Thạch đen Cao Bằng - Hương vị mát lành giữa Miền Non nước

Cẩm nang 05/04/2026 10:15

Quốc Sơn

Theo dõi nnhc.vn trên

Thạch đen Cao Bằng không chỉ là một món ăn dân dã, giản dị mà còn là thức quà đặc sản kết tinh hương vị thiên nhiên. Thanh mát, dịu nhẹ giúp giải nhiệt trong những ngày nắng nóng, thạch đen mang trong mình nét mộc mạc nhưng tinh tuý, đậm đà hơi thở núi rừng vùng cao. Chính vì thế, thạch đen đã trở thành một trong những sản phẩm sản phẩm OCOP tiêu biểu, lưu giữ trọn vẹn dư vị riêng có của Miền Non nước mỗi độ hè về.

Thạch đen Cao Bằng - Hương vị mát lành giữa Miền Non nước

Thạch đen Cao Bằng món quà đặc sản đậm đà hương vị thiên nhiên Miền Non nước. Ảnh Quốc Sơn

Thạch đen Cao Bằng được chế biến từ cây thạch đen (còn gọi là cây sương sáo). Tại Cao Bằng, loại cây này được trồng phổ biến trên các sườn núi ở những xã Canh Tân, Minh Khai, Đông Khê, Kim Đồng và rải rác một số nơi khác. Đặc biệt, trong quá trình canh tác, người dân hoàn toàn không sử dụng phân bón hoá học hay chất kích thích tăng trưởng. Sau khi thu hoạch, cây thạch đen được người dân đem phơi khô, bảo quản cẩn thận để làm nguyên liệu chế biến thạch quanh năm.

Nhở sự kết hợp hài hoà giữa thổ nhưỡng đặc trưng và khí hậu trong lành của vùng núi, thành phẩm thạch đen Cao Bằng mang hương vị rất riêng: thanh mát, hậu ngọt nhẹ cùng hương thơm thảo mộc dìu dịu, khó lẫn với thạch đen ở bất kỳ nơi nào khác.

Quy trình chế biến thạch đen không quá phức tạp nhưng đòi hỏi sự công phu, tỉ mỉ. Để tạo ra thành phẩm đạt chất lượng cao, người làm phải có kinh nghiệm và bí quyết riêng để thạch đạt độ bóng, mịn, dẻo nhưng vẫn mềm và dai tự nhiên. Cây thạch khô được rửa sạch, ninh nhừ trong nhiều giờ, sau đó lọc lấy nước cốt. Tiếp đó, nước cốt lọc sạch bã được hoà với đường và bột năng theo tỷ lệ nhất định tuỳ vào bí quyết gia truyền của người làm, rồi đem đun nhỏ lửa và khuấy đều tay đến khi nước thạch sánh đặc, đen lánh. Cuối cùng, thạch được đổ ra khuôn, đóng hộp và để nguội tự nhiên.

Thạch đen món ăn thanh mát, giải nhiệt mùa nắng nóng.

Thạch đen được người dân hay cơ sở chế biến nấu thủ công, không dùng chất bảo quản, nên giữ được hương vị thơm ngon, chuẩn vị, đã giúp nhiều cơ sở có thành phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao, đú sức vươn ra thị trường ngoài tỉnh, như các thành phẩm: Thạch đen su hào của hộ kinh doanh Hoàng Thị Kim Anh, xóm Minh Khai, xã Hoà An; Thạch đen Thu Ngân của hộ kinh doanh Phan Thị Ngân, xã Hạnh Phúc; Thạch đen Lê Thuỳ, cơ sở sản xuất Nông Lệ Thuỳ và Thạch đen Đinh Tuyên của hộ kinh doanh Đinh Thị Kim Tuyến, xã Thạch An…

Chị Trần Thị Tuyết Nhung đến từ Hà Nội chia sẻ “Thạch đen Cao Bằng có độ dẻo, dai, mềm, vị ngọt thanh, ăn rất mát. Có thể dùng trực tiếp hoặc kết hợp với sữa chua, sữa đậu, nước đường hay hoa quả đều rất ngon, đặc biệt thích hợp trong những ngày hè nóng bức. Đây là món quà dân dã nhưng đậm hương vị núi rừng, nên mỗi lần lên Cao Bằng tôi đều mua vài chục hộp về làm quà cho gia đình và bạn bè, người thân”.

Không chỉ là món ăn giải nhiệt giản dị, thạch đen Cao Bằng còn là kết tinh của thiên nhiên, mang đậm hơi thở núi rừng Miền Non nước. Với hương vị thanh mát, ngọt dịu và mộc mạc, thạch đen để lại dư vị khó quên, trở thành món quà đặc trưng mà bất cứ ai khi đến với Cao Bằng cũng muốn thưởng thức và mua về làm quà.

