![]() |
| Sầu riêng Dalit rất được ưa chuộng tại Sabah (Malaysia). |
Dalit là một giống sầu riêng hoang dã có nguồn gốc từ đảo Borneo. Cơm sầu riêng Dalit có màu sắc tươi sáng, bóng bẩy, biến thiên từ đỏ đậm, cam tươi đến vàng rực; kết cấu kem mịn màng, mềm mại cùng một chút hương rượu lên men quyến rũ đặc trưng.
Ông Duane Evans, Chủ tịch Hiệp hội Trồng sầu riêng và Trái cây nhiệt đới Sabah (Malaysia) nhận định, sầu riêng Dalit là một trong những loại trái cây độc đáo và hấp dẫn nhất tại bang này. "Từ màu sắc đến hương vị, sầu riêng Dalit giống như một hộp sô-cô-la vậy, bạn sẽ không bao giờ biết trước mình sẽ được thưởng thức tầng hương vị cụ thể nào", ông ví von.
Một nhà vườn địa phương cho biết, sầu riêng Dalit ruột đỏ có hương vị đậm đà nhưng hàm lượng đường thấp, ít gây cảm giác "nóng trong" và không giống như một số giống sầu riêng thương mại khác có thể làm tăng huyết áp nếu ăn quá nhiều. Giống Dalit phát triển tốt trong điều kiện thời tiết nóng, rất phù hợp với khí hậu bang Sabah. Cây cho thu hoạch mỗi năm một lần, thường vào khoảng tháng 12 năm trước đến tháng 1 năm sau, với năng suất có thể đạt tới 200 quả/cây.
Mặc dù sầu riêng Dalit rất được ưa chuộng tại Sabah, nhưng giống cây này đang ngày càng trở nên khan hiếm do nạn phá rừng và tác động của biến đổi khí hậu. Hiện nay, ước tính chỉ còn chưa đến 100 ha cây sầu riêng Dalit mọc hoang dã trong tự nhiên.
Các chuyên gia nông nghiệp cho biết, sầu riêng hoang dã có khả năng thích nghi tự nhiên cao và nhìn chung sở hữu đặc tính kháng sâu bệnh tốt. Tuy nhiên, hệ sinh thái của chúng đang bị đe dọa nghiêm trọng. Một cán bộ nghiên cứu từ Bộ Nông nghiệp Sabah chỉ ra rằng, lượng mưa quá lớn gây bất lợi cho quá trình phát triển của sầu riêng; đồng thời, nạn phá rừng và sự phát triển đô thị không kiểm soát cũng đang tàn phá môi trường sống tự nhiên của loài này. Các cơ quan chức năng đang khuyến khích nông dân đăng ký Chỉ dẫn địa lý (GI) để bảo vệ giống cây trồng khỏi việc bị lạm dụng thương hiệu hoặc làm giả nguồn gốc trong tương lai.
Trong khi đó, chính quyền bang Sabah đang tích cực hợp tác với các công ty lữ hành và người trồng sầu riêng để xây dựng những trải nghiệm đa dạng, từ các tour tham quan vườn, nếm thử sầu riêng tại chỗ, đến các chương trình giáo dục và phát hành sách hướng dẫn, nhằm tôn vinh "di sản sầu riêng" của bang. Bằng cách giới thiệu song song các giống sầu riêng lai thương mại và các giống sầu riêng hoang dã bản địa, Sabah kỳ vọng sẽ thúc đẩy du lịch sinh thái và gia tăng thu nhập cho cộng đồng địa phương.