Nông dân Ai Cập đua nhau tìm kiếm 'vàng đen' giữa sa mạc

Người dân Ai Cập lựa chọn nông nghiệp nhằm tìm kiếm cơ hội sinh kế và đảm bảo an ninh lương thực trong bối cảnh kinh tế khó khăn.

Lạm phát tăng cao, đồng nội tệ mất giá và chi phí thực phẩm leo thang đã đẩy người dân Ai Cập vào vòng xoáy khó khăn. Trong bối cảnh đó, đầu tư nông nghiệp giống như một "phao cứu sinh", thu hút cả người dân địa phương lẫn nhà đầu tư nước ngoài đổ xô tìm kiếm cơ hội trên những mảnh đất màu mỡ.

Nhu cầu tăng vọt đã khiến giá đất nông nghiệp, đặc biệt là đất thuê, tăng chóng mặt. "Đất đen" màu mỡ ven sông Nile hay "đất vàng" ở xa sông đều trở nên đắt đỏ. Ví dụ, giá thuê một feddan (0,42 ha) "đất đen" đã tăng từ 20.000 bảng Ai Cập (416 USD) năm 2022 lên 65.000 bảng Ai Cập năm 2024. Giá mua cũng không ngừng leo thang, với một feddan "đất đen" có thể lên tới 2 triệu bảng Ai Cập.

Chính phủ Ai Cập đã nỗ lực cải tạo hàng triệu ha "đất vàng" bằng cách san phẳng đất, xây dựng hệ thống tưới tiêu và kết nối điện, nước. Điều này đã thu hút làn sóng đầu tư mới, đặc biệt là từ các nhà đầu tư nước ngoài được hưởng lợi từ việc nới lỏng quy định sở hữu đất và đồng nội tệ mất giá, thấy rõ cơ hội sinh lời từ việc trồng các loại cây có giá trị cao như xoài, ô liu hay khoai tây, vốn đang có nhu cầu lớn trên thị trường.

Tuy nhiên, sự bùng nổ của nông nghiệp cũng đặt ra những thách thức lớn. An ninh nguồn nước trở thành vấn đề cấp bách khi diện tích canh tác mở rộng, đặc biệt trong bối cảnh tranh chấp với Ethiopia về đập thủy điện trên sông Nile. Bên cạnh đó, chi phí sản xuất tăng cao, từ phân bón, hạt giống đến chi phí thuê đất, cũng gây khó khăn cho các hộ nông dân nhỏ, khiến họ khó cạnh tranh với các nhà đầu tư lớn.

Mặc dù vậy, cơn sốt đất nông nghiệp đang làm thay đổi bộ mặt nền nông nghiệp Ai Cập. Những vùng đất sa mạc được khai hoang đang trở thành điểm đến mới của nông dân và nhà đầu tư. Mô hình canh tác mới trên sa mạc, với sự hỗ trợ của công nghệ tưới tiêu hiện đại và cơ sở hạ tầng được đầu tư bài bản, đang mở ra một chương mới cho ngành nông nghiệp nước này, bên cạnh mô hình canh tác truyền thống ở Thung lũng sông Nile. Đây là một sự chuyển đổi đầy hứa hẹn, nhưng cũng không kém phần thách thức đối với Ai Cập trong việc cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.