ki-niem-15-voaa
Thứ ba 17/11/2026 06:04Thứ ba 17/11/2026 06:04 Hotline: 0326.050.977Hotline: 0326.050.977 Email: toasoan@tapchihuucovietnam.vnEmail: [email protected]

Tag

Nông nghiệp toàn cầu tăng tốc thích ứng với khủng hoảng nguồn nước

Tăng
aa
Giảm
Chia sẻ Facebook
Bình luận
In bài viết
Biến đổi khí hậu khiến hạn hán, lũ lụt và khan hiếm nước ngày càng nghiêm trọng, buộc nhiều quốc gia đổi mới phương thức sản xuất nông nghiệp. Từ ứng dụng công nghệ tưới thông minh, AI đến điều chỉnh cơ cấu cây trồng và đầu tư hạ tầng thủy lợi, tiết kiệm nước đang trở thành chiến lược phát triển bền vững của ngành nông nghiệp toàn cầu.
Mô hình nông nghiệp tiết kiệm nước

Mô hình canh tác tiết kiệm nước được áp dụng ở nhiều nơi.

Thách thức từ khan hiếm nước

Theo báo cáo “Vì sao dự báo rủi ro về nước ngày càng quan trọng đối với tương lai nông nghiệp” của OECD, nông nghiệp toàn cầu đang đối mặt với nhiều rủi ro về nước như hạn hán, lũ lụt, chất lượng nước suy giảm và lượng mưa ngày càng thất thường. Hiện khoảng 10% diện tích đất nông nghiệp trên thế giới bị ngập úng mỗi năm, trong khi hơn 3,4 triệu km² đất ngập nước nội địa đã biến mất kể từ năm 1700, làm suy giảm khả năng điều tiết nước tự nhiên. OECD cũng cảnh báo nhiều hệ thống thủy lợi hiện nay không còn phù hợp trước những biến động khí hậu ngày càng cực đoan.

Khủng hoảng nước đã hiện hữu tại nhiều quốc gia. Tại Bangladesh, hơn 82% diện tích vùng Barind đang chịu áp lực thiếu nước nghiêm trọng do khai thác nước ngầm kéo dài. Chính phủ đã cấm khai thác nước ngầm phục vụ tưới tiêu tại gần 5.000 ngôi làng, trong khi các nghiên cứu cảnh báo nếu không có giải pháp bền vững, hơn 2,5 triệu ha đất nông nghiệp có nguy cơ không thể tiếp tục canh tác và sản lượng cây trồng có thể giảm 2,7 triệu tấn.

Tại châu Âu, biến đổi khí hậu đang làm thay đổi lịch thời vụ. Ở Slovakia, nông dân vừa trải qua vụ thu hoạch lúa mạch và đậu Hà Lan sớm nhất từ trước đến nay, sớm hơn thông lệ 1,5–2 tuần, trong khi tháng 4/2026 được ghi nhận là tháng 4 khô hạn nhất trong 145 năm quan trắc. Ông Jozef Sumichrast – Chủ tịch Phòng Nông nghiệp và Thực phẩm Slovakia nhận định: “Chúng ta đang chứng kiến các giai đoạn hạn hán xen kẽ với những đợt mưa dữ dội và tình trạng này sẽ còn tiếp diễn”, buộc nông dân phải thay đổi lịch gieo trồng và sử dụng các giống cây chịu hạn.

Tại châu Á, hiện tượng El Ninõ tiếp tục làm gia tăng áp lực lên sản xuất nông nghiệp. Indonesia dự báo mùa khô năm 2026 sẽ kéo dài hơn bình thường, nhiều khu vực trên đảo Java ghi nhận hơn 10 ngày liên tiếp không có mưa. Trong khi đó, Ấn Độ cho biết lượng mưa đầu mùa thấp hơn trung bình 43%, buộc Chính phủ phải xây dựng kế hoạch ứng phó cho 315 huyện, trong đó 111 huyện được xếp vào nhóm ưu tiên cao do dưới 25% diện tích đất nông nghiệp có hệ thống tưới.

