Phát triển nông nghiệp bền vững thông qua mô hình chiến lược "cánh đồng công nghệ"

Hệ thống Dẫn đường GNSS/RTK đảm bảo máy móc vận hành với độ chính xác đến từng centimet, tối ưu hóa diện tích gieo cấy và quản lý đồng ruộng.

Mô hình "cánh đồng công nghệ" không chỉ mang lại mức tăng năng suất đáng kể từ 5-10%, giảm chi phí lao động tới 30-50%, mà còn là giải pháp đột phá giúp hạn chế phát thải khí nhà kính tới 50%, đồng thời nâng cao giá trị thương mại của nông sản.

Cơ sở pháp lý và áp lực chuyển đổi

Nông nghiệp Việt Nam đang đối mặt với yêu cầu kép vừa phải đảm bảo vững chắc an ninh lương thực quốc gia, vừa phải tham gia sâu vào chuỗi giá trị nông sản toàn cầu và thực hiện cam kết giảm phát thải khí nhà kính theo COP26. Hải Phòng đã tận dụng triệt để hành lang pháp lý vững chắc từ các văn bản quan trọng như Nghị quyết số 19-NQ/TW về phát triển nông nghiệp sinh thái, Quyết định 150/QĐ-TTg về Chiến lược phát triển nông nghiệp bền vững đến năm 2050 và Quyết định 749/QĐ-TTg về Chuyển đổi số quốc gia. Những văn bản này đã tạo định hướng rõ ràng cho thành phố Cảng coi công nghệ cao, cơ giới hóa đồng bộ và nông nghiệp carbon thấp là nhiệm vụ trọng tâm.

Trong bối cảnh đất nông nghiệp bị thu hẹp, chi phí lao động tăng cao và thị trường ngày càng khắt khe về chất lượng, việc hình thành cánh đồng công nghệ là xu hướng tất yếu để duy trì năng suất cao, đảm bảo chất lượng đầu ra và gia tăng lợi ích kinh tế cho người nông dân.

Máy bay không người lái Drone Phun thuốc và Rải phân, giúp tiết kiệm 20–30% vật tư nông nghiệp, giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Tích hợp công nghệ hiện đại và hiệu quả kinh tế vượt trội

Hải Phòng sở hữu một nền tảng thuận lợi với 948 vùng sản xuất lúa tập trung từ 10 héc-ta trở lên (tổng diện tích khoảng 14.000 héc-ta) và CLB Đại điền Hải Phòng đang thuê mượn hơn 3.000 héc-ta, tạo ra gần 200.000 tấn lúa hàng hóa. Đây là cơ sở lý tưởng để triển khai và nhân rộng mô hình sản xuất hàng hóa quy mô lớn, ứng dụng công nghệ cao.

Mô hình cánh đồng công nghệ được thiết kế để tích hợp đồng bộ nhiều giải pháp hiện đại, tối ưu hóa quy trình sản xuất:

Hệ thống dẫn đường GNSS/RTK: Đảm bảo máy móc vận hành với độ chính xác đến từng centimet, tối ưu hóa diện tích gieo cấy và quản lý đồng ruộng.

Drone phun thuốc và rải phân: Giúp tiết kiệm 20–30% vật tư nông nghiệp, giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Thiết bị cuộn rơm: Thay thế việc đốt phụ phẩm, bảo vệ môi trường, đồng thời tạo ra thu nhập bổ sung từ 0,5–1 triệu đồng/ha.

Tưới ngắt quãng AWD (Alternate Wetting and Drying): Một kỹ thuật đột phá giúp tiết kiệm 20–30% nước, giảm phát thải khí Methane CH₄ tới 50%, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón và năng suất lúa.

Sự kết hợp đồng bộ này mang lại kết quả ấn tượng: lợi nhuận bình quân tăng từ 4-6 triệu đồng/ha/vụ, và chất lượng hạt lúa đồng đều hơn, đáp ứng tốt các tiêu chuẩn của thị trường khó tính.

Trong Vụ Mùa năm 2025, Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng đã triển khai mô hình điểm "Cánh đồng công nghệ trong sản xuất lúa giảm phát thải khí nhà kính, gắn với tăng trưởng xanh". Chương trình này cung cấp sự hỗ trợ toàn diện:

Hỗ trợ 40% chi phí thiết bị: Bao gồm thiết bị dẫn đường GPS, drone, thiết bị san phẳng mặt ruộng công nghệ vệ tinh và thiết bị cuộn rơm.

Đào tạo và chuyển giao: Cung cấp lớp tập huấn kỹ thuật, hội thảo đầu bờ và hội nghị tổng kết với 100% kinh phí từ ngân sách, nhằm thay đổi tư duy sản xuất và trang bị kiến thức vận hành công nghệ cho nông dân, học tập kinh nghiệm từ các tỉnh đi trước như Bắc Ninh, Đồng Tháp, Cần Thơ.

Hợp tác chuyên môn và tiêu thụ: Phối hợp với Trung tâm Nông nghiệp hữu cơ Học viện Nông nghiệp Việt Nam để áp dụng kỹ thuật AWD, và liên kết với Công ty Cổ phần Giống - Vật tư Nông nghiệp Công nghệ cao Việt Nam để đảm bảo bao tiêu 100% sản lượng lúa JO2, hình thành chuỗi giá trị khép kín từ sản xuất đến tiêu thụ.

Bà Lương Thị Kiểm - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng nhận định: “Mô hình cánh đồng công nghệ không chỉ là bước tiến trong sản xuất lúa mà còn là minh chứng cho chuyển đổi số trong nông nghiệp, hoàn toàn phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp hiện đại, bền vững và thích ứng biến đổi khí hậu giai đoạn 2025–2030.”

"Cánh đồng công nghệ" đang chứng minh là con đường tất yếu và hiệu quả nhất để Hải Phòng vươn lên, khẳng định vị thế trong nền nông nghiệp số, hiện đại, đảm bảo sinh kế bền vững cho người dân và góp phần thiết thực vào mục tiêu tăng trưởng xanh của đất nước.