Xã Kiến Đức nâng cao hiệu quả hệ thống thủy lợi, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu

UBND xã Kiến Đức đã tập trung chỉ đạo các đơn vị chuyên môn, hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp và tổ chức thủy lợi cơ sở tăng cường quản lý, vận hành, bảo vệ công trình- Ảnh minh họa

Sau 5 năm triển khai Chiến lược thủy lợi Việt Nam giai đoạn 2020–2025, xã Kiến Đức đã đạt nhiều kết quả tích cực trong nâng cao năng lực cấp nước, tiêu thoát nước và chủ động phòng, chống thiên tai, tạo nền tảng quan trọng cho phát triển nông nghiệp bền vững.

Xã Kiến Đức được thành lập trên cơ sở sáp nhập thị trấn Kiến Đức cùng ba xã Kiến Thành, Nghĩa Thắng và Đạo Nghĩa, có diện tích tự nhiên hơn 167 km² với gần 38.000 dân. Đây là địa phương có thế mạnh về sản xuất nông nghiệp, trong đó hệ thống hồ đập, kênh mương và các công trình thủy lợi giữ vai trò đặc biệt quan trọng đối với sản xuất cây trồng và đời sống dân sinh. Tuy nhiên, những năm gần đây, tình trạng mưa lớn, ngập úng cục bộ vào mùa mưa và thiếu nước trong mùa khô đã đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác các công trình thủy lợi.

Thực hiện Chiến lược thủy lợi Việt Nam, UBND xã Kiến Đức đã tập trung chỉ đạo các đơn vị chuyên môn, hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp và tổ chức thủy lợi cơ sở tăng cường quản lý, vận hành, bảo vệ công trình. Công tác kiểm tra hiện trạng các hồ chứa, đập dâng, kênh mương được thực hiện thường xuyên nhằm kịp thời phát hiện hư hỏng để sửa chữa, nâng cấp, bảo đảm an toàn trong mùa mưa bão và đáp ứng nhu cầu sản xuất.

Sau 5 năm triển khai, năng lực phục vụ của hệ thống thủy lợi trên địa bàn từng bước được nâng lên. Diện tích đất nông nghiệp được tưới tăng từ hơn 1.540 ha năm 2020 lên trên 1.930 ha vào năm 2025, tiến gần mục tiêu 2.000 ha trong giai đoạn tiếp theo. Diện tích cây trồng cạn được tưới chủ động cũng tăng từ 1.545 ha lên hơn 1.820 ha, trong khi diện tích áp dụng các biện pháp tưới tiên tiến, tiết kiệm nước tăng từ 85 ha lên 105 ha. Những kết quả này góp phần bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất, giảm thiểu ảnh hưởng của hạn hán và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên nước.

Song song với nhiệm vụ cấp nước, công tác tiêu thoát nước cũng được địa phương đặc biệt quan tâm. Các tuyến mương tiêu được nạo vét định kỳ, nhiều khu vực trũng thấp và khu dân cư được cải thiện khả năng tiêu úng. Đến năm 2025, diện tích đất nông nghiệp được tiêu thoát nước đạt gần 9.850 ha, tăng hơn 1.000 ha so với năm 2020; diện tích vùng thấp trũng được bảo đảm tiêu thoát nước cũng tăng đáng kể, góp phần hạn chế thiệt hại do mưa lớn và bảo vệ môi trường nước trong hệ thống thủy lợi.

Cùng với đầu tư hạ tầng, xã Kiến Đức chú trọng công tác phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu. Hằng năm, phương án phòng, chống thiên tai được xây dựng và triển khai đồng bộ; các hồ đập, cống, tràn được kiểm tra, gia cố trước mùa mưa lũ; đồng thời địa phương chủ động các giải pháp chống hạn trong mùa khô. Công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ công trình thủy lợi, sử dụng nước tiết kiệm và phòng tránh thiên tai cũng được đẩy mạnh, góp phần phát huy vai trò của người dân trong quản lý công trình.

Bên cạnh những kết quả đạt được, địa phương cũng thẳng thắn nhìn nhận nhiều khó khăn. Một số công trình thủy lợi nhỏ đã xuống cấp sau thời gian dài khai thác nhưng chưa được đầu tư sửa chữa kịp thời; nguồn lực đầu tư còn hạn chế trong khi nhu cầu nâng cấp hạ tầng ngày càng lớn. Việc ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý, vận hành công trình mới ở giai đoạn đầu, chưa đáp ứng yêu cầu hiện đại hóa ngành thủy lợi. Ngoài ra, đội ngũ cán bộ phụ trách lĩnh vực thủy lợi chủ yếu kiêm nhiệm nên việc tiếp cận các kỹ thuật quản lý mới còn gặp nhiều khó khăn.

Để thực hiện hiệu quả Chiến lược thủy lợi trong giai đoạn 2026–2030, xã Kiến Đức kiến nghị các cấp quan tâm bố trí nguồn vốn nâng cấp các công trình xuống cấp, kiên cố hóa hệ thống kênh mương nội đồng, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn cho đội ngũ cán bộ quản lý và từng bước ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý, vận hành các công trình thủy lợi. Đây được xem là những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả khai thác nguồn nước, đáp ứng yêu cầu phát triển nông nghiệp hiện đại và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Với những kết quả đạt được trong giai đoạn 2020–2025, cùng định hướng đầu tư và đổi mới trong thời gian tới, Kiến Đức đang từng bước xây dựng hệ thống thủy lợi an toàn, hiện đại và bền vững. Đây không chỉ là nền tảng bảo đảm an ninh nguồn nước, nâng cao năng suất sản xuất nông nghiệp mà còn góp phần bảo vệ môi trường, giảm thiểu rủi ro thiên tai và tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương trong những năm tiếp theo./.