"Cầu nối" đưa khoa học kỹ thuật đến nông dân

Mô hình chăn nuôi gà thương phẩm gắn với liên kết, tiêu thụ sản phẩm tại xã Hòa An, tỉnh Cao Bằng.

Nhân rộng các mô hình sản xuất

Để phát triển ngành chăn nuôi, năm 2025, Trung tâm KN&GNLN tỉnh Cao Bằng triển khai mô hình “Ứng dụng an toàn sinh học trong chăn nuôi gà hướng trứng IZ”, quy mô 1.500 con gà mái IZ tại xã Hạnh Phúc với 27 hộ tham gia. Mô hình cấp phát 1.500 con gà mái IZ, 5.250 kg thức ăn hỗn hợp, 13.500 liều vắc xin. Qua kiểm tra, tỷ lệ sống đạt 95,3%, trọng lượng trung bình từ 1,4 - 1,6 kg, tỷ lệ đẻ cao hơn giống gà địa phương. Đây là giống gà phù hợp với điều kiện khí hậu, có khả năng nhân rộng.

Mô hình “Chăn nuôi gà thương phẩm gắn với liên kết, tiêu thụ sản phẩm”, quy mô 1.100 con giống gà ri 1/2 với sự tham gia 22 hộ dân xóm Pác Cam, xã Hòa An. Thực hiện mô hình, Trung tâm cấp 1.100 con giống gà ri 1/2, 5.830 kg thức ăn hỗn hợp, 5.500 liều vắc xin phòng bệnh. Qua 5 tháng triển khai gà sinh trưởng, phát triển tốt, phù hợp với điều kiện khí hậu của địa phương; tỷ lệ nuôi sống đạt 95%. Trọng lượng trung bình đạt 2,5kg/con. Hiệu quả kinh tế cao hơn 2 triệu 359 nghìn đồng/50 con gà nuôi/5 tháng so với khi thực hiện mô hình. Các hộ tham gia mô hình kết nối với các quán ăn, nhà hàng, qua mạng xã hội tăng doanh thu, giảm bị ép giá.

Tham gia mô hình, chị Đàm Thị Thoa, xóm Pác Cam, xã Hòa An, tỉnh Cao Bằng chia sẻ: Sau khi được bàn giao 50 gà con, gia đình tôi chăm sóc theo hướng dẫn. Gà lớn nhanh, tốc độ tăng trưởng gấp 2 - 3 lần so với gà được chăm sóc theo truyền thống. Sau gần 4 tháng trọng lượng trung bình 2,8 kg/con. Với giá bán 100.000 đồng/kg, giúp gia đình tôi có thêm nguồn thu nhập.

Cùng với mô hình nuôi gà, năm 2025, Trung tâm còn triển khai mô hình “Sản xuất lúa đoàn kết gắn với thị trường tiêu thụ sản phẩm” tại xã Thạch An và xã Cần Yên, quy mô 17 ha với 80 hộ dân tham gia. Năng suất 54,8 tạ/ha, sản lượng 84,9 tấn. Mô hình “nuôi ghép cá chép trong ao theo hướng an toàn” tại xóm Nà Roác, xã Bạch Đằng, quy mô 3.000 m2 với 4 hộ tham gia. Trung tâm cấp 9.000 con cá giống và 2.327,5 kg thức ăn hỗn hợp. Sau 7 tháng đàn cá phát triển tốt, tỷ lệ sống 95%, khối lượng trung bình đạt 1,0 - 1,5 kg/con. Thu nhập bình quân trừ chi phí đạt 56 triệu đồng/1.000 m2 ao…

Tham gia mô hình, ông Đàm Văn Hợp, xóm Nà Roác, xã Bạch Đằng được Trung tâm hỗ trợ 70% chi phí con giống và thức ăn chăn nuôi, được tập huấn chuyển giao kỹ thuật nuôi cá ghép. Ông Hợp cho biết: Nhờ môi trường nước phù hợp, chăm sóc đúng kỹ thuật nên đàn cá phát triển tốt. Với 2.250 con cá được hỗ trợ, chăn thả 7 tháng trọng lượng đạt 1,0 - 1,3 kg/con, giá bán 60 nghìn đồng/kg, gia đình tôi thu về nguồn thu đáng kể. Tôi sẽ mở rộng mô hình, nâng cao thu nhập cho gia đình.

