Bản Cửa Rào 2, xã Tương Dương ngổn ngang, xơ xác sau cơn lũ. (Ảnh: Việt Hòa)

Cuộc tháo chạy giữa đêm khuya

Bản Cửa Rào 2, thuộc xã Tương Dương nằm sát bên Quốc lộ 7, nơi hợp lưu của hai dòng Nậm Nơn và Nậm Mộ để thành sông Cả (sông Lam). Con sông vẫn chảy hiền hòa từ bao đời nay nhưng cơn “đại hồng thủy” vừa qua đã nhấn chìm tất cả.

5 ngày sau trận lũ lụt kinh hoàng vào rạng sáng ngày 23/7, ngày mà dòng nước lũ băng băng kéo về tàn phá bản làng vẫn mãi là nếp hằn không thể xóa mờ trong tâm khảm mỗi người dân nơi đây.

Một cụ bà ngồi lọt thỏm, bất lực giữa đống cây gỗ ngổn ngang trên Quốc lộ 7. (Ảnh: Việt Hòa)

Lũ lên quá nhanh khiến nhiều gia đình trở tay không kịp. Giữa ranh giới sống còn, những tốp người vội vã, hô hoán nhau chạy khỏi nhà trong đêm tối lên núi để tránh lũ.

Ông Nguyễn Hữu Trung, Trưởng bản Cửa Rào 2 kể lại: Khoảng 24 giờ đêm 22/7, tôi bồn chồn không ngủ được. Mưa thì to mà thủy điện thì thông báo xả lũ tăng lưu lượng. Chưa khi nào thấy họ thông báo lượng xả lớn nên tôi rất lo lắng, quyết định thông báo cho toàn bộ người dân cần di tản lên núi khẩn cấp để đảm bảo an toàn.

Quốc lộ 7 ngổn ngang cây cối, rác thải sau lũ. (Ảnh: Mỹ Trinh).

Hơn 1 giờ sau, đúng như dự đoán của ông Trung, nước sông dâng cao, ngập băng Quốc lộ 7. Những hộ dân Cửa Rào 2 ngồi bám víu vào nhau trên đỉnh đồi phía tả nhìn xuyên về bản trong màn đêm mưa xối xả.

“Mọi người chỉ chạy thoát thân, chẳng ai kịp mang theo cái gì. Thật may là tính mạng mỗi người đều bình an, nếu chậm trễ một chút thì nguy mất”, ông Trung chia sẻ.

2/3 căn nhà của gia đình ông Đậu Đình Sơn bị nước lũ cuốn trôi. (Ảnh: Việt Hòa)

Nhà ở phía trên cầu Cửa Rào, hứng chịu từng đợt nước lũ cuồn cuộn chảy về, vợ chồng ông Đậu Văn Sơn (SN 1964) cũng khá bất ngờ vì lũ to khủng khiếp đến vậy.

“1h sáng ngày 23/7, tôi cùng vợ dắt theo 3 cháu nhỏ bỏ nhà tháo chạy lên trú tạm ở khu vực núi cao bên khe Vẽ. Tôi sống ở đây hàng chục năm, chưa lúc nào lũ to, ngập quốc lộ 7”, ông Sơn cho biết.

Chỉ còn trơ lại những cây cột bên mép sông. (Ảnh: Việt Hòa)

Quá trưa 23/7, nước dần rút, để lại một khủng cảnh quá đỗi xót xa. Cả tuyến quốc lộ 7 qua bản Cửa Rào 2 là một con đường ngập đầy rác, cành cây, củi mục và bùn đất dày hàng m. Xót xa nhất là những nếp nhà bị nước lũ “xóa sổ” hoặc làm hư hỏng nặng chỉ trơ lại phần chân móng toác hoác.

Những căn nhà đổ nát, nằm bên "miệng hà bá". (Ảnh: Việt Hòa)

Nhiều hộ dân rơi cảnh "Màn trời, chiếu đất"

Nước lũ đã rút, dòng sông Cả đã hiền hòa trở lại nhưng màu nước thì vẫn quạch đỏ, đỏ như đôi mắt của nhiều người dân nơi ấy. Sau lũ, nhiều nhà dân rơi vào cảnh “màn trời, chiếu đất”.

