![]() |
Táo bón thường liên quan đến chế độ ăn thiếu chất xơ, uống chưa đủ nước hoặc ít vận động. Bên cạnh rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt, một số loại hạt cũng là nguồn cung cấp chất xơ và các dưỡng chất có lợi cho hệ tiêu hóa.
Tuy nhiên, việc bổ sung các loại hạt cần được thực hiện từ từ, kết hợp uống đủ nước và duy trì chế độ ăn đa dạng để đạt hiệu quả tốt hơn.
Hạt chia giàu chất xơ hòa tan
Hạt chia là một trong những loại hạt có hàm lượng chất xơ cao. Khoảng 28 g hạt chia cung cấp gần 10 g chất xơ, trong đó có cả chất xơ hòa tan và không hòa tan.
Khi tiếp xúc với nước, hạt chia hút nước và tạo thành dạng gel. Chất xơ này góp phần làm tăng khối lượng phân, giữ nước và hỗ trợ quá trình di chuyển của phân qua đường ruột.
Cách dùng: Có thể ngâm 1-2 thìa hạt chia trong nước khoảng 10-15 phút cho hạt nở hoàn toàn, sau đó dùng cùng sữa chua, sinh tố hoặc salad. Không nên ăn hạt chia khô với lượng lớn vì hạt có khả năng hút nước.
Có thể kết hợp hạt chia với trái cây như đu đủ, thanh long hoặc các loại quả khác để tăng sự đa dạng của khẩu phần ăn.
Hạt vừng cung cấp chất xơ cho đường ruột
Vừng, đặc biệt là vừng nguyên hạt, cung cấp chất xơ cùng chất béo không bão hòa, protein và một số khoáng chất.
Bổ sung vừng vào chế độ ăn góp phần tăng tổng lượng chất xơ hằng ngày, từ đó hỗ trợ hoạt động bình thường của hệ tiêu hóa. Vừng cũng có thể giúp bữa ăn đa dạng hơn mà không cần sử dụng nhiều loại gia vị.
Trong y học cổ truyền, vừng đen thường được sử dụng trong một số bài thuốc và món ăn. Tuy nhiên, không nên xem vừng là phương pháp điều trị thay thế cho việc đánh giá nguyên nhân táo bón.
Cách dùng: Có thể rang nhẹ vừng, giã hoặc xay rồi rắc lên cơm, cháo, salad, sữa chua hoặc các món rau. Nên ưu tiên vừng nguyên chất, hạn chế các sản phẩm có nhiều đường hoặc muối.
Hạnh nhân bổ sung chất xơ và magie
Hạnh nhân là loại hạt giàu chất xơ, protein, chất béo không bão hòa và magie. Khoảng 28 g hạnh nhân cung cấp khoảng 3,5 g chất xơ và 76 mg magie.
Chất xơ giúp hỗ trợ nhu động ruột và duy trì hoạt động tiêu hóa đều đặn. Magie cũng là khoáng chất cần thiết cho nhiều chức năng của cơ thể.
Hạnh nhân có thể được sử dụng như một món ăn nhẹ hoặc kết hợp với các thực phẩm khác trong bữa sáng.
Cách dùng: Có thể ăn một lượng vừa phải hạnh nhân rang mộc, không muối hoặc kết hợp với sữa chua và trái cây. Nên ưu tiên hạnh nhân nguyên hạt, hạn chế các sản phẩm tẩm đường, muối hoặc chiên nhiều dầu.
Hạt bí ngô giàu chất xơ và magie
Hạt bí ngô cung cấp chất xơ, magie, protein và chất béo không bão hòa. Bổ sung một lượng vừa phải hạt bí vào chế độ ăn có thể góp phần tăng lượng chất xơ và dưỡng chất cho cơ thể.
Hạt bí cũng là nguồn cung cấp magie, khoáng chất tham gia vào nhiều quá trình chuyển hóa và hoạt động của cơ thể.
Cách dùng: Có thể rang nhẹ hạt bí và dùng như món ăn vặt hoặc rắc lên salad, súp, cháo. Nên chọn loại không muối hoặc ít muối để hạn chế lượng natri trong khẩu phần.
Lưu ý khi bổ sung các loại hạt để hỗ trợ giảm táo bón
Uống đủ nước: Chất xơ cần nước để phát huy vai trò trong đường tiêu hóa. Khi tăng lượng chất xơ nhưng không bổ sung đủ nước, phân có thể trở nên khô và khó di chuyển hơn. Nhu cầu nước của mỗi người khác nhau, phụ thuộc vào tuổi, mức độ vận động, thời tiết và tình trạng sức khỏe.
Tăng chất xơ từ từ: Nếu cơ thể chưa quen với chế độ ăn nhiều chất xơ, việc tăng đột ngột có thể gây đầy hơi, chướng bụng. Nên tăng dần lượng chất xơ để đường ruột có thời gian thích nghi.
Kết hợp nhiều nguồn chất xơ: Các loại hạt chỉ là một phần trong chế độ ăn. Để hỗ trợ tiêu hóa, nên kết hợp với rau xanh, trái cây, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt.
Chú ý khẩu phần: Hạt giàu năng lượng nên không cần ăn với số lượng lớn. Ưu tiên các loại hạt nguyên chất, không hoặc ít muối, đường và dầu.
Nếu táo bón kéo dài, tái diễn thường xuyên hoặc đi kèm đau bụng dữ dội, nôn, sụt cân không rõ nguyên nhân hay có máu trong phân, cần đi khám để tìm nguyên nhân và được hướng dẫn điều trị phù hợp.