Đổi mới để thích ứng

Để ứng phó với tình trạng khan hiếm nước, nhiều quốc gia đẩy mạnh quản lý nguồn nước thông minh, kết hợp đầu tư hạ tầng, ứng dụng công nghệ và đổi mới phương thức canh tác. OECD cho rằng các công nghệ như giám sát hạn hán theo thời gian thực, ảnh vệ tinh theo dõi nhu cầu nước của cây trồng, trí tuệ nhân tạo (AI) dự báo chất lượng nước và mô hình “bản sao số” mô phỏng lưu vực sông đang giúp các quốc gia chuyển từ ứng phó bị động sang chủ động phòng ngừa.

Nhiều quốc gia đã triển khai cách tiếp cận này thông qua các chương trình quy mô lớn. Theo báo cáo “Triển vọng nông nghiệp bền vững ở Bắc Phi” của Viện Trung Đông, Ai Cập đang triển khai chương trình Irrigation 2.0, áp dụng tưới nhỏ giọt, tưới phun, tái sử dụng nước thải sau xử lý và sử dụng ảnh vệ tinh để giám sát việc sử dụng nước. Morocco đặt mục tiêu hiện đại hóa 550.000 ha đất tưới, kết hợp nông nghiệp thông minh thích ứng khí hậu với quản trị nguồn nước, trong khi Tunisia đầu tư 170 triệu USD để nâng cấp hệ thống thủy lợi, giảm thất thoát nước và nâng cao năng suất.

Bên cạnh ứng dụng công nghệ, nhiều nước cũng tăng đầu tư hạ tầng để nâng cao khả năng trữ và phân bổ nước. Tại Peru, Chính phủ công bố chương trình đầu tư khoảng 24 tỷ USD cho 22 dự án thủy lợi nhằm mở rộng khoảng 1 triệu ha đất canh tác, trong đó dự án Trasvase Maranṍn trị giá 7 tỷ USD sẽ cung cấp nước tưới cho hơn 300.000 ha. Hơn 85% số dự án được triển khai theo hình thức đối tác công – tư, cho thấy xu hướng huy động nguồn lực xã hội để phát triển hạ tầng nước.

Ở cấp nông hộ, nhiều mô hình canh tác tiết kiệm nước cũng đang phát huy hiệu quả. Tại Bangladesh, hơn 2.400 nông dân đã được đào tạo kỹ thuật tưới luân phiên khô – ướt, cho phép ruộng lúa khô trong một khoảng thời gian trước khi tưới trở lại, giúp giảm đáng kể lượng nước sử dụng mà vẫn duy trì năng suất. Người dân đồng thời được khuyến khích khôi phục ao hồ, vùng đất ngập nước và tăng cường thu gom nước mưa để phục vụ sản xuất mùa khô.

Nhiều quốc gia cũng chủ động điều chỉnh cơ cấu sản xuất để giảm phụ thuộc vào nguồn nước. Indonesia rút ngắn thời gian chuẩn bị đất sau thu hoạch từ 25 ngày xuống còn 14 ngày, giúp tranh thủ lượng nước còn lại sau mùa mưa, đồng thời khuyến khích sử dụng giống lúa chịu hạn và tối ưu hóa hệ thống tưới. Trong khi đó, Ấn Độ khuyến cáo nông dân tại các vùng phụ thuộc nước mưa chuyển sang trồng những loại cây cần ít nước hơn lúa như cây họ đậu, kê và cây lấy dầu, đồng thời sửa chữa ao hồ, đập nhỏ và các công trình thu gom nước để tăng khả năng trữ nước.

Thêm vào đó, công nghệ tưới tiết kiệm nước cũng đang phát triển mạnh. Quy mô thị trường tưới nhỏ giọt toàn cầu dự kiến tăng từ 6,72 tỷ USD năm 2026 lên 10,52 tỷ USD vào năm 2031, với tốc độ tăng trưởng bình quân 9,4%/năm. Xu hướng nổi bật là tích hợp hệ thống tưới với AI, cảm biến độ ẩm, Internet vạn vật (IoT) và điều khiển tự động để cung cấp đúng lượng nước, đúng thời điểm và đúng vị trí, qua đó vừa tiết kiệm tài nguyên nước, vừa nâng cao hiệu quả sản xuất.

