Sự phát triển của Nông nghiệp Hữu cơ tại Việt Nam và vai trò của VOAA

Bà Jennifer Chang (bên phải) ấn tượng với số báo đặc biệt của tạp chí Hữu cơ Việt Nam được phát hành tại "Hội nghị Hữu cơ Châu Á lần thứ 8" lần đầu tiên Việt Nam đăng cai tổ chức tại Ninh Bình.

Các tổ chức đầu mối (umbrella organizations) như VOAA đóng vai trò then chốt trong sự phát triển của nông nghiệp hữu cơ tại một quốc gia, bởi họ hợp nhất tính đa dạng của các bên liên quan - từ nông dân, nhà chế biến, nhà phân phối, nhà nghiên cứu, doanh nghiệp cho đến các nhà hoạch định chính sách, dưới một tầm nhìn chung. Bằng cách đưa ra tiếng nói tập thể, các tổ chức này tăng cường vận động chính sách và cũng gây ảnh hưởng đến chính sách, nỗ lực đảm bảo các tiêu chuẩn và chứng nhận được hài hòa hóa, đồng thời hỗ trợ chia sẻ kiến thức và xây dựng năng lực. Họ cũng giúp phát triển thị trường thông qua việc xây dựng thương hiệu, niềm tin của người tiêu dùng và các liên kết thương mại bằng cách huy động nguồn lực và thúc đẩy các mối quan hệ đối tác. Quan trọng nhất, họ xây dựng tình đoàn kết trong phong trào hữu cơ, liên kết các sáng kiến địa phương với các chiến lược toàn cầu, khuếch đại tác động của nông nghiệp hữu cơ như một hệ thống canh tác bền vững và có tính chuyển đổi, cũng như là một phong trào mang lại lợi ích về sinh thái, xã hội và kinh tế.

Việc thành lập VOAA vào năm 2011 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong sự phát triển của ngành hữu cơ tại Việt Nam, tập hợp các bên liên quan dưới một tiếng nói chung và cung cấp một nền tảng để định hình tương lai hữu cơ của đất nước. VOAA đã góp phần to lớn trong việc xây dựng và ban hành chính sách Nông Nghiệp hữu cơ Việt Nam như bộ tiêu chuẩn Quốc Gia vào năm 2017, các quy định về nông nghiệp hữu cơ trong Nghị định 109 vào năm 2018, bao gồm các tiêu chuẩn, chứng nhận, ghi nhãn và thanh tra. Đây là một ví dụ tuyệt vời về sự hợp tác và quản trị tốt, cách mà các phong trào hữu cơ và những phong trào cùng chí hướng có thể chung tay với chính phủ để định hình một tương lai chung.

Và kết quả đã tự nói lên tất cả. Đến năm 2023, diện tích canh tác hữu cơ của Việt Nam đã mở rộng lên hàng trăm nghìn hecta, khiến Việt Nam trở thành một trong những nền nông nghiệp hữu cơ phát triển nhanh nhất khu vực Đông Nam Á. Các sản phẩm hữu cơ xuất khẩu của đất nước hiện đã vươn tới hơn 100 thị trường trên toàn thế giới, trong khi nhu cầu nội địa tại các thành phố lớn như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục tăng.

Tuy nhiên, điều truyền cảm hứng cho tôi nhất không chỉ là sự tăng trưởng về con số, mà còn là tinh thần hợp tác mà VOAA đã vun đắp trong nước và trong khu vực châu Á. Dù là thông qua việc đào tạo nông dân về Hệ thống đảm bảo có sự tham gia (PGS), kết nối các nhà sản xuất với người mua, hay xây dựng mối quan hệ đối tác với các tổ chức chứng nhận, VOAA đã đóng một vai trò then chốt trong sự phát triển của ngành hữu cơ tại Việt Nam và tại châu Á thông qua việc lan truyền các thực hành tốt nhất của Việt Nam khắp châu Á và truyền cảm hứng cho các quốc gia khác noi theo. Tương tự, tôi tin rằng Việt Nam cũng được hưởng lợi từ việc học hỏi các điển hình thực hành tốt nhất trên toàn cầu thông qua việc tích cực tham gia các sự kiện và hội nghị do IFOAM-Organics Asia tổ chức, cho thấy các phong trào hữu cơ phát triển mạnh mẽ như thế nào khi chúng ta duy trì sự kết nối. Hướng tới năm 2030, Việt Nam đã đặt ra một tầm nhìn đầy tham vọng: đưa nông nghiệp hữu cơ trở thành một phần chủ đạo trong hệ thống lương thực bền vững của mình. Đối với IFOAMOrganics Asia, đây không chỉ là một mục tiêu chính sách - mà còn là một ước mơ chung.

