Ảnh minh họa.

Đa dạng vai trò - Kiên định mục tiêu

Trải qua hàng thế kỷ bị đô hộ và nhiều năm cấm vận, hạn chế tiếp cận các nguồn lực, tri thức, nông dân Việt Nam đa phần còn canh tác manh mún và thiếu điều kiện giáo dục, phát triển. Do đó, để phát triển toàn diện nền nông nghiệp hữu cơ, các tổ chức Phi Chính phủ đặt yếu tố đào tạo và nâng cao năng lực làm trọng tâm hàng đầu, đặc biệt là xây dựng nhận thức và tư duy hữu cơ. Các tổ chức quốc tế như Oxfam, Helvetas và SNV đã triển khai các khoá học về kỹ thuật canh tác hữu cơ, giúp người nông dân nhận thức được hậu quả tiêu cực khi sử dụng các loại chất hoá học độc hại trong canh tác. Với thói quen sử dụng phân bón hoá học và thuốc bảo vệ thực vật trong nhiều năm gây thoái hoá chất lượng đất dẫn đến suy giảm sản lượng và ô nhiễm môi trường, các kỹ thuật xử lý sâu bệnh bằng phương pháp tự nhiên, sử dụng phân bón hữu cơ thay vì hoá học đã chứng minh được tính hiệu quả và đang dần được ứng dụng rộng rãi. Bên cạnh yếu tố chuyên môn, người nông dân còn được tiếp cận kiến thức quản lý tài chính và kinh doanh, tạo điều kiện cho các nông hộ hoạt động bài bản, tạo tiền đề hình thành doanh nghiệp bền vững trong tương lai.

Song song với hoạt động đào tạo, các tổ chức Phi chính phủ trong nước và Quốc tế đã triển khai nhiều dự án cung cấp nguồn tài chính, hỗ trợ các nông hộ chuyển đổi từ nông nghiệp hoá học sang nông nghiệp hữu cơ với các chính sách như cho vay ưu đãi hay tài trợ trực tiếp. Nguồn vốn này là bàn đạp quan trọng đối với các trang trại nhỏ trước vấn đề suy giảm sản lượng và lợi nhuận ở giai đoạn đầu chuyển đổi. Đang chú ý có thể kể tới tổ chức Heifer International khi liên tục cung cấp các khoản vay ưu đãi và nguồn vốn gián tiếp như gia súc, cây giống và vật tư nông nghiệp tới bà con nông dân.

Đầu ra luôn là vấn đề khiến người sản xuất trăn trở khi nhiều năm qua, hoạt động thương mại chủ yếu thông qua hệ thống thương lái làm việc trực tiếp tại địa phương, thiếu hụt phương án bổ sung, dự phòng gây nên tình trạng người nông dân thường xuyên bị ép giá, ảnh hưởng không nhỏ tới doanh thu và lợi nhuận. Ý thức được thực trạng này, các tổ chức Phi chính phủ đã và đang đẩy mạnh việc kết nối người sản xuất với thị trường tiêu thụ, qua đó nâng cao giá trị nông sản Việt. Các hội chợ và triển lãm nông sản được tổ chức thường xuyên không chỉ tại Việt Nam mà còn tại thị trường các nước phát triển, tạo cơ hội cho người nông dân giới thiệu sản phẩm trực tiếp đến người tiêu dùng. Đây là hoạt động đa lợi ích khi vừa tìm kiếm được đầu ra cho người nông dân, vừa cung cấp thông tin, trải nghiệm cho người tiêu dùng, đồng thời giúp các nhà sản xuất ghi nhận góp ý để nâng cao chất lượng sản phẩm và tạo điều kiện để nông sản Việt gia nhập các thị trường tiềm năng.

Ảnh minh họa.