Từ kinh nghiệm của nhiều quốc gia, nông nghiệp tiết kiệm nước đang chuyển từ giải pháp ứng phó sang chiến lược phát triển dài hạn. Quản lý và sử dụng hiệu quả nguồn nước sẽ là chìa khóa để xây dựng nền nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.

Bài liên quan

Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản 6 tháng đạt gần 36 tỷ USD, thặng dư 9,2 tỷ USD

Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản 6 tháng đạt gần 36 tỷ USD, thặng dư 9,2 tỷ USD

Kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam trong 6 tháng đầu năm 2026 ước đạt 35,88 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ năm trước. Châu Á tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất, trong khi rau quả và hạt tiêu là hai nhóm hàng ghi nhận mức tăng trưởng nổi bật.
Đồng Tháp tăng cường ứng phó áp thấp Biển Đông

Đồng Tháp tăng cường ứng phó áp thấp Biển Đông

Trước diễn biến của vùng áp thấp gần Biển Đông có khả năng mạnh lên thành áp thấp nhiệt đới, UBND tỉnh Đồng Tháp yêu cầu các sở, ngành, địa phương tăng cường theo dõi, cập nhật thông tin, triển khai đồng bộ các biện pháp ứng phó, bảo đảm an toàn về người, tài sản và chủ động xử lý các tình huống có thể xảy ra.
VOAA hướng tới dấu mốc 15 năm đồng hành cùng nông nghiệp hữu cơ Việt Nam

VOAA hướng tới dấu mốc 15 năm đồng hành cùng nông nghiệp hữu cơ Việt Nam

Hiệp hội Nông nghiệp hữu cơ Việt Nam (VOAA) dự kiến tổ chức Lễ kỷ niệm 15 năm thành lập, kết hợp Lễ Tôn vinh các điển hình tiên tiến phát triển nông nghiệp hữu cơ toàn quốc lần thứ III tại Hà Nội vào trung tuần tháng 10/2026.
Thái Nguyên xây dựng mô hình trồng trọt giảm phát thải trên chè và dong riềng

Thái Nguyên xây dựng mô hình trồng trọt giảm phát thải trên chè và dong riềng

Thái Nguyên đặt mục tiêu triển khai ít nhất hai mô hình sản xuất giảm phát thải trên cây chè và dong riềng có khả năng nhân rộng; đồng thời phát triển dữ liệu phát thải, hỗ trợ kỹ thuật và kết nối thị trường, từng bước chuyển đổi sang nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại.
Tp. Huế đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng AI trong dự báo khí tượng thủy văn

Tp. Huế đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng AI trong dự báo khí tượng thủy văn

Tp. Huế đẩy mạnh dự báo KTTV, chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo, nâng cao cảnh báo thiên tai, quản trị tài nguyên nước, hướng tới phát triển bền vững..
Phú Thọ khuyến khích phát triển kinh tế vườn gắn với liên kết tiêu thụ

Phú Thọ khuyến khích phát triển kinh tế vườn gắn với liên kết tiêu thụ

Thăm mô hình trồng bưởi của Hợp tác xã bưởi Xuân Thủy tại xã Xuân Viên, đoàn công tác tỉnh Phú Thọ do Chủ tịch UBND tỉnh Trần Duy Đông làm trưởng đoàn ghi nhận hiệu quả sản xuất, đồng thời định hướng nâng chất lượng sản phẩm, tăng liên kết và nhân rộng những mô hình phù hợp với điều kiện địa phương.
TP.HCM siết an toàn tàu cá trước diễn biến El Niño

TP.HCM siết an toàn tàu cá trước diễn biến El Niño

Trước diễn biến phức tạp của El Niño, UBND TP.HCM yêu cầu tăng cường kiểm soát điều kiện an toàn tàu cá, theo dõi hoạt động qua hệ thống giám sát hành trình, cập nhật kịp thời cảnh báo thời tiết và hướng dẫn ngư dân chủ động phòng tránh các khu vực nguy hiểm trên biển.
Bớt giống bớt phân người trồng lúa vẫn tăng lợi nhuận

