Ứng dụng truy xuất nguồn gốc, nâng tầm thương hiệu và vị thế nông sản Việt Nam

Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản ứng dụng công nghệ số, giúp minh bạch thông tin từ sản xuất, thu hoạch, đóng gói, vận chuyển đến phân phối; người tiêu dùng dễ dàng quét mã QR để kiểm tra xuất xứ, nâng cao niềm tin và giá trị nông sản Việt.

Hệ thống được xây dựng trên nền tảng dữ liệu dùng chung, phục vụ xuyên suốt chuỗi giá trị từ sản xuất, thu hoạch, chế biến đến phân phối và tiêu thụ. Người tiêu dùng có thể dễ dàng tra cứu, xác thực thông tin sản phẩm thông qua mã QR, từ đó nâng cao tính minh bạch và củng cố niềm tin đối với nông sản. Đối với doanh nghiệp và cơ quan quản lý, hệ thống là công cụ hỗ trợ giám sát, truy xuất, cảnh báo và xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh liên quan đến chất lượng và an toàn thực phẩm.

Về cấu trúc, hệ thống gồm ba hợp phần chính: cổng tra cứu thông tin dành cho người dân; hệ thống quản trị phục vụ cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các chủ thể tham gia chuỗi; cùng ứng dụng trên thiết bị di động. Hệ thống được phát triển theo kiến trúc hiện đại, hướng dịch vụ, có khả năng mở rộng linh hoạt, bảo đảm vận hành ổn định, liên tục, đáp ứng yêu cầu của nền tảng dữ liệu quốc gia trong lĩnh vực nông nghiệp.

Một trong những điểm nổi bật của hệ thống là khả năng xác thực và bảo đảm toàn vẹn dữ liệu thông qua việc ứng dụng ký số điện tử và công nghệ chuỗi khối. Sản phẩm được định danh theo chuẩn GS1 quốc tế, sử dụng mã QR theo chuẩn GS1 Digital Link, cho phép truy xuất thông tin một cách minh bạch, thống nhất và phù hợp với yêu cầu của thị trường quốc tế. Bên cạnh đó, hệ thống hỗ trợ trao đổi dữ liệu theo chuẩn chung, tạo điều kiện cho nhiều đơn vị cung cấp giải pháp cùng tham gia, tránh phụ thuộc vào một nền tảng công nghệ riêng lẻ.

Kết quả kiểm thử cho thấy hệ thống có năng lực xử lý lớn, đáp ứng khoảng 1.000 lượt tra cứu mỗi giây, 30.000 lượt quét đồng thời và hơn 85 triệu lượt quét mỗi ngày. Đây là nền tảng kỹ thuật quan trọng để hệ thống có thể mở rộng quy mô triển khai trên phạm vi toàn quốc trong thời gian tới.

Đến nay, hệ thống đã tích hợp dữ liệu truy xuất nguồn gốc của hơn 18.500 sản phẩm thuộc 181 nhóm ngành hàng, với sự tham gia của 170 doanh nghiệp tại 24 tỉnh, thành phố. Riêng đối với mặt hàng sầu riêng xuất khẩu, đã có 16 doanh nghiệp tham gia thí điểm; bước đầu ghi nhận 6 container xuất khẩu thành công sang thị trường Trung Quốc nhờ áp dụng truy xuất nguồn gốc điện tử.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong bối cảnh thị trường ngày càng đặt ra yêu cầu cao về chất lượng, tính minh bạch và trách nhiệm chuỗi cung ứng, truy xuất nguồn gốc đã trở thành xu hướng tất yếu. Việc đưa hệ thống vào vận hành không chỉ góp phần bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng mà còn hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và nông dân chuẩn hóa quy trình sản xuất, nâng cao giá trị sản phẩm và khả năng cạnh tranh.

Đồng thời, hệ thống còn đóng vai trò nền tảng để hình thành hệ sinh thái dữ liệu nông nghiệp thống nhất, đồng bộ, phục vụ công tác quản lý nhà nước cũng như thúc đẩy phát triển kinh tế số trong lĩnh vực nông nghiệp. Thông qua việc cập nhật, chia sẻ dữ liệu về vùng trồng, cơ sở sản xuất, đóng gói, chế biến và phân phối, các chủ thể trong chuỗi giá trị có thể kết nối hiệu quả hơn, từ đó nâng cao hiệu suất và chất lượng toàn ngành.

Trong thời gian tới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội và doanh nghiệp để mở rộng phạm vi triển khai hệ thống. Ưu tiên sẽ được dành cho các sản phẩm nông, lâm, thủy sản chủ lực, sản phẩm xuất khẩu và các mặt hàng có yêu cầu cao về chất lượng, an toàn thực phẩm và minh bạch nguồn gốc.

Bên cạnh đó, công tác hướng dẫn, hỗ trợ địa phương, doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân tham gia, khai thác hệ thống cũng sẽ được đẩy mạnh. Qua đó, góp phần xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, minh bạch, bền vững, đáp ứng yêu cầu hội nhập và nâng cao vị thế nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.