Thái Nguyên: Cây na mở hướng làm giàu trên vùng đất đồi

Na trở thành cây trồng mang lại giá trị kinh tế cho người dân vùng đồi.

Có hơn 1,5 ha đất đồi, nhiều năm trước, gia đình ông Dương Văn Nành, xóm Trung Sơn, xã Quang Sơn chủ yếu trồng ngô, sắn. Địa hình dốc, đất khô khiến năng suất cây trồng thấp, thu nhập bấp bênh.

Sau nhiều lần tìm hiểu, nhận thấy điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng phù hợp với cây na, ông Nành quyết định chuyển đổi toàn bộ diện tích sang trồng loại cây này. Sau nhiều năm chăm sóc, những gốc na đã bước vào thời kỳ cho thu hoạch ổn định. Mỗi năm, gia đình ông thu từ 70 - 80 triệu đồng, cao hơn nhiều lần so với trước đây.

Không chỉ tại Quang Sơn, ở xóm Lân Vai, xã Dân Tiến, cây na cũng đang mang lại hiệu quả kinh tế rõ nét. Gia đình bà Hoàng Thị Xuyền là một trong những hộ đầu tiên đưa cây na về trồng trên gần 2 ha đất đồi.

Thời điểm nhiều người còn băn khoăn về khả năng thích nghi của cây na, bà Xuyền vẫn kiên trì đầu tư, chăm sóc. Đến nay, quyết định ấy đã mang lại những vụ na sai quả, với nguồn thu gần 100 triệu đồng mỗi năm. Vườn na của gia đình bà cũng trở thành mô hình để nhiều hộ dân trong xóm tham khảo, học tập và làm theo.

Theo bà Xuyền, na không phải loại cây quá khó trồng nhưng đòi hỏi người trồng phải tỉ mỉ trong từng công đoạn. Từ cắt tỉa cành, bón phân, làm cỏ, tưới nước đến thụ phấn, tỉa quả đều phải được thực hiện đúng thời điểm. Chăm sóc đúng kỹ thuật giúp quả to, cùi dày, vị ngọt đậm và duy trì chất lượng ổn định qua từng vụ.

Đưa na lên mạng xã hội, mở rộng thị trường tiêu thụ

Nếu như trước đây, đầu ra luôn là nỗi trăn trở của người trồng na thì hiện nay, cùng với sự phát triển của thương mại điện tử và mạng xã hội, phương thức tiêu thụ nông sản đã có nhiều thay đổi.

Là con gái bà Xuyền, chị Hầu Thị Hoa lựa chọn Facebook, TikTok và các nền tảng mạng xã hội để quảng bá sản phẩm. Sau mỗi buổi thu hoạch, chị sắp xếp những quả na vừa hái và tổ chức livestream ngay tại nhà để giới thiệu sản phẩm đến khách hàng.

Thông qua các phiên phát trực tiếp, người mua có thể quan sát chất lượng quả, lựa chọn sản phẩm và đặt hàng ngay trong lúc livestream. Mỗi buổi phát trực tiếp, gia đình có thể chốt đơn từ hàng chục đến hàng trăm kg na.

Sản phẩm được gửi tới nhiều tỉnh, thành trên cả nước, giúp mở rộng thị trường tiêu thụ và giảm sự phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái như trước đây.

Theo chị Hầu Thị Hoa, na của gia đình được trồng trên vùng núi đá, phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng địa phương nên có vị ngọt thanh, thơm và mọng nước. Chất lượng ổn định giúp sản phẩm từng bước tạo được niềm tin với khách hàng. Nhiều người còn chủ động liên hệ đặt mua ngay từ khi na chưa bước vào vụ thu hoạch.

Mở hướng phát triển kinh tế trên vùng đất đồi

Thực tế cho thấy, cây na đang mở ra hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện tự nhiên của nhiều khu vực đồi núi. Từ những diện tích đất trước đây cho hiệu quả thấp, người dân đã từng bước chuyển đổi cây trồng, hình thành vùng sản xuất, tạo thêm việc làm và nâng cao thu nhập.

Ông Trần Lê Dũng, Phó Chủ tịch UBND xã Dân Tiến cho biết, qua đánh giá thực tế, cây na tại xóm Lân Vai sinh trưởng tốt, cho năng suất và hiệu quả kinh tế khá cao.

Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục triển khai các mô hình, dự án hỗ trợ người dân mở rộng diện tích, đồng thời tăng cường hướng dẫn kỹ thuật, kết nối tiêu thụ nhằm phát huy lợi thế của loại cây trồng này.

Những mùa na ngọt không chỉ là thành quả của quá trình cải tạo, khai thác hiệu quả đất đồi mà còn cho thấy sự thay đổi trong tư duy sản xuất của người dân. Việc lựa chọn cây trồng phù hợp, chú trọng chất lượng và chủ động tiếp cận thị trường đang từng bước nâng cao giá trị nông sản và cải thiện thu nhập cho các hộ dân.