Trường Trung học Cơ sở Lý Thường Kiệt tại xã Đức An giảng dạy cho học sinh về văn hóa cồng chiêng với mong muốn gìn giữ và lưu truyền di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO công nhận

Với Kế hoạch phát triển du lịch cộng đồng giai đoạn 2026 – 2030, xã Đức An không chỉ hứa hẹn trở thành điểm đến lý tưởng cho những tâm hồn yêu thiên nhiên, mà còn là bài học về sự giao thoa hài hòa giữa bảo tồn di sản và phát triển bền vững.

Khi di sản trở thành nhịp cầu kết nối

Nằm nép mình giữa những triền đồi xanh mướt của vùng đất Lâm Đồng, xã Đức An từ lâu đã được biết đến là nơi lưu giữ những kho tàng văn hóa vô giá của người M'Nông. Tuy nhiên, phải đến khi UBND xã ban hành Kế hoạch số 170/KH-UBND, những tiềm năng ấy mới thực sự được “đánh thức” một cách bài bản và tâm huyết.

Quan điểm xuyên suốt của chính quyền địa phương là phát triển du lịch nhưng không bỏ quên cội nguồn. Du lịch cộng đồng tại đây được xác định phải gắn liền với việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc M'Nông, đồng thời bảo vệ nghiêm ngặt cảnh quan thiên nhiên và môi trường sinh thái. Điểm đặc biệt nhất chính là vai trò của người dân: họ không chỉ là người làm dịch vụ, mà còn là chủ thể trực tiếp quản lý và thụ hưởng những thành quả kinh tế từ chính mảnh đất quê hương mình.

Hành trình chạm vào bản sắc

Đến với Đức An trong những năm tới, du khách sẽ không khỏi ngỡ ngàng trước những trải nghiệm "thuần khiết" và đậm chất nhân văn. Theo lộ trình, đến năm 2027, mô hình điểm du lịch cộng đồng đầu tiên sẽ được ra mắt tại Bon N'Jrang Lu. Đây sẽ là nơi du khách được sống trong không gian văn hóa thực thụ với:

Vũ điệu đại ngàn: Những đội cồng chiêng được phục dựng, những tiếng vang của đại ngàn sẽ sống lại trong các lễ hội truyền thống, tiêu biểu là Lễ mừng lúa mới của người M'Nông.

Trải nghiệm nông nghiệp: Không chỉ dừng lại ở việc ngắm nhìn, du khách sẽ được hóa thân thành những nông dân thực thụ khi tham quan vườn Mắc ca, cà phê hay tự tay trải nghiệm quy trình dệt thổ cẩm, ủ rượu cần nồng nàn.

Dấu ấn lịch sử: Kết nối tâm linh và lịch sử tại Di tích quốc gia điểm bắt nối liên lạc đường Hồ Chí Minh, tạo nên một hành trình khám phá đầy ý nghĩa.

Để phục vụ du khách một cách chuyên nghiệp nhất, xã Đức An đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ có từ 10 - 15 hộ gia đình cung ứng dịch vụ chuyên nghiệp, với 100% thành viên Tổ du lịch cộng đồng được đào tạo bài bản và cấp chứng chỉ nghiệp vụ.

Du khách sẽ được hóa thân thành những nông dân thực thụ khi tham quan vườn Mắc ca, cà phê hay tự tay trải nghiệm quy trình dệt thổ cẩm

Một trong những điểm sáng đầy sáng tạo của xã Đức An chính là việc ứng dụng công nghệ vào bảo tồn di sản. Không còn là những bảo tàng tĩnh lặng, văn hóa M'Nông sẽ trở nên sống động hơn bao giờ hết thông qua dự án "Hệ sinh thái số bảo tồn văn hóa Cồng chiêng".

Việc ứng dụng video tương tác song ngữ M'Nông – Việt, trò chơi hóa (Gamification) và mã QR sẽ giúp thế hệ trẻ và du khách dễ dàng tiếp cận, thấu hiểu giá trị của những chiếc cồng, chiếc chiêng. Đây là bước đi đột phá, cho thấy tầm nhìn của địa phương trong việc đưa di sản đi cùng thời đại.

Lễ hội mừng lúa mới của đồng bào M’nông tại xã Đức An, tỉnh Lâm Đồng. Lễ hội mừng lúa mới là nét văn hóa độc đáo của đồng bào M'nông trên địa bàn, sau một vụ mùa bội thu và cầu mong cho mọi người luôn khỏe mạnh, nhà nhà ấm no, vạn vật sinh sôi nảy nở.

Để hiện thực hóa khát vọng này, UBND xã Đức An giao cho Phòng Văn hóa - Xã hội tham mưu phục dựng nghệ thuật, Phòng Kinh tế hướng dẫn người dân chuẩn hóa sản phẩm OCOP như Mắc ca, cà phê để làm quà tặng du lịch, lực lượng Công an xã đảm bảo an ninh, an toàn tuyệt đối, giúp du khách an tâm tận hưởng kỳ nghỉ.

Đặc biệt, sự đóng góp của Ban tự quản các thôn, bon trong việc vận động nhân dân giữ gìn vệ sinh "Sạch nhà, đẹp ngõ" và khuyến khích các nghệ nhân truyền dạy văn hóa cho lớp trẻ chính là nền tảng vững chắc nhất cho sự thành công của kế hoạch.

Lời mời gọi từ tương lai

Với nguồn kinh phí được lồng ghép khéo léo từ ngân sách Nhà nước, chương trình Nông thôn mới và nguồn vốn xã hội hóa từ các doanh nghiệp lữ hành, bức tranh du lịch Đức An đang dần hoàn thiện những mảng màu tươi sáng nhất.

Việc đầu tư hạ tầng, chỉnh trang đường giao thông nội bon và lắp đặt hệ thống biển chỉ dẫn song ngữ Việt - Anh không chỉ là để đón khách, mà còn là cách để nâng cao chất lượng đời sống cho chính bà con nơi đây.

Xã Đức An đang mở lòng đón đợi những bước chân khám phá. Đó không chỉ là một chuyến du lịch, mà là một cuộc trở về với thiên nhiên, với những giá trị nguyên bản và tình người nồng hậu của vùng cao Lâm Đồng. Hãy cùng chờ đón một diện mạo mới, một sức sống mới từ những Bon làng vùng xa này trong tương lai gần./.