ki-niem-15-voaa
Thứ tư 18/11/2026 09:27Thứ tư 18/11/2026 09:27 Hotline: 0326.050.977Hotline: 0326.050.977 Email: toasoan@tapchihuucovietnam.vnEmail: [email protected]

Tag

Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường

Tăng
aa
Giảm
Chia sẻ Facebook
Bình luận
In bài viết
Trong lễ hội Văn hóa các dân tộc Việt Nam, tại Làng Văn hoá - Du lịch các dân tộc, đã diễn ra nghi lễ Mát nhà của người Mường.
Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường
Thầy Mo thực hiện nghi lễ

Người Mường ở Hoà Bình có nhiều nghi lễ độc đáo và đặc sắc mang đậm nét truyền thống dân tộc. Trong đó, Lễ Mát nhà là một phong tục độc đáo của dân tộc Mường. Lễ Mát nhà hay gọi như người Kinh là lễ giải hạn, chính là lễ để xua đuổi hóa giải những điều xấu, cầu cho con người, nhà cửa, cây trồng vật nuôi trong gia đình luôn luôn mạnh khỏe, mọi điều tốt tươi, may mắn. Nhiều gia đình thường tổ chức lễ này vào dịp đầu năm.

Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường
Thầy Mo đọc lời cúng mời các vị thần về thụ hưởng đồ lễ cùng con cháu

Lễ cúng thường được thực hiện bởi thầy Mo, người đóng vai trò kết nối giữa thần linh và con người. Người Mường khi tổ chức lễ Mát nhà luôn chuẩn bị chu đáo về các lễ vật. Đặc biệt, trong buổi lễ không thể không có cá suối cùng xôi ba màu. Tất cả những lễ vật này đều mang những ý nghĩa quan trọng trong đời sống người Mường.

Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường
Cỗ cúng được chuẩn bị đầy đủ những món ăn truyền thống của người Mường, đặc biệt là xôi ba màu

Lễ vật trong Lễ Mát nhà cũng khá cầu kỳ. Trong lễ vật không thể thiếu một con vịt, tượng trưng cho phương tiện di chuyển đưa các vị thần từ Mường Trời xuống trần gian. Bên cạnh những mâm cỗ dành cho các vị thần thánh, gia chủ cũng chuẩn bị những mâm cỗ cho cả tà ma ăn. Trong đó có một con gà luộc chín bắt buộc phải có. Những mâm cỗ này phải được đặt ở vị trí gần cửa chính nhất với quan niệm những chuyện xấu xảy ra là do tà ma quấy nhiễu, do vậy sẽ cho ma ăn một bữa thật no rồi đuổi ra khỏi nhà theo cửa chính, làm phép để tà ma không quay lại nữa.

Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường
Chiếc quạt trên tay thầy Mo nhằm xua đuổi điều xấu, đem về cái tốt cho mọi người

Nghi lễ được bắt đầu tại nơi cửa sổ chính, thầy Mo sẽ ngồi tại vị trí giành cho những người có chức vụ cao nhất trong nhà. Để Lễ Mát nhà được theo đúng ý nguyện, thầy mo mời về thần hoàng bàn thổ, thổ công bản địa, sau đó mới thỉnh các vị thần thánh anh em, hay còn gọi là các vị thần nông nghiệp từ Mường Trời về, mở tiệc cho các ngài ăn no, sau đó sẽ giúp đỡ xua đuổi tà ma, bắt đi những điều xấu, phù hộ cho gia chủ làm ăn khấm khá, con cháu khỏe mạnh. Thầy Mo bắt đầu kể chuyện đẻ đất, đẻ nước, đẻ cây si vũ trụ, đẻ trứng điếng, đẻ ra con người, đẻ ra vạn vật. Tiếp theo sau đó, thầy Mo mời các đấng bề trên thụ hưởng lễ vật, thưởng thức rượu cần của dân tộc Mường.

Sau khi các vị thần hân hưởng cũng là lúc thầy Mo xin cảo âm dương, nhằm cầu mong các ngài phù hộ cho đất Mường được bình an, mưa thuận gió hoà, dưới sàn tốt lợn tốt gà, người già sống lâu, con cháu mạnh khỏe.