Bớt giống bớt phân người trồng lúa vẫn tăng lợi nhuận

Trên cánh đồng, có những khoản tiền tưởng như rất nhỏ nhưng cộng lại sau một vụ lúa có thể quyết định người nông dân lời hay lỗ. Khi chi phí giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nhiên liệu và nước tưới ngày càng tạo sức ép, nhiều nông dân Đồng bằng sông Cửu Long đang tính lại từng khoản chi, giảm đầu vào nhưng vẫn giữ năng suất và tăng phần lợi nhuận sau mỗi vụ mùa.
Kết nối nguồn lực phát triển nông nghiệp thích ứng với xâm nhập mặn

Kết nối nguồn lực phát triển nông nghiệp thích ứng với xâm nhập mặn

Từ nhu cầu thực tế của nông dân Đồng bằng sông Cửu Long, hội thảo “Thảo luận chiến lược hợp tác trong lĩnh vực xâm nhập mặn, thích ứng và phát triển nông nghiệp bền vững tại Việt Nam” diễn ra ngày 5/11 tại Hà Nội, tập trung thảo luận các ưu tiên hợp tác về dữ liệu, quản lý đất và nước, kỹ thuật canh tác, tài chính và thị trường. Các đề xuất hướng tới đưa giải pháp thích ứng với xâm nhập mặn vào thực tiễn sản xuất, bảo đảm sinh kế cho nông dân Đồng bằng sông Cửu Long.

CÁC TIN BÀI KHÁC

Đẩy mạnh canh tác tiết kiệm nước, chủ động phòng ngừa nguy cơ sa mạc hóa

Đẩy mạnh canh tác tiết kiệm nước, chủ động phòng ngừa nguy cơ sa mạc hóa

Trước những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, hạn hán và nguy cơ suy thoái tài nguyên đất, tỉnh Lâm Đồng đang tăng cường lồng ghép các giải pháp phòng, chống sa mạc hóa vào hoạt động sản xuất trồng trọt. Trọng tâm là chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao, sử dụng tiết kiệm nguồn nước và bảo vệ độ phì nhiêu của đất.
Công an Tp Huế nỗ lực khắc phục hậu quả mưa lũ, bảo vệ cộng đồng

Công an Tp Huế nỗ lực khắc phục hậu quả mưa lũ, bảo vệ cộng đồng

Công an Tp. Huế khẩn trương ứng phó mưa lũ, khắc phục sạt lở, giải tỏa giao thông, di dời người dân, góp phần bảo vệ tính mạng, tài sản và cộng đồng an toàn...
Gia Lai: Khẩn cấp sơ tán dân vùng có nguy cơ ngập sâu, lũ quét

Gia Lai: Khẩn cấp sơ tán dân vùng có nguy cơ ngập sâu, lũ quét

Trước dự báo đợt mưa lớn diện rộng có nguy cơ gây ngập sâu, lũ quét và sạt lở đất nguy hiểm từ ngày 9 đến 12/11, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai vừa ban hành Công điện khẩn, yêu cầu các địa phương tuyệt đối không chủ quan, kiên quyết sơ tán người dân ra khỏi vùng nguy hiểm xong trong sáng ngày 9/11.
Quảng Trị: Mưa lũ khiến Quốc lộ 9C sạt lở nghiêm trọng, giao thông qua khu vực bị ách tắc

Quảng Trị: Mưa lũ khiến Quốc lộ 9C sạt lở nghiêm trọng, giao thông qua khu vực bị ách tắc

Do mưa lớn kéo dài suốt đêm ngày 9/11 đến sáng 10/11 làm đất đá sạt xuống phủ kín mặt đường tại Km28 Quốc lộ 9C, đoạn chạy qua địa bàn xã Kim Ngân tỉnh Quảng Trị, đồng thời một số ngầm tràn trên địa bàn nước dâng cao, ngập sâu, chảy xiết khiến giao thông qua lại trên tuyến đường bị ách tắc nghiêm trọng.
Huế: Sạt lở bờ biển Thuận An, rà soát phương án di dời dân

Huế: Sạt lở bờ biển Thuận An, rà soát phương án di dời dân

Sóng lớn kết hợp triều cường làm sạt lở khoảng 100 m bờ biển tại tổ dân phố An Hải, phường Thuận An, TP Huế, xâm thực sâu vào đất liền khoảng 20 m. Chính quyền địa phương đang theo dõi hiện trường, rà soát các hộ dân gần khu vực nguy hiểm và chuẩn bị phương án di dời khi cần thiết.
Nước trên các sông ở Huế dâng cao - Cảnh báo ngập lụt, chủ động phòng chống thiên tai