IFOAM–Organics Asia cam kết đồng hành trên con đường này cùng với VOAA - một hành trình của hy vọng, niềm tin và cộng đồng - để đảm bảo rằng các thế hệ tương lai sẽ được thừa hưởng một hành tinh khỏe mạnh hơn và một thế giới ổn định hơn.

--------------

Since 2012 when I started working at IFOAM-Organics Asia, I had the privilege of witnessing the remarkable rise of organic agriculture in Vietnam. What began as small and scattered farmer initiatives have now grown into a vibrant national movement - one that I consider a true success story in Asia. Much of this success was due to the role played by the Vietnam Organic Agriculture Association (VOAA), a most loyal and important member and partner of IFOAM-Organics Asia and ALGOA . ⁽1⁾

Umbrella organizations such as VOAA are crucial in the development of organic agriculture in a country as they unite diverse stakeholders-farmers, processors, distributors, researchers, businesses, and policymakers-under a shared vision. By providing a collective voice, these organizations strengthen advocacy and policy influence, work to ensure harmonized standards and certification, and support knowledge sharing and capacity building. They also help develop markets through branding, consumer trust, and trade linkages by mobilizing resources and fostering partnerships. Most importantly, they build solidarity within the organic movement, linking local initiatives to global strategies and amplifying the impact of organic agriculture as a sustainable and transformative farming system and as a movement with ecological, social and economic benefits.

The establishment of VOAA in 2011 marked a crucial point in the development of the organic sector in Vietnam, uniting the organic stakeholders under a collective voice and providing a platform to shape the country’s organic future. VOAA has contributed greatly to the development and promulgation the policies for Organic Agriculture in Vietnam such as the National Standards in 2017, and the regulations on organic agriculture in Decree 109 in 2018, covering standards, certification, labeling, and inspections. This is a great example of cooperation and good governance, how organic movements and like-minded movements can join hands with the government to shape a common future.

And the results speak for themselves. By 2023, Vietnam’s organically managed area had expanded to hundreds of thousands of hectares, making it one of the fastest-growing organic sectors in Southeast Asia. The country’s organic exports now reach over 100 markets worldwide, while domestic demand in cities like Hanoi and Ho Chi Minh City continues to rise.

Yet what inspires me most is not only the growth in numbers, but the spirit of cooperation that VOAA has fostered in the country and regionally in Asia. Whether through training farmers in Participatory Guarantee Systems (PGS), linking producers with buyers, or building partnerships with certifiers, VOAA has played a crucial role in the development of the organic sector in Vietnam and in Asia through the dissemination of Vietnamese best practices across Asia and inspiring other countries to follow suit. Likewise, I believe that Vietnam has also benefited from learning global best practices through active participation at the events and conferences organized by IFOAM-Organics Asia, showing how organic movements thrive when we remain interconnected.

Looking ahead to 2030, Vietnam has set an ambitious vision: to make organic agriculture a mainstream part of its sustainable food system. For IFOAM-Organics Asia, this is more than a policy goal - it is a shared dream.

IFOAM–Organics Asia is committed to walking this path with VOAA - a journey of hope, trust, and community - to ensure that future generations inherit a healthier planet and a more stable world.

Jennifer Chang

Giám đốc Điều hành IFOAM-Organics Asia & ALGOA

Executive Director IFOAM-Organics Asia & ALGOA

Sáng lập tổ chức Phụ nữ trong Nông nghiệp Hữu cơ Châu Á (WOAA)

Founder, Women in Organic Agriculture in Asia (WOAA)

________________________________________

(1) ALGOA (Liên minh các Chính quyền địa phương châu Á vì Nông nghiệp Hữu cơ) là một tổ chức chị em của IFOAM-Organics Asia được thành lập vào ngày 19 tháng 9 năm 2015. VOAA là thành viên từ năm 2016.

⁽1⁾Asian Local Governments for Organic Agriculture (ALGOA) is a sister organization of IFOAM-Organics Asia established on September 19, 2015. VOAA has been a member since 2016.