Đồng hành cùng doanh nghiệp lan toả văn hoá Việt Nam

lan toả văn hoá Việt Nam Sản phẩm đặc sản không chỉ là hàng hoá đơn thuần mà còn mang theo câu chuyện, văn hoá của địa phương. Mỗi câu chuyện được gắn liền với sản phẩm góp phần quảng bá và tôn vinh văn hoá Việt Nam trong mắt bè bạn Quốc tế. Thông qua các định hướng mang tính chiến lược, các tổ chức Phi Chính phủ đang thực hiện hỗ trợ nhiều thương hiệu xây dựng bản sắc riêng, gắn liền với văn hoá địa phương, đồng thời kiểm định và chứng nhận chất lượng, qua đó khẳng định vị thế sản phẩm trên thị trường thế giới. Nhiều thương hiệu quốc gia đã vươn tầm quốc tế như gạo ST25, cà phê Trung Nguyên, hay các loại trà và trái cây hữu cơ – những mặt hàng nông sản chủ lực đã trở thành biểu tượng cho chất lượng và sự an toàn với sức khoẻ. Có thể thấy, nông nghiệp hữu cơ không chỉ mang lại giá trị thương mại cao mà còn góp phần truyền tải hình ảnh của Việt Nam, thu hút du khách và nhà đầu tư nước ngoài đến với mảnh đất hình chữ S.

Từ sau thời điểm gia nhập WTO, nông sản Việt Nam thông qua các tổ chức Phi Chính phủ Quốc tế đã dần xuất hiện nhiều hơn tại các Hội chợ nông sản quốc tế như BioFach (CHLB Đức) hay Natural Products Expo (Hoa Kỳ), tạo điều kiện thúc đẩy liên kết với các đối tác toàn cầu. Tham gia các sự kiện quốc tế giúp doanh nghiệp Việt Nam có cơ hội tìm kiếm các cơ hội hợp tác kinh doanh với các đối tác dày dặn kinh nghiệm, từ đó mở rộng thị trường xuất khẩu và gia tăng lợi nhuận.

Tham gia, hưởng ứng hiệp ước bảo vệ môi trường, các tổ chức NGOs cũng đóng vai trò trung gian trong việc song song tuyên truyền cải thiện nhận thức của người nông dân về việc bảo vệ môi trường, đồng thời truyền tải thông điệp và hình ảnh về Việt Nam đang từng bước hội nhập sân chơi “bền vững” mà nông nghiệp hữu cơ là trụ cột chính, qua đó quảng bá hình ảnh Việt Nam xanh, sạch, đẹp tới du khách quốc tế, đặc biệt là du khách châu Âu – nơi môi trường và tính cân bằng sinh thái được chú trọng và bảo vệ nghiêm ngặt.

Trước những thành công ban đầu được chứng minh bằng số liệu cụ thể qua hàng năm như tỉ lệ tăng trưởng nông nghiệp hữu cơ, kim ngạch thương mại nông sản… so với trước khi hội nhập, có thể khẳng định tầm quan trọng của các tổ chức phi chính phủ trong và ngoài nước đối với lĩnh vực nông nghiệp nói chung và nông nghiệp hữu cơ nói riêng. Hiện nay, mối quan hệ chặt chẽ giữa những tổ chức trong và ngoài nước ngày càng được thắt chặt, là tiền đề cho những dự án hợp tác đa quốc gia đạt được thành tựu. Đơn cử, Hiệp hội Nông nghiệp Hữu cơ Việt Nam (VOAA) và tổ chức Naturland (CHLB Đức) xác lập vai trò đối tác chiến lược trong các hoạt động truyền thông, giáo dục đào tạo và chuyển giao công nghệ tại nhiều tỉnh thành trên cả nước, thúc đẩy phát triển nông nghiệp cũng như giao lưu văn hoá và thương mại. Trong tương lai, hy vọng sẽ tiếp tục chứng kiến nhiều mối “lương duyên” giữa các tổ chức trong nước và quốc tế để nền nông nghiệp hữu cơ Việt Nam sớm định hình và tạo nên vị thế vững chắc trong “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”./.