Nước trên các sông ở Huế dâng cao - Cảnh báo ngập lụt, chủ động phòng chống thiên tai

Lũ trên sông Bồ, sông Hương tiếp tục lên; nguy cơ ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất đe dọa nhiều nơi, yêu cầu phòng chống thiên tai, bảo vệ người dân và tài sản...
Đắk Lắk khẩn trương khắc phục sạt lở, bảo vệ khu dân cư, hạ tầng sản xuất và công trình

Đắk Lắk khẩn trương khắc phục sạt lở, bảo vệ khu dân cư, hạ tầng sản xuất và công trình

Trước diễn biến phức tạp của mùa mưa lũ, tỉnh Đắk Lắk yêu cầu đẩy nhanh tiến độ các công trình khắc phục thiên tai, xử lý những điểm sạt lở nguy hiểm, bảo vệ khu dân cư, đất sản xuất và hạ tầng thiết yếu.
Lâm Đồng siết chặt phòng cháy, chữa cháy rừng trước mùa khô

Lâm Đồng siết chặt phòng cháy, chữa cháy rừng trước mùa khô

Trước nguy cơ cháy rừng gia tăng trong mùa khô hanh, tỉnh Lâm Đồng yêu cầu các địa phương, chủ rừng và lực lượng chức năng thực hiện nghiêm phương châm “bốn tại chỗ”, ứng trực 24/7 khi cảnh báo cháy rừng từ cấp III trở lên, quyết tâm không để xảy ra cháy lớn.
Lâm Đồng giảm dần nhà kính nội ô, hỗ trợ nông dân chuyển đổi sản xuất

Lâm Đồng giảm dần nhà kính nội ô, hỗ trợ nông dân chuyển đổi sản xuất

Trước băn khoăn của nông dân về chi phí ứng dụng công nghệ và việc di dời nhà kính, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Lâm Đồng cho biết địa phương định hướng giảm dần nhà kính nội ô Đà Lạt, đồng thời hỗ trợ người dân tiếp cận kỹ thuật, liên kết sản xuất và chuyển đổi mô hình canh tác.
Trung Bộ mưa lớn diện rộng, cảnh báo lũ quét và sạt lở đất

Trung Bộ mưa lớn diện rộng, cảnh báo lũ quét và sạt lở đất

Từ ngày 8 đến đêm 11/11/2026, khu vực Trung Bộ có khả năng xảy ra một đợt mưa lớn diện rộng, với lượng mưa phổ biến 100-450mm, có nơi trên 700mm. Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các địa phương chủ động triển khai phương án ứng phó, bảo đảm an toàn tính mạng, hạn chế thiệt hại về tài sản của Nhân dân.
Tp. Huế điều tiết hồ chứa, chủ động ứng phó lũ lụt, bảo vệ an toàn cho Nhân dân

Tp. Huế điều tiết hồ chứa, chủ động ứng phó lũ lụt, bảo vệ an toàn cho Nhân dân

Thành phố Huế điều tiết hồ Tả Trạch, chủ động phòng chống thiên tai, ứng phó mưa lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, bảo vệ tính mạng và tài sản của Nhân dân...
Đắk Lắk khẩn trương ứng phó mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất, bảo đảm an toàn cho người dân

Đắk Lắk khẩn trương ứng phó mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất, bảo đảm an toàn cho người dân

Trước dự báo mưa lớn kéo dài, tiềm ẩn nguy cơ ngập lụt, lũ quét và sạt lở đất, UBND tỉnh Đắk Lắk yêu cầu các sở, ngành, địa phương khẩn trương triển khai phương án ứng phó, chủ động sơ tán người dân khỏi khu vực nguy hiểm, bảo đảm an toàn tính mạng và hạn chế thấp nhất thiệt hại do thiên tai gây ra.
XEM THÊM
dam-ca-mau-chi-vi-hoa
Based on MasterCMS Ultimate Edition 2026 v2.9
Quay về đầu trang
Giao diện máy tính