Các điểm cầu tham dự hội nghị.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đến tháng 5/2026, cả nước đã cấp 9.546 mã số vùng trồng (MSVT) và 1.525 mã số cơ sở đóng gói (CSĐG) phục vụ xuất khẩu trái cây tươi. Riêng thị trường Trung Quốc đã phê duyệt 4.323 MSVT và 1.332 CSĐG. Với mặt hàng sầu riêng, hiện có 1.191 MSVT và 128 CSĐG đang hoạt động, song vẫn còn nhiều hồ sơ chờ phê duyệt.

Ông Nguyễn Thiên Văn Phó Chủ tịch UBND tỉnh tham luận tại điểm cầu Đắk Lắk.

Tuy nhiên, quá trình triển khai còn bộc lộ nhiều bất cập. Từ năm 2025 đến nay, đã có 403 MSVT và 240 CSĐG bị phía Trung Quốc cảnh báo không tuân thủ. Nguyên nhân chủ yếu do một số địa phương, doanh nghiệp và người sản xuất còn chạy theo số lượng, chú trọng “được cấp mã” mà chưa quan tâm đúng mức đến việc duy trì điều kiện kỹ thuật, truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm.

Đáng chú ý, tình trạng sử dụng sai mã số, mượn hoặc cho thuê mã số vùng trồng vẫn diễn ra, gây ảnh hưởng đến uy tín nông sản Việt Nam. Bên cạnh đó, năng lực kiểm nghiệm chất lượng tại nhiều địa phương còn hạn chế, trong khi việc phân cấp chỉ định cơ sở kiểm nghiệm bước đầu bộc lộ sự thiếu đồng bộ.

Tại hội nghị, các bộ, ngành và địa phương kiến nghị hoàn thiện cơ sở dữ liệu dùng chung về MSVT, tăng cường hướng dẫn chuyên môn, đầu tư hệ thống kiểm nghiệm và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc.

Phát biểu kết luận, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh việc quản lý hiệu quả MSVT và CSĐG có vai trò then chốt trong nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt. Đồng thời yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương rà soát, hoàn thiện cơ chế, tăng cường kiểm tra, giám sát và kiên quyết chấn chỉnh tình trạng mua bán, cho thuê mã số vùng trồng.

Điểm cầu UBND tỉnh Đắk Lắk.

Tại Đắk Lắk, toàn tỉnh có hơn 79.000 ha cây ăn quả, trong đó sầu riêng chiếm trên 41.800 ha. Hiện đã có 328 vùng trồng được cấp mã với diện tích gần 9.700 ha và 54 cơ sở đóng gói. Riêng sầu riêng có 277 MSVT và 42 CSĐG; đồng thời đang hoàn tất hồ sơ đề nghị cấp thêm 151 MSVT và 47 CSĐG, kỳ vọng nâng tỷ lệ diện tích được cấp mã lên 40%.

Dù đạt kết quả tích cực, địa phương vẫn đối mặt với nhiều khó khăn như sản xuất còn manh mún, việc tuân thủ quy trình kỹ thuật chưa đồng đều và chưa có cơ sở kiểm nghiệm đủ điều kiện được chỉ định.

Để tháo gỡ, Đắk Lắk kiến nghị sớm ban hành chế tài xử phạt vi phạm, tăng cường tập huấn chuyên môn và hỗ trợ ứng dụng truy xuất nguồn gốc. Việc hoàn thiện và quản lý chặt chẽ mã số vùng trồng được xác định là yếu tố then chốt để nông sản Việt Nam phát triển bền vững, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.