Chiếc quạt trên tay thầy mo là nghi lễ quạt đi những khí xấu, lấy lại những khí tốt đẹp, khí mát cho gia chủ. Nghi lễ này có ý nghĩa rất quan trọng bởi người Mường quan niệm, quyền năng từ cái quạt mà thầy mo sử dụng có sức mạnh tối thượng chống lại tà ma. Thầy mo sẽ dùng một bát nước trong đó có mài những vật dụng trong túi khót để vẩy quanh nhà cho gia chủ. Nước tượng trưng cho những điều mát lành, vật dụng trong túi khót là những vật linh thiêng ẩn chứa trong đó sức mạnh. Thầy mo hòa chúng với nhau cùng những lời trú nguyện vẩy quanh nhà để làm mát nhà, mang những điều may mắn trở lại.

Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường
Thầy Mo cầm theo bát nước và một nhánh cây đi quanh nhà để làm mát cho mọi vật

Sự mát mẻ trong cuộc sống mà người Mường quan niệm không chỉ thông qua lễ vật. Nó còn được thể hiện rõ hơn thông qua những cử chỉ, việc làm của thầy mo ngay tại buổi lễ. Đó là hình ảnh thầy cầm nhành cây nhỏ phẩy nước lên mọi nơi trong ngôi nhà từ đồ vật, cây cối đến con người đã nói lên điều đó.

Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường
Sợi chỉ đỏ buộc tay được thầy Mo đọc chú và làm phép mới được đeo vào

Sau khi đồ vật trong nhà đều được làm mát, thầy Mo lại tiếp tục thực hiện nghi lễ buộc chỉ cổ tay, cầu phúc cho gia chủ và mọi người. Sợi chỉ đỏ được thầy Mo đọc chú và buộc vào cổ tay, nam tay trái, nữ tay phải, giúp cho mọi người luôn gặp may mắn bình an, tai qua nạn khỏi, ấm no hạnh phúc.

Đặc sắc lễ mát nhà của người Mường
Túi khót của thầy Mo bao gồm những vật dụng linh thiêng để làm phép

Bài liên quan

CÁC TIN BÀI KHÁC

Đà Nẵng: Trà Vân gìn giữ bản sắc văn hóa Ca Dong, thúc đẩy phát triển cộng đồng

Đà Nẵng: Trà Vân gìn giữ bản sắc văn hóa Ca Dong, thúc đẩy phát triển cộng đồng

Xã Trà Vân, TP Đà Nẵng tổ chức hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 tại 6 thôn, gắn bảo tồn bản sắc Ca Dong với phát triển địa phương.
Thái Nguyên: Hơn 1.100 hộ tham gia mô hình lúa sử dụng phân bón hữu cơ

Thái Nguyên: Hơn 1.100 hộ tham gia mô hình lúa sử dụng phân bón hữu cơ

Trên diện tích 220 ha, mô hình sản xuất lúa do Trung tâm Khuyến nông tỉnh Thái Nguyên triển khai trong vụ mùa 2026 kết hợp sử dụng phân bón hữu cơ, quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp và xử lý rơm rạ bằng chế phẩm sinh học. Kết quả bước đầu ghi nhận cây sinh trưởng tốt, năng suất dự ước đạt khá tại các điểm thực hiện.
Proton Fusion nâng kỹ năng quản lý vườn, sử dụng vật tư hợp lý cho cây sầu riêng

Proton Fusion nâng kỹ năng quản lý vườn, sử dụng vật tư hợp lý cho cây sầu riêng

Chuỗi tập huấn kỹ thuật do Công ty TNHH Proton Fusion triển khai tập trung hướng dẫn nhà vườn kiểm tra hiện trạng, xác định nguyên nhân bất thường và lựa chọn biện pháp chăm sóc phù hợp. Chương trình hướng đến hạn chế sử dụng vật tư theo cảm tính, nâng hiệu quả quản lý vườn và chất lượng sầu riêng.
Quảng Trị và Tập đoàn TH hợp tác phát triển nông nghiệp xanh, tuần hoàn

Quảng Trị và Tập đoàn TH hợp tác phát triển nông nghiệp xanh, tuần hoàn

Ngày 13/11, UBND tỉnh Quảng Trị và Công ty Cổ phần Tập đoàn TH ký biên bản ghi nhớ hợp tác đầu tư phát triển nông nghiệp xanh, tuần hoàn, ứng dụng công nghệ cao. Hai bên hướng đến nghiên cứu các dự án gắn vùng nguyên liệu với chế biến, tiêu thụ nông, lâm sản và dược liệu, bảo đảm yêu cầu bảo vệ môi trường.
Festival làng nghề toàn cầu 2026: Kết nối di sản với kinh tế xanh

