Loại rau gia vị được dùng chữa mất ngủ, những ai không nên sử dụng?

Lá đinh lăng chữa đau đầu, mất ngủ. Ảnh: H. Anh

Tiến sĩ Ngô Đức Phương, Viện trưởng Viện Khoa học thuốc nam cho biết, cây đinh lăng (tên khoa học Polyscias fruticosa) không chỉ là rau gia vị trong nhiều món ăn dân dã mà từ lâu đã trở thành một phần trong y học cổ truyền Việt Nam.

Cây đinh lăng chứa nhiều vitamin, nổi bật là vitamin B1 - dưỡng chất quan trọng với hệ thần kinh và chuyển hóa năng lượng. Bên cạnh đó, đinh lăng còn giàu glucozit, alcaloid và flavonoid, những hợp chất có vai trò hỗ trợ điều trị bệnh, chống oxy hóa và tăng cường sức khỏe tổng thể.

Phân tích thành phần hóa học cho thấy vỏ rễ và lá đinh lăng chứa saponin, alcaloid, các vitamin B1, B2, B6, vitamin C, khoảng 20 loại acid amin, glycocid, phytosterol, tanin, acid hữu cơ, tinh dầu, nhiều nguyên tố vi lượng và tới 21,1% đường.

Theo y học cổ truyền, đinh lăng, đặc biệt là phần lá có tác dụng cải thiện nhiều vấn đề sức khỏe.

Tốt cho hệ tiêu hóa: Nước sắc lá đinh lăng giúp hỗ trợ điều trị tiêu chảy, đầy hơi, khó tiêu. Uống nước lá hãm hoặc sắc hằng ngày giúp kích thích tiêu hóa và làm dịu những rối loạn đường ruột thường gặp.

Điều hòa kinh nguyệt: Lá đinh lăng có tác dụng giảm đau bụng trong kỳ kinh, đồng thời giúp lưu thông khí huyết, hỗ trợ điều hòa chu kỳ và làm nhẹ các triệu chứng khó chịu.

Giảm đau đầu, chữa mất ngủ: Lá đinh lăng tăng cường sức đề kháng, cải thiện tinh thần và giảm căng thẳng. Trong dân gian, lá đinh lăng thường được phơi khô, sao vàng rồi kết hợp với lá vông, lạc tiên, tâm sen để hãm hoặc sắc uống, giúp ngủ ngon và tinh thần thư thái hơn.

Giúp sát khuẩn, kháng viêm: Dùng lá tươi đinh lăng rửa sạch, giã nhuyễn với chút muối rồi đắp lên vùng da mụn giúp sát khuẩn, giảm viêm.

Tuy vậy, các chuyên gia cũng khuyến cáo cần sử dụng đinh lăng đúng cách. Cụ thể:

- Mỗi ngày chỉ nên dùng khoảng 10-20g dược liệu khô, không nên lạm dụng kéo dài.

- Trẻ em chỉ nên dùng ngoài da, không nên uống nước lá đinh lăng.

- Phụ nữ mang thai, đặc biệt trong 3 tháng đầu, cần thận trọng.

- Nước sắc không nên để nguội lâu hay qua đêm.

- Cần tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi dùng thường xuyên nhằm đảm bảo an toàn, hiệu quả.