Nông nghiệp bền vững ở Việt Nam: Nhiều thách thức, rào cản phía trước

Tỷ lệ sản phẩm nông nghiệp Việt Nam đạt chứng nhận quốc tế hiện chỉ chiếm khoảng 10-15% - Ảnh minh họa.

Sản xuất nông nghiệp bền vững đang dần khẳng định vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh lương thực quốc gia và thích ứng với biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, con đường phát triển nông nghiệp bền vững ở Việt Nam vẫn còn nhiều chông gai.

Theo số liệu thống kê, tỷ lệ sản phẩm nông nghiệp đạt chứng nhận quốc tế hiện chỉ chiếm khoảng 10-15%. Diện tích canh tác theo tiêu chuẩn VietGAP và hữu cơ vẫn còn rất hạn chế so với tổng diện tích đất nông nghiệp. Thậm chí, một số vùng còn ghi nhận sự sụt giảm diện tích canh tác đạt chuẩn do ảnh hưởng của sâu bệnh, ô nhiễm môi trường và suy thoái đất.

Những khó khăn mà các hợp tác xã (HTX) đang gặp phải bao gồm: tiếp cận công nghệ mới, đáp ứng các tiêu chuẩn sản xuất khắt khe, nâng cao trình độ lao động, tìm kiếm nguồn giống chất lượng cao và mở rộng thị trường tiêu thụ. Nguồn giống bản địa tuy có nhiều ưu điểm nhưng năng suất và chất lượng còn thấp, khó cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Mặc dù kim ngạch xuất khẩu nông sản năm 2024 đạt khoảng 62 tỷ USD, nhưng Việt Nam vẫn nằm trong nhóm các quốc gia có lượng nông sản, thực phẩm bị cảnh báo nhiều nhất. Một số mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam phải chịu sự kiểm soát nghiêm ngặt từ các thị trường lớn như EU và Trung Quốc.

Để thúc đẩy sản xuất nông nghiệp bền vững, cần có sự chung tay góp sức từ nhiều phía. Nhà nước cần hoàn thiện khung pháp lý, hỗ trợ về kỹ thuật và tài chính cho nông dân, HTX. Các HTX cần chủ động ứng dụng công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất, xây dựng thương hiệu và liên kết với doanh nghiệp. Người tiêu dùng cần nâng cao nhận thức về lợi ích của nông sản sạch và ưu tiên lựa chọn các sản phẩm được sản xuất theo hướng bền vững.