Chuyển đổi mô hình tăng trưởng nông nghiệp theo hướng xanh, số, tuần hoàn

Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NNMT) đã ban hành Chương trình hành động nhằm tổ chức thực hiện Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 8/1/2026 của Chính phủ về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2026; đồng thời triển khai Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 8/1/2026 về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia năm 2026.

Năm 2026 được dự báo với những thuận lợi, thời cơ và khó khăn, thách thức đan xen, việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và của ngành NNMT vẫn là yêu cầu cấp thiết để củng cố niềm tin, tạo động lực mới cho doanh nghiệp, doanh nhân. Điều này đòi hỏi sự tiếp tục vào cuộc mạnh mẽ, thực chất và quyết liệt của các cơ quan, đơn vị; xác định cải cách, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách, cần ưu tiên tập trung để tháo gỡ khó khăn, loại bỏ các rào cản, khơi thông các điểm nghẽn về thể chế và thực thi, tạo môi trường đầu tư, kinh doanh lành mạnh, bình đẳng để cùng phát triển cho tất cả các thành phần kinh tế.

Chính vì vậy, theo Chương trình hành động, năm 2026, ngành NNMT tập trung thực hiện mục tiêu tổng quát là tăng cường quản lý, bảo vệ và sử dụng hiệu quả tài nguyên thiên nhiên; nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu; phát triển nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh; bảo đảm an ninh lương thực, an ninh sinh thái và đóng góp tích cực cho tăng trưởng kinh tế - xã hội bền vững của đất nước.

Phát triển nông nghiệp nhanh, bền vững, hiệu quả

Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 01 và 02 năm 2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường được xây dựng gồm 4 phần, tập trung vào trọng tâm chỉ đạo điều hành; mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu năm 2026; cùng với phân công tổ chức thực hiện cụ thể.

Chương trình bám sát chủ đề chung của Chính phủ năm 2026: “Kỷ cương trách nhiệm; chủ động hiệu quả; đổi mới sáng tạo; tăng tốc đột phá; tăng trưởng bền vững”.

Mục tiêu chung của Chương trình là phát triển nông nghiệp nhanh, bền vững, hiệu quả, có trách nhiệm theo định hướng “nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh”; nâng cao đời sống nông dân, bảo đảm an ninh lương thực; phát huy hiệu quả các nguồn lực tài nguyên thiên nhiên phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.

Cụ thể, năm 2026, Bộ đặt ra 11 chỉ tiêu thuộc 3 nhóm kinh tế-xã hội-môi trường.

Về kinh tế, tốc độ tăng trưởng GDP toàn ngành phấn đấu đạt 3,7%; tổng kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản 73-74 tỷ USD; cả nước có 16.000 hợp tác xã nông nghiệp xếp loại khá, tốt trên tổng số 23.600 HTX.

Về xã hội, mức giảm tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều đạt 1-1,5%; tỷ lệ số xã đạt chuẩn nông thôn mới tối thiểu 15%; tỷ lệ hộ dân nông thôn được sử dụng nước sạch đạt quy chuẩn 62%; mức giảm tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào dân tộc thiểu số 3%.

Về môi trường, duy trì ổn định tỷ lệ che phủ rừng 42,02%; tỷ lệ thu gom và xử lý chất thải rắn sinh hoạt đô thị đạt 95%; 100% hồ chứa thủy điện lớn đang vận hành được kiểm soát, giám sát trực tuyến; khoảng 700 công trình hồ chứa thủy điện, thủy lợi được xác định và công bố dòng chảy tối thiểu sau đập.

Tập trung 12 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm

Chương trình hành động xác định 12 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu, trong đó có 8 nhóm thực hiện Nghị quyết 01 và 4 nhóm thực hiện Nghị quyết 02.

Đối với Nghị quyết 01, trọng tâm là hoàn thiện thể chế, pháp luật; cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính; chuyển đổi mô hình tăng trưởng nông nghiệp theo hướng xanh, số, tuần hoàn; đầu tư hạ tầng nông nghiệp-nông thôn thích ứng biến đổi khí hậu; tạo đột phá về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; bảo đảm an sinh xã hội, giảm nghèo bền vững; chủ động ứng phó biến đổi khí hậu, quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường và đẩy mạnh công tác thông tin, truyền thông.

Đáng chú ý, trong năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đặt mục tiêu cắt giảm, đơn giản hóa 100% điều kiện đầu tư kinh doanh không cần thiết, bãi bỏ toàn bộ điều kiện kinh doanh không thuộc danh mục của Luật Đầu tư; giảm 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính và 50% chi phí tuân thủ so với năm 2024.

Đối với Nghị quyết 02, tập trung triển khai các trụ cột thể chế nền tảng; sắp xếp tổ chức bộ máy, vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp; nâng cao trách nhiệm theo dõi các bộ chỉ số quốc tế; cải thiện thực chất môi trường kinh doanh, hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân, doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ và hộ kinh doanh phát triển bền vững.