Gỡ "nút thắt" trong quản lý sử dụng đất lâm nghiệp: Cần giải pháp đồng bộ và quyết liệt

Ông Hà Công Tuấn, Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế NN-PTNT, nhấn mạnh những đóng góp to lớn của các công ty lâm nghiệp cho sự phát triển kinh tế - xã hội tại các vùng nông thôn, miền núi - Ảnh: Diễm My.

Sáng ngày 5/10, tại Hà Nội, đã diễn ra Hội thảo "Giải pháp đẩy mạnh sắp xếp, đổi mới, phát triển, nâng cao hiệu quả hoạt động và quản lý sử dụng đất đai trong các công ty lâm nghiệp", thu hút sự quan tâm lớn từ các chuyên gia, nhà quản lý và đại diện các cơ quan ban ngành. Hội thảo không chỉ khẳng định tầm quan trọng của việc nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng đất đai trong công ty lâm nghiệp, mà còn chỉ ra những "nút thắt" còn tồn tại cần tháo gỡ thông qua những con số cụ thể, góp phần chỉ rõ thực trạng này.

Mặc dù đã có những kết quả nhất định trong việc sắp xếp, đổi mới các công ty lâm nghiệp theo Nghị quyết 30 của Bộ Chính trị và Nghị định 118 của Chính phủ, nhưng con số thực tế vẫn còn nhiều điểm chưa sáng. Theo báo cáo của Bộ NN-PTNT, đến nay mới chỉ có 161/256 (đạt 63%) công ty nông, lâm nghiệp hoàn thành sắp xếp, đổi mới. Cụ thể, có 76 công ty tái cơ cấu, giữ nguyên mô hình công ty TNHH MTV nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ; 54 công ty thực hiện cổ phần hóa; 22 công ty chuyển thành công ty TNHH hai thành viên trở lên; 3 công ty chuyển thành Ban Quản lý rừng, 6 công ty thực hiện giải thể. Như vậy, vẫn còn 95/256 (chiếm 37%) công ty chưa hoàn thành theo phương án đã được phê duyệt. Điều này gây ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động sản xuất, kinh doanh của các công ty và ảnh hưởng đến công tác bảo vệ rừng.

Về công ty lâm nghiệp, cả nước có 36 công ty trực thuộc quản lý của 28 địa phương cấp tỉnh; 2 Tổng công ty gồm Tổng công ty Lâm nghiệp Việt Nam và Tổng công ty Giấy Việt Nam. Tính đến hết tháng 4/2024, có 92/136 (đạt 67,6%) công ty lâm nghiệp hoàn thành sắp xếp, đổi mới mô hình hoạt động; còn lại 44/136 (32,4%) công ty lâm nghiệp chưa hoàn thành. Con số này cho thấy tiến độ sắp xếp, đổi mới vẫn còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra.

Điểm đáng chú ý là tình trạng quản lý đất đai tại nhiều công ty lâm nghiệp vẫn còn nhiều bất cập. Phát biểu tại hội thảo, ông Vũ Mạnh Hùng, Vụ trưởng Vụ Nông nghiệp và PTNT - Ban Kinh tế Trung ương, cho biết tình trạng cho thuê, cho mượn, liên doanh liên kết, khoán trắng đất công vẫn diễn ra, nguồn lực đất đai chưa thực sự phát huy hiệu quả. "Việc lấn chiếm, sử dụng đất sai mục đích, tranh chấp đất đai... cũng là những vấn đề nhức nhối, ảnh hưởng đến quyền lợi của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân", ông Hùng nhấn mạnh.

Đại diện Sở NN&PTNT Đắk Lắk chỉ ra những khó khăn nổi cộm của các công ty lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh - Ảnh: Diễm My.

Các đại biểu tham dự hội thảo đã phân tích nguyên nhân của những tồn tại, khó khăn trên. Theo đó, cơ chế, chính sách về đất đai, đặc biệt là đất lâm nghiệp, còn nhiều kẽ hở, chưa đồng bộ, thống nhất. Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát còn buông lỏng, chưa đủ sức răn đe. Bên cạnh đó, nhận thức và trách nhiệm của một bộ phận cán bộ, người dân về quản lý, sử dụng đất đai còn hạn chế.

Hội thảo đã đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý đất đai theo hướng hoàn thiện cơ chế, chính sách - Ảnh: Diễm My.

Để tháo gỡ những "nút thắt" trên, hội thảo đã đề xuất một số giải pháp như: hoàn thiện cơ chế, chính sách về đất đai theo hướng công khai, minh bạch, dễ hiểu, dễ thực hiện; tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về đất đai; nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý đất đai; ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý đất đai; tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về đất đai cho người dân, phát huy vai trò giám sát của cộng đồng.

Quy hoạch Lâm nghiệp Quốc gia tạo đà cho ngành gỗ Việt

Tiềm năng phát triển cây dược liệu dưới tán rừng ở miền núi phía Bắc

Xuất khẩu gỗ tới thị trường Anh 8 tháng đầu năm 2024 đạt 145,7 triệu USD

Hơn 75.000 cây đước được trồng tại ven biển Bạc Liêu