Người bệnh đái tháo đường có nên dùng quế để hỗ trợ hạ đường huyết?

Đái tháo đường là bệnh lý khiến cơ thể gặp khó khăn trong việc duy trì đường huyết ở mức ổn định, từ đó làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch, thận, thần kinh và mắt. Bên cạnh tuân thủ thuốc điều trị, chế độ ăn uống hợp lý đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát bệnh.

Quế thường được nhắc đến như một loại gia vị có khả năng hỗ trợ đường huyết. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện nay vẫn chưa đủ nhất quán để khẳng định quế có thể điều trị hoặc kiểm soát đái tháo đường. Trung tâm Quốc gia về Sức khỏe Bổ sung và Tích hợp (NCCIH) cho biết một số nghiên cứu ghi nhận quế có thể giúp cải thiện đường huyết, nhưng kết quả giữa các nghiên cứu còn khác nhau.

Quế có thực sự giúp hạ đường huyết?

Một số thử nghiệm và phân tích tổng hợp cho thấy bổ sung quế có thể giúp giảm nhẹ đường huyết lúc đói hoặc một số chỉ số chuyển hóa ở người mắc đái tháo đường type 2. Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu chưa đồng nhất, đặc biệt đối với chỉ số HbA1c - chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong vài tháng.

NCCIH đánh giá bằng chứng về tác dụng của quế đối với bệnh đái tháo đường hiện vẫn còn hạn chế. Sự khác biệt về loại quế, bộ phận được sử dụng, liều lượng, thời gian dùng và cách bào chế cũng khiến việc so sánh giữa các nghiên cứu gặp khó khăn.

Do đó, người bệnh không nên xem quế là thuốc hạ đường huyết hoặc tự ý giảm, ngừng thuốc điều trị khi sử dụng quế.

Nên dùng bao nhiêu quế mỗi ngày?

Hiện chưa có một liều quế chính thức được thống nhất để điều trị hoặc kiểm soát bệnh đái tháo đường. Các nghiên cứu sử dụng nhiều mức liều và dạng chế phẩm khác nhau nên không thể đưa ra một con số áp dụng chung cho tất cả người bệnh.

Ở mức sử dụng như một loại gia vị trong chế biến thực phẩm, quế nhìn chung được xem là an toàn đối với phần lớn người trưởng thành. Tuy nhiên, khi dùng với lượng lớn hoặc dưới dạng thực phẩm bổ sung trong thời gian dài, nguy cơ tác dụng không mong muốn có thể tăng lên.

Người bệnh có thể dùng một lượng nhỏ quế để tạo hương vị cho các món như yến mạch, sữa chua hoặc đồ uống không đường. Không nên tự ý sử dụng các sản phẩm chiết xuất quế liều cao với mục đích hạ đường huyết.

Không phải loại quế nào cũng giống nhau

Hai nhóm quế thường được nhắc đến là quế Cassia và quế Ceylon. Thành phần hóa học của chúng có sự khác biệt, trong đó quế Cassia thường chứa lượng coumarin cao hơn đáng kể.

Coumarin là hợp chất tự nhiên có thể ảnh hưởng đến gan khi được sử dụng với lượng lớn hoặc kéo dài, đặc biệt ở những người nhạy cảm hoặc đã mắc bệnh gan. Vì vậy, người thường xuyên sử dụng quế với lượng lớn nên chú ý đến nguồn gốc và loại quế, đồng thời tránh lạm dụng các sản phẩm bổ sung chứa quế Cassia.

Theo Viện Đánh giá Rủi ro Liên bang Đức (BfR), lượng coumarin dung nạp hằng ngày có thể chấp nhận được là khoảng 0,1 mg/kg thể trọng/ngày. Hàm lượng coumarin trong quế Cassia có thể thay đổi đáng kể giữa các sản phẩm, vì vậy rất khó xác định một lượng quế cụ thể an toàn tuyệt đối cho mọi người.

Mất bao lâu để quế phát huy tác dụng?

Không có thời gian cụ thể được xác định để quế phát huy tác dụng đối với đường huyết. Các nghiên cứu về quế có thời gian theo dõi khác nhau và kết quả cũng không đồng nhất.

Nếu người bệnh muốn bổ sung quế vào chế độ ăn, nên tiếp tục theo dõi đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ và không sử dụng sự thay đổi đường huyết như căn cứ để tự điều chỉnh thuốc.

Những ai cần thận trọng khi dùng quế?

Người mắc bệnh gan cần đặc biệt thận trọng khi sử dụng lượng lớn quế Cassia do hàm lượng coumarin có thể cao.

Phụ nữ mang thai và cho con bú cũng không nên tự ý sử dụng quế với liều cao hoặc dưới dạng thực phẩm bổ sung khi chưa có tư vấn chuyên môn. NCCIH cho biết dữ liệu về sự an toàn của việc sử dụng quế với lượng lớn trong thai kỳ và thời kỳ cho con bú vẫn còn hạn chế.

Người đang sử dụng thuốc điều trị đái tháo đường hoặc các thuốc khác nên thông báo với bác sĩ trước khi dùng sản phẩm bổ sung từ quế. Các sản phẩm thảo dược có thể gây tương tác với thuốc và dẫn đến những tác dụng không mong muốn.

Khi sử dụng quế với lượng lớn, một số người có thể gặp các triệu chứng như khó chịu đường tiêu hóa hoặc phản ứng dị ứng.

Quế chỉ đóng vai trò hỗ trợ

Quế có thể là một gia vị phù hợp trong chế độ ăn của người mắc đái tháo đường, nhưng không nên kỳ vọng loại gia vị này có thể thay thế thuốc hoặc các biện pháp điều trị đã được chứng minh.

Kiểm soát đường huyết hiệu quả vẫn phụ thuộc chủ yếu vào việc tuân thủ phác đồ điều trị, xây dựng chế độ ăn cân đối, kiểm soát lượng carbohydrate, duy trì cân nặng hợp lý và vận động thường xuyên.

Với người bệnh muốn sử dụng quế ở lượng cao hơn mức thông thường trong chế biến món ăn, đặc biệt dưới dạng viên hoặc chiết xuất, nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để cân nhắc lợi ích, nguy cơ và khả năng tương tác với thuốc.