Trung Quốc đang là thị trường tiêu thụ đậu tương lớn nhất thế giới

Phát biểu tại bang Iowa – trung tâm sản xuất đậu tương của Mỹ – Tổng thống Trump khẳng định chính sách thương mại cứng rắn của ông nhằm bảo vệ lợi ích lâu dài của nông dân Mỹ. Tuy nhiên, nhiều nông dân cho rằng họ đang phải gánh chịu rủi ro trực tiếp từ các biện pháp trả đũa có thể đến từ Trung Quốc. Trong cuộc chiến thương mại trước đó, việc Bắc Kinh áp thuế và giảm mua đậu tương Mỹ đã khiến giá sụt giảm mạnh, tồn kho tăng cao và thu nhập của nông dân bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Theo số liệu được nhắc lại trong bài báo, chính quyền Mỹ từng phải chi hàng chục tỷ USD để hỗ trợ nông dân bù đắp thiệt hại do mất thị trường Trung Quốc. Riêng trong một năm, các gói hỗ trợ có thể lên tới khoảng 12 tỷ USD. Dù vậy, nhiều nông dân cho rằng các khoản trợ cấp này chỉ mang tính tạm thời, không thể thay thế một thị trường xuất khẩu ổn định và lâu dài.

Trung Quốc hiện là nước nhập khẩu đậu tương lớn nhất thế giới, chiếm phần lớn nhu cầu toàn cầu đối với mặt hàng này. Bất kỳ sự thay đổi nào trong chính sách mua hàng của Bắc Kinh đều có tác động trực tiếp tới giá cả và thu nhập của nông dân Mỹ. Trong bối cảnh đó, việc Trung Quốc từng chuyển sang tăng mua đậu tương từ Brazil và các quốc gia Nam Mỹ khác được xem là tín hiệu cảnh báo đối với khả năng mất thị phần của Mỹ nếu căng thẳng kéo dài.

Giới phân tích cho rằng lo ngại của nông dân Mỹ không chỉ nằm ở tác động ngắn hạn, mà còn ở hệ quả dài hạn đối với vị thế cạnh tranh của đậu tương Mỹ trên thị trường toàn cầu. Một khi chuỗi cung ứng và thói quen nhập khẩu của Trung Quốc đã dịch chuyển, việc giành lại thị phần sẽ không dễ dàng, ngay cả khi quan hệ thương mại được cải thiện.

Trong bối cảnh chính trị nội bộ Mỹ bước vào giai đoạn nhạy cảm, nông dân được xem là một nhóm cử tri quan trọng. Tuy nhiên, nhiều người trong ngành cho rằng họ đang bị đặt vào thế bị động trong các toan tính địa chính trị lớn hơn. Với họ, điều quan trọng không phải là những cam kết chính trị hay các gói hỗ trợ ngắn hạn, mà là khả năng tiếp cận ổn định thị trường xuất khẩu, đặc biệt là Trung Quốc – đối tác then chốt của ngành đậu tương Mỹ.