Thái Nguyên: Hơn 1.100 hộ tham gia mô hình lúa sử dụng phân bón hữu cơ

Mô hình thực hiện tại xã Phú Lạc.

Kết hợp dinh dưỡng với quản lý sức khỏe cây trồng

Mô hình thu hút 1.107 hộ dân tại các xã Quang Sơn, An Khánh, Phú Lạc và Phượng Tiến. Từ tháng 4/2026, cán bộ khuyến nông đã khảo sát, lựa chọn những vùng sản xuất tập trung, liền vùng, liền khoảnh, thuận lợi về giao thông và thủy lợi để triển khai.

Trung tâm Khuyến nông tổ chức 12 lớp tập huấn, hướng dẫn các hộ sử dụng phân bón, chăm sóc và quản lý dịch hại. Theo chương trình, người dân được hỗ trợ 70% lượng phân bón theo định mức của mô hình, gồm phân hữu cơ vi sinh bón lót và phân hữu cơ khoáng sử dụng ở các giai đoạn đẻ nhánh, đón đòng.

Cùng với quản lý dinh dưỡng, mô hình áp dụng quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPHM), hướng đến chăm sóc cây khỏe và sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hợp lý.

Rơm rạ được hướng dẫn xử lý bằng chế phẩm sinh học, hạn chế đốt ngoài đồng và tận dụng nguồn hữu cơ tại chỗ. Đây là một trong những nội dung gắn kỹ thuật canh tác với quản lý phụ phẩm, bảo vệ môi trường sản xuất.

Ghi nhận kết quả tích cực tại các điểm triển khai

Theo đánh giá của đơn vị thực hiện, dù chịu ảnh hưởng của mưa bão, ngập úng cục bộ và nắng nóng cuối vụ, các diện tích trong mô hình vẫn phục hồi, duy trì sinh trưởng.

Tại xã Phú Lạc, giống Đài thơm 8 có năng suất bình quân ước đạt 57 tạ/ha. Tại xã An Khánh, các giống Thụy hương 308 và DT68 được dự ước đạt 58 tạ/ha. Giống lúa lai BTE-1 tại xã Quang Sơn có năng suất dự kiến khoảng 68 tạ/ha.

Đối với giống Bao thai thuộc trà mùa muộn tại xã Phượng Tiến, năng suất dự kiến đạt 45–50 tạ/ha. Các số liệu này cần tiếp tục được cập nhật theo kết quả thu hoạch thực tế.

Tại hội nghị tổng kết, các hộ tham gia nhận xét cây lúa cứng, khả năng chống đổ tốt và chi phí thuốc trừ sâu giảm so với cách chăm sóc trước đây. Những phản hồi này là cơ sở để cán bộ kỹ thuật tiếp tục theo dõi, đánh giá hiệu quả của quy trình.

Quá trình thực hiện cũng cho thấy một số hộ còn e ngại khi thay đổi cách bón phân và tự bổ sung vật tư ngoài hướng dẫn. Điều này đặt ra yêu cầu tăng trao đổi tại đồng ruộng, giúp người dân hiểu và tuân thủ quy trình thống nhất.

Hoàn thiện quy trình trước khi nhân rộng

Từ kết quả bước đầu, ngành nông nghiệp và các địa phương tiếp tục hướng dẫn kỹ thuật, nghiên cứu hình thức hỗ trợ để duy trì mô hình trong những vụ tiếp theo.

Việc kết hợp phân bón hữu cơ với IPHM và xử lý phụ phẩm mở thêm hướng cải tiến sản xuất lúa. Tuy nhiên, mô hình sử dụng phân bón hữu cơ cần được phân biệt với sản xuất lúa đã đáp ứng tiêu chuẩn và được chứng nhận hữu cơ.

Đối với mục tiêu giảm phát thải, kết quả cần được xác định bằng phương pháp theo dõi, đo lường phù hợp. Năng suất, chi phí thực tế và mức độ tuân thủ quy trình sẽ là những căn cứ quan trọng để đánh giá, lựa chọn cách làm hiệu quả cho việc nhân rộng.