Quỹ hỗ trợ nông dân - động lực thúc đẩy kinh tế nông thôn bền vững

Nông dân xã Trường Hà ứng dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến, đầu tư phát triển mô hình sản xuất nông nghiệp sạch đem lại hiệu quả kinh tế cao. Ảnh Quốc Sơn.

Nhận thức rõ ý nghĩa và tầm quan trọng của Quỹ HTND, thời gian qua, HND tỉnh Cao Bằng đã tích cực chỉ đạo, tổ chức triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động Quỹ. Công tác tuyên truyền được đẩy mạnh với nhiều hình thức đa dạng, nội dung phong phú, tập trung vào mục đích, ý nghĩa, hiệu quả hoạt động của Quỹ HTND; giới thiệu các mô hình sản xuất tiêu biểu; phổ biến tiến bộ khoa học kỹ thuật và công nghệ mới trong sản xuất nông nghiệp…, đến các cấp hội, hội viên và nông dân. Qua đó, góp phần đẩy mạnh hoạt động Hội và phong trào nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi (SXKD), đoàn kết giúp nhau phát triển kinh tế, giảm nghèo bền vững. Bên cạnh đó, HND các cấp chủ động khảo sát nhu cầu vay vốn của hội viên, lựa chọn các mô hình phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương để xây dựng các dự án hỗ trợ phát triển sản xuất theo hướng liên kết, bền vững.

Đến nay, tổng nguồn Quỹ HTND do HND tỉnh Cao Bằng đang quản lý đạt gần 88,6 tỷ đồng. Trong đó, nguồn quỹ Trung ương uỷ thác đạt hơn 8,7 tỷ đồng, nguồn quỹ cấp tỉnh hơn 79,8 tỷ đồng. Từ nguồn vốn này, toàn tỉnh hiện đang triển khai 312 dự án với tổng số tiền cho vay trên 80 tỷ đồng, hỗ trợ 2.550 hộ hội viên nông dân vay vốn phát triển SXKD, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống. Nguồn vốn Quỹ HTND được tập trung đầu tư vào xây dựng các mô hình, dự án phát triển kinh tế hộ gia đình; ưu tiên những mô hình có tiềm năng phát triển, mở rộng ngành nghề nông thôn và tạo việc làm tại chỗ cho lao động địa phương. Các lĩnh vực được hỗ trợ chủ yếu gồm chăn nuôi gia súc, gia cầm, trồng trọt và kinh doanh dịch vụ… Qua đó, nguồn vốn đã trở thành nguồn lực quan trọng giúp nhiều hộ nông dân mạnh dạn đầu tư, chuyển đổi phương thức sản xuất, từng bước nâng cao hiệu quả kinh tế.

Thực tế, các dự án vay vốn từ Quỹ HTND đã được sử dụng đúng mục đích và mang lại hiệu quả rõ nét. Nhiều mô hình sản xuất không chỉ giúp người dân nâng cao thu nhập mà còn tạo động lực thúc đẩy phong trào nông dân thi đua SXKD giỏi; đồng thời góp phần củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động công tác Hội ở cơ sở, tạo việc làm tại chỗ và giảm nghèo bền vững. Chỉ tính riêng năm 2025, thông qua nguồn vốn Quỹ HTND đã góp phần thành lập 20 chi, tổ HND nghề nghiệp, 12 tổ hợp tác; hỗ trợ trên 2.400 hộ có vốn đầu tư sản xuất và giải quyết việc làm cho hơn 2.400 lao động. Bên cạnh đó, nguồn quỹ còn thu hút thêm khoảng 1.000 hội viên tham gia tổ chức Hội, góp phần nâng cao vai trò, vị thế của HND trong phát triển kinh tế nông thôn.

Nhiều dự án tiêu biểu đã phát huy hiệu quả ró rệt. Điển hình như Dự án trồng và chế biến miến dong tại xã Thành Công và xã Nguyên Bình giúp mỗi hộ gia đình nâng cao thu nhập từ 25 – 30 triệu đồng/năm. Dự án chăn nuôi bò sinh sản tại xã Độc Lập hỗ trợ 10 hộ vay vốn, mang lại thu nhập bình quân khoảng 25 triệu đồng/hộ; trong đó có 2 hộ thoát nghèo, 1 hộ đạt danh hiệu SXKD giỏi cấp tỉnh và 2 hộ đạt danh hiệu SXKD giỏi cấp cơ sở;

Tại xóm Bình Lương, xã Hoà An, Dự án chăn nuôi bò sinh sản hiện phát triển đàn bò lên 35 con, bình quân mỗi hộ thu nhập khoảng 52,5 triệu đồng/năm. Từ dự án này đã thành lập được 2 tổ hợp tác chăn nuôi bò sinh sản, tạo việc làm cho 20 lao động địa phương với thu nhập ổn định. Nguồn vốn Quỹ HTND không chỉ hỗ trợ phát triển kinh tế mà còn góp phần hình thành các mô hình liên kết sản xuất hiệu quả ở nông thôn.

