Đẩy mạnh liên kết hữu cơ – nâng cao giá trị nông sản bền vững

Lãnh đạo đơn vị thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi Trường Hải Phòng kiểm tra mô hình sản xuất hành, tỏi tại xã Nam An Phụ.

​Chuyển đổi từ "năng suất" sang "chất lượng hữu cơ"

​Sau khi sáp nhập vào tháng 7/2025, xã Nam An Phụ đối mặt với thách thức duy trì vị thế của cây trồng chủ lực trong điều kiện thị trường ngày càng khắt khe. Với diện tích hành, tỏi lên tới trên 900 ha (chiếm 96% diện tích vụ đông), việc đổi mới phương thức canh tác được xem là nhiệm vụ sống còn.

Hải Phòng là vùng đất khỏe - vùng trồng chuẩn mở lối xuất khẩu bền vững. Theo bà Lương Thị Kiểm, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng, Hải Phòng hiện sở hữu diện tích cây vụ đông lớn. Tuy nhiên, việc canh tác vẫn còn dựa nhiều vào kinh nghiệm, nông dân sử dụng giống nhiều lần và chưa xây dựng được thương hiệu sản phẩm.

Việc đánh giá “sức khỏe đất” và điều chỉnh quy trình chăm bón theo từng vùng rất cần thiết. Cùng với đó, người trồng phải ý thức được việc kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Nếu không làm tốt khâu sản xuất thì mọi nỗ lực quảng bá hay xúc tiến thương mại đều không mang lại hiệu quả.

Mô hình trồng hành củ theo hướng Hữu cơ tại xã Nam An Phụ.

​Thay vì canh tác tự phát, chính quyền xã Nam An Phụ đã phối hợp cùng Công ty CPPT Nông nghiệp Vàng triển khai mô hình trồng hành định hướng hữu cơ, an toàn và bền vững. Mô hình được thí điểm tại 3 khu vực cánh đồng trọng điểm với quy mô hơn 12 mẫu. Tại đây, người dân phải tuân thủ nghiêm ngặt "kỷ luật" sản xuất. ​Áp dụng quy trình đồng bộ từ khâu làm đất đến chăm sóc và thu hoạch. Người nông dân tuyệt đối không sử dụng bất kỳ sản phẩm nào ngoài quy trình hữu cơ đã thống nhất. Trong quá tình canh tác, kĩ thuật giúp cây nở bụi, cứng dọc, khỏe mạnh tự nhiên để chống chọi sâu bệnh mà không cần lạm dụng hóa chất đã được nông dân áp dụng thành thạo.

​Nhờ sự đồng hành của doanh nghiệp trong khâu tiêu thụ. Việc liên kết không chỉ dừng lại ở hỗ trợ kỹ thuật mà còn hướng tới mục tiêu bao tiêu, giúp nông dân cởi bỏ áp lực "được mùa mất giá".

Trong thời gian qua, nông dân tham gia mô hình trên đã có thu nhập vượt trội với mức thu nhập từ 200 – 250 triệu đồng/ha/vụ. Với doanh thu từ hành, tỏi ước đạt trên 200 tỷ đồng/năm, đây tiếp tục là trụ cột giúp thu nhập bình quân đầu người của xã đạt mức 85,35 triệu đồng.

​Chính nhờ việc thay đổi tư duy và liên kết với doanh nghiệp và thực hiện nghiêm ngặt việc canh tác theo chuẩn hữu cơ là "tấm vé" để hành, tỏi Nam An Phụ bước vào các thị trường cao cấp và phục vụ mục tiêu xuất khẩu.

​Áp dụng AI và kỳ vọng về một hệ sinh thái nông nghiệp bền vững

“Ngành Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng xác định tổ chức sản xuất là trách nhiệm chung của người dân, doanh nghiệp và chính quyền địa phương. Hải Phòng kêu gọi các doanh nghiệp về đầu tư, liên kết với nông dân, đồng thời phối hợp chặt chẽ với cơ quan chuyên môn để quy hoạch vùng trồng đạt tiêu chuẩn xuất khẩu”, bà Kiểm nhấn mạnh.

Trồng cây hành, cây tỏi, là nghề truyền thống của người dân xã Nam An Phụ.

Người dân xã Nam Am Phụ, Hải Phòng cho biết, từ bao đời nay, sản xuất nông nghiệp tại địa phương gắn liền với cây hành, cây tỏi, là nghề truyền thống được cha ông gây dựng và gìn giữ. Nhờ điều kiện thổ nhưỡng và kinh nghiệm canh tác tích lũy qua nhiều thế hệ, hành, tỏi Nam Sơn có hương vị cay thơm đặc trưng, chất lượng được người tiêu dùng tin tưởng.

Bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Phó Chủ tịch xã Nam An Phụ (Hải Phòng) chia sẻ thêm, mục tiêu của địa phương là đưa các sản phẩm nông sản, trước hết là hành, tỏi, từng bước vào hệ thống siêu thị lớn, tiến tới xuất khẩu. Để hiện thực hóa mục tiêu đó, rất cần sự đồng hành của doanh nghiệp trong liên kết sản xuất - tiêu thụ.

Nhiều mô hình sản phẩm đã được chứng nhận VietGAP.

Với người dân nơi đây, ‘tấc đất là tấc vàng’, nên họ kỳ vọng những mô hình thành công sẽ từng bước xây dựng được mã số vùng trồng, hình thành thương hiệu hành, tỏi. Trong đó, AI được nhìn nhận là công cụ mang lại lợi ích đột phá, giúp tăng hiệu suất, giảm chi phí và mở rộng khả năng tiếp cận thị trường. AI có thể tham gia toàn bộ chuỗi quảng bá và tiêu thụ nông sản, từ sản xuất nội dung truyền thông, tìm kiếm và chăm sóc khách hàng tự động, đến chốt đơn, quản lý đơn hàng, tồn kho và kết nối với hệ thống tài chính - kế toán.

Trong chiến lược vươn ra thị trường quốc tế, xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp hữu cơ bền vững, dữ liệu được xác định là tài sản cốt lõi, còn AI đóng vai trò như “nhân viên số” làm việc liên tục 24/7, đa ngôn ngữ, có khả năng tư vấn, phân tích hành vi khách hàng và tối ưu hoạt động bán hàng.

Ông Lê Thái Nghiệp, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng thông tin: Riêng một số sản phẩm như cà rốt, tỷ lệ xuất khẩu chiếm tới hơn 80% sản lượng. Sản xuất rau vụ đông của Hải Phòng hình thành rõ các vùng hàng hóa tập trung. Nổi bật là vùng hành, tỏi với diện tích khoảng 7.100 ha, sản lượng dự kiến 120.000-130.000 tấn, giá trị sản xuất đạt 320-470 triệu đồng/ha, lãi từ 210-355 triệu đồng/ha.

Hành, tỏi được bảo quản tại nông hộ, tiêu thụ quanh năm, giảm áp lực đầu ra khi thu hoạch. Nhiều mô hình sản phẩm đã được chứng nhận VietGAP, nhãn hiệu tập thể, tiêu thụ chủ yếu trong nước và một phần sấy khô xuất khẩu sang Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc).

Vùng cà rốt gieo trồng khoảng 1.300 ha, sản lượng 65.000-70.000 tấn, tập trung tại các địa phương như Tuệ Tĩnh, Thái Tân, An Phú, Chí Linh. Khoảng 80% sản lượng được bảo quản lạnh xuất khẩu sang Hàn Quốc, Nhật Bản, Thái Lan, Malaysia và Trung Đông.

Vụ đông 2025-2026, Hải Phòng gieo trồng khoảng 29.500 ha cây vụ đông, tăng 450 ha so với năm trước; trong đó rau các loại chiếm 22.700 ha với sản lượng khoảng 700.000 tấn.

Khoảng 30% sản lượng phục vụ tiêu dùng nội địa, hơn 70% tiêu thụ ngoài thành phố và xuất khẩu, riêng một số sản phẩm như cà rốt có tới trên 80% sản lượng xuất khẩu.

​Đến nay, sau 45-50 ngày xuống giống, cây hành trong mô hình phát triển rất tốt, cây khỏe và không có dấu hiệu sâu bệnh. Kết quả này là cơ sở quan trọng để xã Nam An Phụ đánh giá lại toàn bộ quy trình, chất lượng nông sản trước khi nhân rộng.

​Việc thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp với phương châm “gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân” đã và đang tạo điều kiện tối đa để các doanh nghiệp tâm huyết bắt tay cùng nông dân. Với sự hỗ trợ từ Sở Nông nghiệp và PTNT, mô hình liên kết hữu cơ tại Nam An Phụ không chỉ dừng lại ở một vụ đông, mà đang đặt nền móng cho một nền nông nghiệp vươn cao, vươn xa hơn trên bản đồ nông sản quốc tế.

​