Tags:

Cao Bằng thạch đen cao bằng

Bài liên quan

Hợp tác xã Trường Hà bứt phá với mô hình nông nghiệp thông minh

Mô hình - Kinh nghiệm 03/10/2026 16:51

Dưới nắng Thu trong trẻo, những dãy nhà màng kính trồng dưa lê lai, dưa chuột bao tử ứng dụng công nghệ cao cùng hệ thống bể nuôi cá tầm với công nghệ tuần hoàn nước sạch từ dòng suối tự nhiên trong lành hiện lên như một mô hình nông nghiệp hiện đại. Với tư duy bứt phá, tinh thần dám nghĩ, dám làm, chị Đàm Thị Thảo, Giám đốc Hợp tác xã Trường Hà (HTX), xóm Pác Bó, xã Trường Hà, tỉnh Cao Bằng đã xây dựng thành công mô hình nuôi cá tầm và trồng dưa trong nhà màng kính, mang lại thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm. Mô hình không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế, mà còn khẳng định hướng đi phù hợp, đúng đắn của phát triển nông nghiệp thông minh, nông nghiệp sạch, hiện đại, an toàn và bền vững.

Quang Hán - nồng nàn hương cốm mùa Thu

Sản phẩm 25/09/2026 08:53

Giữa tiết Thu, nắng vàng trải nhẹ trên những ruộng lúa nếp trĩu bông đang vào độ căng sữa, cũng là lúc người dân ở các xóm Bản Niếng, Bản Loà, Vững Bền và một số xóm trên địa bàn xã vùng cao biên giới Quang Hán, tỉnh Cao Bằng lại rộn ràng vào mùa làm cốm. Từ những bông lúa mới còn nguyên vị ngọt của đất trời, qua bàn tay khéo léo và sự cần mẫn của người dân, những hạt cốm xanh non, dẻo thơm lần lượt thành hình, phảng phất hương thơm thanh khiết của lúa mới không chỉ níu giữ dư vị riêng của núi rừng Cao Bằng, mà còn lưu giữ trong đó câu chuyện về một nghề truyền thống được người dân nơi đây gìn giữ, trao truyền qua bao thế hệ.

Tận dụng nguồn lực, dựng cơ nghiệp từ mô hình kinh tế tổng hợp

Mô hình - Kinh nghiệm 22/09/2026 10:39

Từ những chuồng lợn đầu tiên được gây dựng cách đây hơn 40 năm, gia đình ông Hoàng Văn Bàu, xóm Đại Tiến 1, xã Hoà An, tỉnh Cao Bằng đã từng bước mở rộng sản xuất, tận dụng đất đai, nguồn nước và lợi thế tự nhiên của địa phương để phát triển mô hình kinh tế tổng hợp. Nuôi lợn, cá, nuôi ong lấy mật, gà thả đồi kết hợp trồng cây ăn quả, với cách làm “lấy ngắn nuôi dài”, mô hình mang lại nguồn thu trăm triệu đồng mỗi năm, trở thành một trong những mô hình kinh tế hộ tiêu của địa phương.

Lan toả phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi”

Mô hình - Kinh nghiệm 20/09/2026 10:25

Những năm qua, phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh (SXKD) giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững” (phong trào) tại xã Hoà An, tỉnh Cao Bằng được triển khai sâu rộng, tạo sức lan toả mạnh mẽ trong hội viên, nông dân trên địa bàn. Qua đó, xuất hiện nhiều gương nông dân điển hình, mô hình kinh tế tiêu biểu với cách làm sáng tạo, hiệu quả. Phong trào từng bước thay đổi tư duy sản xuất, giúp người dân chuyển từ phương thức nông nghiệp truyền thống sang phát triển sản xuất hàng hoá theo hướng bền vững, góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống người dân và xây dựng nông thôn mới tại địa phương.

Hiệu quả từ chuyển đổi cây trồng ở vùng quê “đất không nghỉ, bốn mùa xanh”

Mô hình - Kinh nghiệm 14/09/2026 10:55

Từ những chân ruộng trồng ngô, lúa, khoai lang và chăn nuôi nhỏ lẻ, đồng bào dân tộc Nùng An xóm Quốc Tuấn, xã Quảng Uyên, tỉnh Cao Bằng đã mạnh dạn thay đổi cách nghĩ, cách làm, chuyển một phần diện tích sang trồng rau màu theo hướng sản xuất sạch. Những luống rau luân canh quanh năm, đất đai gần như không nghỉ, mang lại nguồn thu nhập cao, mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế nông nghiệp ở vùng cao.

Giữ nghề truyền thống, mở hướng phát triển du lịch trải nghiệm

Sản phẩm 13/09/2026 05:59

Từ nghề làm hương truyền thống có lịch sử khoảng 200 năm, đồng bào Nùng An ở Làng hương Phja Thắp, xóm Quốc Tuấn, xã Quảng Uyên, tỉnh Cao Bằng không chỉ gìn giữ một nét văn hóa đặc sắc của cha ông trao truyền mà còn từng bước đổi mới sản phẩm, gắn nghề truyền thống với du lịch cộng đồng. Những bó hương mộc mạc mang theo hương thơm tự nhiên của núi rừng đang trở thành sản phẩm hàng hóa, góp phần nâng cao thu nhập và níu chân du khách khi đến với bản làng.