Hiệu quả các mô hình khuyến nông, khuyến lâm trên địa bàn tỉnh khuyến khích nông dân mạnh dạn đầu tư sản xuất quy mô lớn, áp dụng tiến bộ kỹ thuật mới, đẩy mạnh cơ giới hóa và ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất, góp phần tăng năng suất, sản lượng cây trồng, vật nuôi, giúp nông dân thay đổi từ phương thức canh tác phân tán, nhỏ lẻ sang sản xuất tập trung, tạo ra sản phẩm có năng suất, chất lượng, hiệu quả, khả năng cạnh tranh và phát triển bền vững. Góp phần đưa tốc độ tăng trưởng GRDP nông nghiệp của tỉnh năm 2025 đạt 2,45%; giá trị sản phẩm trồng trọt, nuôi trồng thủy sản đạt 50 triệu đồng/ha.

“Cầu nối” phát triển nông nghiệp bền vững

Xác định chuyển giao tiến bộ KHKT cho người dân là “chìa khóa” nâng cao năng suất, giá trị cây trồng, vật nuôi, Trung tâm cử cán bộ trực tiếp hỗ trợ kỹ thuật, đồng hành cùng người dân trong quá trình chăn nuôi, trồng trọt. Phối hợp với UBND các xã, phường, các tổ chức đoàn thể tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước liên quan đến công tác đào tạo nghề, lao động, việc làm. Khảo sát nhu cầu học nghề, xây dựng kế hoạch mở lớp dạy nghề phù hợp với từng địa phương. Tổ chức tham quan, học tập các mô hình, điển hình tiên tiến trong và ngoài tỉnh dễ áp dụng và mang lại hiệu quả kinh tế cao; tọa đàm, hội thảo đầu bờ; cung cấp thông tin dự báo thị trường để nông sản làm ra tiêu thụ nhanh, được giá. Nhiều học viên sau khi theo học mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, mở rộng quy mô sản xuất, tạo việc làm tại chỗ cho nhiều lao động địa phương.

Với phương pháp “cầm tay chỉ việc”, năm 2025, Trung tâm KN&GNLN tỉnh mở 9 lớp tập huấn chuyển giao KHKT. Trong đó có 2 lớp đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực hoạt động, nghiệp vụ và kỹ thuật chuyên ngành cho hệ thống khuyến nông cơ sở; 5 lớp đào tạo, tập huấn cách nhận biết, kỹ thuật phòng và điều trị một số bệnh thường gặp cho gia súc, gia cầm; phòng trừ một số sâu bệnh hại trên cây trồng; kỹ thuật chăn nuôi gà thương phẩm theo hướng an toàn sinh học; 2 lớp tập huấn tổ chức sản xuất hàng hóa và phổ biến một số tiến bộ kỹ thuật mới đối với cây trồng, vật nuôi, thủy sản chủ lực, đặc sản…

Ông Mông Văn Dận, xã Bạch Đằng chia sẻ: Năm 2019, tôi đào ao nuôi cá. Lúc đó, tôi nuôi theo phương thức truyền thống, cá chậm lớn, hay bị bệnh, năng suất thấp. Năm 2023, được tham gia tập huấn chuyển giao kỹ thuật nuôi ghép cá trong ao, tôi nuôi cùng lúc 4 loại cá gồm chép, rô phi, trắm cỏ và mè. Nhờ áp dụng kỹ thuật mới, cá phát triển ổn định, không dịch bệnh, mỗi năm gia đình thu nhập trên 100 triệu đồng. Năm 2025, gia đình tôi được tham gia mô hình “Nuôi ghép cá chép trong ao theo hướng an toàn”, Trung tâm hỗ trợ 70% chi phí con giống và thức ăn công nghiệp, được tập huấn chuyển giao kỹ thuật nuôi cá ghép giờ tôi nắm vững kỹ thuật nuôi cá.

Hướng dẫn người dân quy trình bón phân, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, ứng dụng cơ giới hóa đồng bộ trong sản xuất, công nghệ bảo quản, sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ… phát hành các ấn phẩm khuyến nông; tăng cường thông tin trên các phương tiện thông tin đại chúng về điển hình sản xuất, kinh doanh, mô hình nông nghiệp mới, các quy trình kỹ thuật sản xuất về nông, lâm, ngư nghiệp... Qua đó, nhiều mô hình ứng dụng các biện pháp kỹ thuật tiên tiến và những giống cây trồng, vật nuôi mới có giá trị kinh tế cao được triển khai, góp phần chuyển đổi cơ cấu mùa vụ, nâng cao hệ số sử dụng đất.

Bằng việc trình diễn các mô hình, tổ chức các lớp tập huấn gắn lý thuyết với thực hành theo phương châm “cầm tay chỉ việc” đã giúp nông dân dễ hiểu, dễ áp dụng vào thực tế, góp phần thay đổi tập quán canh tác, hỗ trợ nông dân đẩy mạnh ứng dụng tiến bộ KHKT vào sản xuất, nâng cao năng suất, chất lượng nông sản.