Trong rất nhiều những mái nhà bất hạnh ấy, câu chuyện của hai bà cháu Đậu Thị Hợi (SN 1959) lấy đi nhiều thương cảm của những người chứng kiến.

Bà Đinh Thị Hơi và cháu nội thẫn thờ trước cảnh "màn trời, chiếu đất". (Ảnh: Việt Hòa)

Cách đây mấy năm, chồng bà Hợi mất vì dịch bệnh Covid-19. Tuổi già của bà trôi qua trong những kí ức thơ ấu không lành lặn của đứa cháu nội Trần Thị Hoài An mồ côi bố từ 4 tháng tuổi và mẹ bỏ đi sau đó ít lâu.

Ấy vậy mà, trời không thương, khi dòng nước lũ rạng sáng 23/7 cướp trắng mái nhà duy nhất che nắng, che mưa của 2 bà cháu.

“Hai bà cháu giờ không có gì cả, màn trời chiếu đất rồi", bà Hợi xót xa nói. (Ảnh: Việt Hòa)

Ngồi trong tấm bạt được bà con bản làng dựng tạm bên Quốc lộ 7, bà nghẹn ngào không nói nên lời: “Hai bà cháu giờ không có gì cả, màn trời chiếu đất rồi. Mấy hôm nay, bà cháu ăn ngủ nhờ vào sự chia sẻ, cưu mang của những hộ xóm giềng cũng vừa thoát khỏi thảm họa thiên tai”.

Căn nhà bên mép sông của ông Trần Minh Khánh nằm dưới đống đổ nát. (Ảnh: Việt Hòa)

Tại bản Cửa Rào 2, câu chuyện của ông Trần Minh Khánh cũng vô cùng xót xa không kém. Tuổi già, bóng xế, ông Khánh sống côi cút bên mép sông, nhờ vào nghề làm mộc.

Sau lũ, con đường vào nhà ông Khánh ngập ngụa đầy rác và bùn đất. Trên khu vực mà mấy ngày trước là nếp nhà yên ấm, thì này chỉ còn là tấm bạt được ông căng lên để ở tạm,

Tấm bạt che tạm ngay bên mép sông của ông Khánh. (Ảnh: Việt Hòa)

“Sáng 24/7, khi về nhìn lại được căn nhà thì chẳng còn nhà nữa. Chỉ là bãi đất hoang đầy đất đá, cành cây, củi mục. Hệ thống máy móc, nhiều khối gỗ bị vùi lấp hoặc cuốn trôi. Thế là mất trắng cả rồi”, ông Khánh chua xót nói.

Chị Trịnh Thị Nhuận xót xa khi nếp nhà chỉ còn lại đống đổ nạt. (Ảnh: Việt Hòa)

Và rồi, nhiều người dân ở nơi đây không cầm nổi nước mắt khi tìm đến chúng tôi nghèn ngào kể lại nỗi bi thương của gia đình bởi dòng lũ dữ như chị Trịnh Thị Nhuận, Vy Thị Thùy Dung, Hồ Thị Dung... Bởi chỉ trong chốc lát, dòng nước lũ đã nhấn chìm tất cả, khiến họ lâm vào cảnh “màn trời, chiếu đất”.

Những tấm bạt dựng tạm bên Quốc lộ 7 khiến ai cũng xót xa cho những số phận kém may mắn. (Ảnh: VH)

Một con số thống kê đầy xót xa tại bản làng này khi 176 nhà dân đều ngập nước. Đau đớn hơn, đã có đến 17 hộ dân bị trôi nhà hoàn toàn, để lại những bờ móng, cột bê tông nhức nhối.

Trên những thửa đất bên mép sông đã bị lũ cuốn trôi nhà, họ cắn răng thưng tạm những tấm bạt, thẫn thờ nhìn ra sông. Những giọt nước mắt vẫn cứ lặng lẽ chảy như để xua bớt bao khốn khổ của một kiếp người.