Sau Tết Nguyên đán 2025, giá gạo xuất khẩu của Việt Nam liên tục giảm - Ảnh minh họa.

Ghi nhận thực tế cho thấy, giá gạo tại các cửa hàng và siêu thị ở TP. Hồ Chí Minh đều có xu hướng giảm. Các loại gạo phổ biến như Lài Miên, Tài nguyên, thơm Thái, và gạo trắng thông dụng đều ghi nhận mức giảm giá từ 1.500 đến 5.000 đồng/kg. Gạo trắng thông dụng là loại có mức giảm mạnh nhất.

Nguyên nhân chính của tình trạng này được cho là do nguồn cung gạo dồi dào, xuất khẩu giảm và sự cạnh tranh gay gắt trên thị trường quốc tế. Sau Tết Nguyên đán 2025, giá gạo xuất khẩu của Việt Nam liên tục giảm, hiện ở mức thấp nhất so với các nước xuất khẩu gạo lớn như Thái Lan và Pakistan. Vụ Đông Xuân thu hoạch đúng thời điểm sức mua quốc tế yếu khiến nguồn cung trong nước dư thừa, kéo theo giá gạo nội địa giảm sâu.

Giá gạo xuất khẩu loại 5% tấm của Việt Nam hiện chỉ còn 394 USD/tấn, mức giá thấp nhất trong nhiều năm qua. Tình trạng này gây áp lực lên giá lúa nội địa, khiến nông dân gặp khó khăn trong việc tiêu thụ sản phẩm. Mặc dù khối lượng xuất khẩu gạo trong hai tháng đầu năm 2025 tăng 5,9%, nhưng giá trị xuất khẩu lại giảm 14% so với cùng kỳ năm 2024.

Thị trường xuất khẩu gạo của Việt Nam cũng đang đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các nước xuất khẩu khác, đặc biệt là từ Ấn Độ, nước đã quay trở lại xuất khẩu gạo trắng từ năm 2024. Điều này làm giảm lợi thế cạnh tranh của gạo Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Nghị định 01/2025/NĐ-CP, quy định về điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo, cũng được cho là gây ra những khó khăn cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ, khiến họ hạn chế ký kết các hợp đồng xuất khẩu mới.

Để ứng phó với tình trạng này, các giải pháp được đề xuất bao gồm việc kích hoạt dự trữ gạo, đảm bảo công tác bình ổn giá, đẩy mạnh đàm phán mở rộng thị trường xuất khẩu, và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn để trữ hàng. Kinh nghiệm từ việc dự trữ cà phê, một mặt hàng nông sản khác của Việt Nam, cho thấy việc dự trữ có thể giúp bình ổn giá và hỗ trợ nông dân, doanh nghiệp.