Tiêu biểu trong các hộ vay vốn phát triển kinh tế có bà Hoa Thị Thuỷ ở xóm 7 Bế Triều, xã Hoà An. Được vay 50 triệu đồng từ Quỹ HTND, bà đã đầu tư phát triển mô hình sản xuất nông nghiệp xanh, an toàn sinh học theo quy trình tuần hoàn khép kín: trồng ngô – nấu rượu – chăn nuôi –sản xuất phân hữu cơ – sử dụng khí bioga tái sử dụng cho cây trồng. Riêng chăn nuôi lợn thương phẩm, mỗi năm gia đình bà xuất chuồng hơn 120 con, doanh thu đạt trên 500 triệu đồng. Năm 2025, bà Thuỷ được công nhận danh hiệu nông dân SXKD giỏi cấp tỉnh.

Cùng với đó, hộ bà Lành Thị Nguồn ở xóm Phia Đén, xã Thành Công cũng là một điển hình làm kinh tế hiệu quả từ nguồn vốn Quỹ HTND. Được vay 100 triệu đồng để phát triển mô hình trồng dong riềng và sản xuất miến dong truyền thống, bà đã tận dụng lợi thế khí hậu, thổ nhưỡng địa phương kết hợp đầu tư máy móc chế biến. Nhờ vậy, sản phẩm miến dong của gia đình được thị trường ưa chuộng, mang lại thu nhập hơn 500 triệu đồng mỗi năm. Với kết quả đó, bà Nguồn đạt danh hiệu nông dân SXKD giỏi cấp tỉnh năm 2025.

Từ nguồn vốn Quỹ Hỗ trợ nông dân tỉnh, nhiều mô hình sản xuất mang lại hiệu quả kinh tế, góp phần nâng cao thu nhập, ổn định sinh kế người dân. Ảnh Quốc Sơn

Quỹ HTND đã thực sự trở thành “đòn bẩy” quan trọng, tạo điều kiện để hội viên nông dân mạnh dạn đầu tư phát triển kinh tế, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi và ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Qua đó, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, thực hiện hiệu quả mục tiêu giảm nghèo bền vững ở khu vực nông thôn. Nhiều hộ nghèo, cận nghèo sau khi được vay vốn đã từng bước ổn định cuộc sống, vươn lên phát triển kinh tế và trở thành hộ khá giả.

Bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động của Quỹ HTND tỉnh Cao Bằng vẫn còn không ít khó khăn, hạn chế. Công tác huy động nguồn Quỹ còn gặp nhiều khó khăn, nguồn vốn còn thấp chưa đáp ứng nhu cầu thực tế của hội viên nông dân; quy mô nhiều dự án còn nhỏ lẻ. Việc lựa chọn mô hình và lập dự án quay vòng vốn ở một số cơ sở còn chậm; công tác bình xét, lựa chọn các hộ vay tại một số nơi chưa thật chặt chẽ. Nhận thức của một bộ phận hội viên nông dân còn hạn chế nên việc ứng dụng khoa học kỹ thuật vào SXKD chưa đạt hiệu quả cao. Ngoài ra, điều kiện địa hình phức tạp, giao thông đi lại khó khăn, nhất là ở vùng sâu, vùng xa; cùng với thiên tai, dịch bệnh vẫn diễn biến phức tạp và giá cả thị trường thiếu ổn định đã ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả SXKD của các hộ vay vốn.

Để nâng cao chất lượng hoạt động của Quỹ HTND trong thời gian tới và mục tiêu phấn đấu tăng trưởng nguồn Quỹ trong năm 2026 đạt từ 5 tỷ đồng trở lên, cùng với việc tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp uỷ, chính quyền đối với công tác xây dựng và phát triển Quỹ, các cấp HND tỉnh Cao Bằng tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền nhằm huy động thêm các nguồn lực xã hội hóa, góp phần nâng cao quy mô nguồn vốn Quỹ.

Bên cạnh đó, các cấp Hội chủ động khảo sát nhu cầu sử dụng vốn của các hội viên, nông dân để xây dựng các mô hình, dự án cho vay vốn phù hợp; thực hiện cho vay đúng đối tượng, đảm bảo sử dụng vốn đúng mục đích và phát huy hiệu quả. Đồng thời, tăng cường theo dõi, quản lý các mô hình, dự án đang triển khai; đôn đốc thu hồi vốn đối với các dự án đến hạn; kịp thời xây dựng và thẩm định các dự án mới, bảo đảm việc luân chuyển nguồn vốn đúng quy định và hiệu quả.

Ưu tiên hỗ trợ các mô hình sản xuất có tiềm năng phát triển, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho lao động địa phương. Cùng với đó, đẩy mạnh công tác tập huấn kỹ thuật, chuyển giao khoa học công nghệ, hướng dẫn hội viên xây dựng phương án sản xuất hiệu quả nhằm nâng cao khả năng sử dụng vốn và hạn chế rủi ro trong quá trình SXKD.

Tiếp tục nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ Hội trong công tác quản lý Quỹ, tăng cường kiểm tra, giám sát để đảm bảo nguồn vốn được sử dụng đúng mục đích, phát huy hiệu quả cao nhất. Chú trọng nhân rộng các mô hình điển hình, các dự án SXKD hiệu quả, tạo sức lan tỏa sâu rộng trong phong trào nông dân thi đua phát triển kinh tế.

Quỹ HTND tỉnh Cao Bằng không chỉ là nguồn vốn hỗ trợ sản xuất, còn là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống người dân. Thông qua việc tạo điều kiện cho hội viên, nông dân mở rộng sản xuất, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật và phát triển các mô hình kinh tế hiệu quả, Quỹ đã góp phần xây dựng nền nông nghiệp địa phương phát triển bền vững gắn với xây dựng nông thôn mới ngày càng khởi sắc.