Hàng chục tấn cá lồng nuôi trên lòng hồ thủy điện Yaly bị chết hàng loạt.

Ngày 22/6, đoàn công tác của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Kon Tum đã tiến hành kiểm tra và lấy mẫu nước tại hồ thủy điện Yaly. Sự kiện này liên quan đến vụ hàng chục tấn cá lồng của người dân đột nhiên chết hàng loạt. Ngày 20/6, tại làng Chờ, xã Yaly, huyện Sa Thầy, các hộ nuôi cá lăng đuôi đỏ đã phát hiện đàn cá bắt đầu ngộp thở, sau đó nổi lên mặt nước và chết hàng loạt chỉ trong một đêm.

Bà Vũ Thị Nguyệt, một trong những nông dân bị ảnh hưởng nặng nề, chia sẻ nỗi đau của gia đình: "Hàng chục tấn cá lăng đang chờ ngày thu hoạch, chỉ sau một đêm, gia đình bỗng trắng tay". Bà Nguyệt kể lại rằng vào tháng 6/2023, gia đình bà đã đầu tư 135 triệu đồng để nuôi 15.000 con cá lăng giống. Sau một năm chăm sóc, con cá đã đạt trọng lượng trên 2 kg/con và chuẩn bị sẵn sàng cho việc xuất bán. Tuy nhiên, sáng ngày 20/6, bà phát hiện đàn cá nổi lên và bám vào lưới lồng, báo hiệu điều gì đó bất thường.

Bà Nguyệt và các hộ nuôi khác đã cố gắng sục khí ô xy để cứu đàn cá, nhưng mọi nỗ lực đều không thành công. Đến cuối cùng, đàn cá trị giá 1,8 tỷ đồng của bà Nguyệt chỉ được bán với giá hơn 100 triệu đồng, một mức giảm sút đáng kể so với kỳ vọng ban đầu.

Ông Vũ Văn Bình từ làng Chờ, xã Ya Ly, Kon Tum, là một trong những nông dân gặp tổn thất nặng nề do vụ cá lồng chết hàng loạt tại hồ thủy điện Yaly. Ông dự tính sẽ thu hoạch 20 tấn cá từ đàn cá mà ông đã đầu tư lên đến gần 270 triệu đồng. Tuy nhiên, trước khi đến ngày thu hoạch, ông đã phải đối mặt với tình trạng cá bất ngờ chết mà không rõ nguyên nhân. Gia đình ông chỉ có thể vớt lên bán với giá thấp để làm phân bón, thu về hơn 70 triệu đồng. Ông Bình chia sẻ, "Gia đình tôi đau lòng với số tiền lớn đã bỏ ra cho đàn cá này, nhưng giờ chỉ còn được vớt vát từ những gì còn lại."

Thời điểm này, các nông dân và cơ quan chức năng đang cố gắng điều tra nguyên nhân vụ việc. Đinh Trọng Lịch, Chủ tịch UBND xã Yaly, xác nhận rằng đã có tổng cộng 20 lồng bè bị ảnh hưởng, với hơn 25 tấn cá chết, thiệt hại ước tính lên đến 3,8 tỷ đồng. Trong đó, có nhiều hộ nuôi cá trong lồng mất hết con cá, như hộ của ông Võ Đình Sơn và bà Vũ Thị Nguyệt, lần lượt mất 5,5 và 12 tấn cá. Đây là một mất mát lớn đối với cộng đồng nông dân tại Kon Tum, và cũng là một cú sốc đối với ngành nuôi cá lồng trong khu vực này.

Sau khi nhận được báo cáo về tình trạng cá lồng chết hàng loạt, UBND xã đã nhanh chóng huy động 40 cán bộ xã và dân quân đến hỗ trợ người dân vớt cá để đem bán. Ông Đinh Trọng Lịch, Chủ tịch UBND xã Yaly, cho biết rằng xã đã sử dụng mạng xã hội và các kênh truyền thông khác để kêu gọi cộng đồng tham gia "giải cứu" cá cho người dân. Trong chiều 20/6, đã có khoảng 5 tấn cá được cứu sống và vớt lên bờ.

Để làm rõ nguyên nhân của vụ việc, ông Ưng Văn Thanh, Chi cục trưởng Chi cục Thú y thuộc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Kon Tum, cho biết đơn vị của ông đã ngay lập tức điều động cán bộ đến hướng dẫn người dân sử dụng kỹ thuật sục khí ô xy để cứu sống cá có nguy cơ. Cán bộ cũng hỗ trợ hướng dẫn người dân đẩy lồng bè ra khu vực nước sâu để bảo vệ số cá còn lại.

Theo ông Thanh, vào ngày 18 và 19/6, hồ thủy điện Ya Ly đã nhận được lượng nước đổ về khá lớn trong mùa mưa, khiến lớp bùn lắng dưới mặt nước bị xáo trộn. Điều này dẫn đến tình trạng thiếu ô xy trong nước, cộng thêm việc phát hiện một lượng bùn bám vào mang cá khiến cá thiếu không khí.

Công ty thủy điện Ya Ly đã xác nhận rằng hoạt động vận hành hồ chứa Ya Ly và Pleikrông trong những ngày qua đã tuân thủ đúng quy trình liên hồ chứa. Công ty đã gửi báo cáo đến các cơ quan chuyên môn tại tỉnh Kon Tum vào ngày 22/6, nhấn mạnh rằng vùng cá chết thuộc vùng lòng hồ thủy điện và có liên quan tới các yếu tố môi trường như mưa lớn và sự xáo trộn của lớp bùn lắng. Các cơ quan chức năng đang tiếp tục điều tra để làm rõ hơn về nguyên nhân gây ra sự cố này.