Festival làng nghề toàn cầu 2026: Kết nối di sản với kinh tế xanh

Diễn ra từ ngày 13–16/11 tại Hà Nội, Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026 mở không gian giao lưu giữa nghệ nhân, doanh nghiệp và nhà thiết kế trong nước, quốc tế. Bên cạnh tôn vinh nghề truyền thống, sự kiện chú trọng chuyển đổi số, phát triển xanh và kết nối thị trường cho sản phẩm làng nghề.
Nguyễn Quốc Trưởng: Tìm giá trị văn hóa trong chén trà

Nguyễn Quốc Trưởng: Tìm giá trị văn hóa trong chén trà

Với Nguyễn Quốc Trưởng, đồng sáng lập Alaphatea, thưởng trà là hành trình tìm hiểu vùng nguyên liệu, bàn tay người chế biến và những giá trị văn hóa phía sau hương vị. Từ cách nhìn ấy, anh mong muốn chia sẻ tri thức về trà, giúp người thưởng thức hiểu và trân trọng hơn sản phẩm mình lựa chọn.
Đức An gắn bảo tồn văn hóa M’nông với quảng bá nông sản

Đức An gắn bảo tồn văn hóa M’nông với quảng bá nông sản

Dự kiến khánh thành ngày 20/11/2026, Làng văn hóa bon Đắk N’Drung, xã Đức An, tỉnh Lâm Đồng sẽ là điểm nhấn trong chuỗi hoạt động văn hóa, thể thao và sinh hoạt cộng đồng tại địa phương. Chương trình kết hợp giới thiệu bản sắc M’nông với quảng bá sản phẩm OCOP, nông sản và tiềm năng du lịch cộng đồng.
Suối cá thần Cẩm Lương: Giữ dòng nước, gìn giữ bản sắc Mường

Suối cá thần Cẩm Lương: Giữ dòng nước, gìn giữ bản sắc Mường

Dưới chân núi Trường Sinh, đàn cá được cộng đồng người Mường gìn giữ qua nhiều thế hệ đã tạo nên sức hấp dẫn riêng cho Suối cá thần Cẩm Lương. Từ giá trị thiên nhiên và văn hóa ấy, điểm đến có cơ hội phát triển du lịch xanh, tạo thêm sinh kế cho người dân nếu bảo tồn luôn đi cùng khai thác.
Quảng Trị: Phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp và môi trường

Quảng Trị: Phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp và môi trường

UBND tỉnh Quảng Trị vừa ban hành Kế hoạch về phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp và môi trường trên địa bàn, thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn và bảo vệ môi trường.
Hà Tĩnh: Phát huy truyền thống lịch sử, khơi dậy khát vọng phát triển xanh, bền vững

Hà Tĩnh: Phát huy truyền thống lịch sử, khơi dậy khát vọng phát triển xanh, bền vững

Kỷ niệm 195 năm thành lập tỉnh và 35 năm tái lập tỉnh, Hà Tĩnh tiếp tục phát huy truyền thống lịch sử, văn hóa, khơi dậy nội lực, hướng tới phát triển xanh, bền vững, trong đó nông nghiệp sinh thái và hữu cơ là những hướng đi quan trọng. Trong đó, phát triển nông nghiệp sinh thái, hữu cơ và kinh tế tuần hoàn được xác định là những hướng đi quan trọng nhằm nâng cao giá trị sản xuất, bảo vệ môi trường và hướng tới phát triển bền vững.
Phú Thọ rà soát quy hoạch du lịch hồ Hòa Bình, chú trọng bảo vệ sinh thái

Phú Thọ rà soát quy hoạch du lịch hồ Hòa Bình, chú trọng bảo vệ sinh thái

Sáng 10/11, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông chủ trì hội nghị nghe báo cáo điều chỉnh Quy hoạch chung Khu du lịch quốc gia hồ Hòa Bình đến năm 2035, định hướng đến năm 2050 và rà soát tình hình triển khai 23 dự án đầu tư tư nhân tại khu vực lòng hồ.
Tu Mơ Rông gắn kết cộng đồng qua bảo tồn văn hóa và phát triển cà phê

Tu Mơ Rông gắn kết cộng đồng qua bảo tồn văn hóa và phát triển cà phê

Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc tại xã Tu Mơ Rông không chỉ là dịp để cộng đồng gặp gỡ, giao lưu mà còn mở ra không gian gìn giữ bản sắc văn hóa, chia sẻ kiến thức sản xuất và nâng cao giá trị cây cà phê của địa phương.
XEM THÊM
dam-ca-mau-chi-vi-hoa
Based on MasterCMS Ultimate Edition 2026 v2.9
Quay về đầu trang
Giao diện máy tính