Giáo viên Trường Tiểu học Quang Vinh, Phường Quán Triều, tỉnh Thái Nguyên dọn dẹp trường lớp để đón học sinh trở lại trường.

Tuy nhiên, ngay sau khi nước rút, các cấp chính quyền, lực lượng chức năng cùng người dân toàn tỉnh đã nhanh chóng bắt tay vào công tác khắc phục hậu quả, khôi phục sản xuất nông nghiệp với tinh thần “không để nông dân bị bỏ lại phía sau”.

Khẩn trương thống kê thiệt hại, huy động lực lượng hỗ trợ

Ngay sau khi mưa lũ đi qua, UBND tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo các huyện, thành phố khẩn trương thống kê thiệt hại, chủ động triển khai các biện pháp ứng cứu, hỗ trợ người dân. Các đoàn công tác của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) cùng chính quyền địa phương đã trực tiếp xuống hiện trường kiểm tra tình hình, hướng dẫn bà con biện pháp xử lý đất đai, cây trồng bị ngập úng, sạt lở.

Tại huyện Phú Lương và Võ Nhai – hai địa bàn chịu ảnh hưởng nặng nhất, lực lượng dân quân, thanh niên tình nguyện và công an xã được huy động để giúp người dân khơi thông dòng chảy, gia cố bờ vùng bờ thửa, nạo vét kênh mương nội đồng. Những hộ dân bị thiệt hại về nhà ở được bố trí tạm cư an toàn, đồng thời được hỗ trợ vật tư, giống cây trồng và vật nuôi để sớm tái sản xuất.

Ông Nguyễn Văn Thành, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Thái Nguyên cho biết: “Chúng tôi xác định khôi phục sản xuất nông nghiệp là nhiệm vụ trọng tâm sau thiên tai. Tỉnh đang huy động mọi nguồn lực, đặc biệt là nguồn hỗ trợ từ các chương trình an sinh xã hội và quỹ phòng chống thiên tai, để giúp nông dân có điều kiện tiếp tục canh tác.”

Khôi phục sản xuất gắn với thích ứng biến đổi khí hậu

Thái Nguyên đã chỉ đạo ngành nông nghiệp hướng dẫn nông dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp với điều kiện sau lũ. Những diện tích lúa bị mất trắng được khuyến khích trồng rau màu ngắn ngày, ngô nếp, đậu tương hoặc khoai lang để đảm bảo kịp thời vụ và có thu nhập bù đắp thiệt hại. Một số địa phương như Phú Bình, Đại Từ đã nhanh chóng triển khai gieo trồng vụ đông sớm, tận dụng đất sau thu hoạch, đồng thời tăng cường sử dụng giống cây chịu úng, giống ngắn ngày có năng suất ổn định.

Cùng với khôi phục trồng trọt, ngành chăn nuôi cũng được quan tâm đặc biệt. Các cơ sở thú y đã tiến hành tiêu độc, khử trùng chuồng trại, cấp phát vắc-xin phòng bệnh cho gia súc, gia cầm nhằm ngăn ngừa dịch bệnh phát sinh sau mưa lũ. Chính quyền địa phương hỗ trợ người dân khôi phục lại các ao nuôi cá bị sạt lở, cung cấp giống thủy sản mới để tái đàn.

Tỉnh cũng chú trọng khôi phục hạ tầng thủy lợi, giao thông phục vụ sản xuất. Hàng trăm mét kênh mương bị vùi lấp, hư hại đã được khắc phục tạm thời, đảm bảo nguồn nước tưới tiêu. Tại một số tuyến đường nông thôn, người dân cùng lực lượng chức năng tổ chức san lấp, sửa chữa để việc vận chuyển nông sản được thuận tiện.

Tinh thần đoàn kết – sức mạnh vượt qua khó khăn

Điều đáng quý trong quá trình phục hồi sau thiên tai là tinh thần đoàn kết, tương trợ lẫn nhau của người dân Thái Nguyên. Nhiều tổ chức, đoàn thể, doanh nghiệp đã kịp thời chung tay hỗ trợ nông dân vùng bị thiệt hại. Các hội nông dân, hội phụ nữ, đoàn thanh niên phát động phong trào “Ngày công giúp bạn” – huy động hàng trăm lượt người tham gia dọn dẹp ruộng đồng, khôi phục vườn tược, sửa chữa nhà cửa cho các hộ khó khăn.

Tại xã Yên Ninh (huyện Phú Lương), bà Nguyễn Thị Liên – một nông dân có ruộng bị ngập nặng – xúc động nói: “Nếu không có bà con, đoàn viên và chính quyền hỗ trợ kịp thời, chắc gia đình tôi không thể kịp gieo lại vụ mới. Bây giờ ruộng đã lên luống, chúng tôi tiếp tục trồng ngô, trồng đậu để có cái thu sau.” Những hành động nghĩa tình đó không chỉ giúp người dân ổn định sản xuất mà còn củng cố niềm tin vào tinh thần tương thân tương ái – truyền thống tốt đẹp của vùng đất Thái Nguyên.

Hướng tới phát triển bền vững, chủ động phòng chống thiên tai

Lũ lụt những năm gần đây là lời cảnh báo rõ ràng về tác động của biến đổi khí hậu đối với nông nghiệp miền núi. Do đó, cùng với việc khôi phục sản xuất, Thái Nguyên xác định cần chuyển hướng mạnh mẽ sang mô hình nông nghiệp an toàn, bền vững và thích ứng khí hậu.

Ngành NN&PTNT đang phối hợp với các viện nghiên cứu và doanh nghiệp triển khai các mô hình nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp sinh thái tại Đại Từ, Định Hóa; áp dụng công nghệ tưới tiết kiệm, canh tác theo hướng “thuận thiên” – tôn trọng quy luật tự nhiên, giảm thiểu rủi ro do thời tiết cực đoan. Bên cạnh đó, hệ thống cảnh báo mưa lũ sớm, bản đồ nguy cơ sạt lở cũng đang được cập nhật thường xuyên, giúp người dân chủ động hơn trong ứng phó.

Tỉnh ủy Thái Nguyên cũng đã chỉ đạo xây dựng kế hoạch củng cố các công trình phòng chống thiên tai, kiên cố hóa kênh mương, đê điều và hồ chứa nhỏ. Mục tiêu là đến năm 2030, toàn tỉnh có 95% công trình thủy lợi hoạt động an toàn, đáp ứng yêu cầu sản xuất và phòng chống lũ lụt.

Bà con nhanh chóng bắt tay vào khôi phục sản xuất

Với tinh thần chủ động, sáng tạo và đoàn kết, Thái Nguyên đang từng bước vượt qua hậu quả nặng nề của mưa lũ, khôi phục sản xuất nông nghiệp ổn định trở lại. Không chỉ dừng lại ở việc “phục hồi”, tỉnh đang hướng tới một nền nông nghiệp an toàn, xanh và bền vững hơn – nơi con người và thiên nhiên cùng phát triển hài hòa.

Mưa lũ có thể cuốn trôi nhiều thứ, nhưng không thể cuốn đi nghị lực và ý chí của người nông dân Thái Nguyên. Chính tinh thần ấy là nền tảng để vùng đất này tiếp tục vươn lên mạnh mẽ, biến khó khăn thành cơ hội trong hành trình xây dựng nông thôn mới và phát triển nông nghiệp hiện đại./.