lẻ. Trên các nền tảng trực tuyến, người tiêu dùng đăng tải nhiều video và bình luận phàn nàn về những món được phục vụ có nguồn gốc từ thực phẩm qua chế biến công nghiệp, cho rằng chúng thiếu hương vị tươi ngon và đi ngược lại với giá trị ẩm thực truyền thống.
![]() |
| Mặc dù tăng trưởng thần tốc do nhu cầu từ thị trường, đồ ăn nấu chế biến sẵn tại Trung Quốc đang vướng phải nhiều lo ngại đối với niềm tin người dùng |
Mối lo ngại về minh bạch còn được thể hiện rõ trong các cuộc thăm dò ý kiến. Một khảo sát được thực hiện trên hàng chục nghìn người tiêu dùng cho thấy khoảng một phần ba số người được hỏi tuyên bố sẽ không bao giờ tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn tại các nhà hàng, và hơn 40% cho rằng cần dán nhãn rõ ràng cho những món ăn không được nấu mới tại chỗ.
Trong bối cảnh này, các nhà quản lý Trung Quốc đang chịu áp lực để xây dựng và chuẩn hóa hệ thống quy định rõ ràng hơn về sản phẩm chế biến sẵn, từ định nghĩa tới yêu cầu dán nhãn và minh bạch thông tin. Quy định hiện nay vẫn thiếu các tiêu chuẩn quốc gia cụ thể về phân loại và ghi nhãn các loại thực phẩm này, khiến cho việc kiểm soát chất lượng và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng gặp nhiều thách thức. Bất chấp những tranh cãi, xu hướng tiêu dùng thực phẩm chế biến sẵn vẫn không ngừng lan rộng, đặc biệt trong các khu vực đô thị và với nhóm người tiêu dùng trẻ tuổi. Nhiều hộ gia đình và cá nhân chọn phương án này vì tính tiện lợi, đặc biệt trong thời đại nhịp sống nhanh và áp lực công việc cao.
Tranh luận hiện tại phản ánh một mâu thuẫn sâu sắc giữa văn hóa ẩm thực truyền thống coi trọng tươi ngon và sản xuất công nghiệp nhanh, giữa nhu cầu minh bạch thông tin và lợi ích kinh tế của các nhà cung cấp. Giải quyết các yêu cầu của người tiêu dùng về chất lượng và thông tin rõ ràng được xem là bước đi then chốt để duy trì lòng tin và sự phát triển bền vững của ngành thực phẩm chế biến sẵn tại Trung Quốc.