Nông dân Hà Tĩnh tấp bật chuẩn bị cho vụ Đông Xuân. Ảnh: Sông Hàn

Dưới cái nắng hanh nhẹ, giá lạnh của những ngày đầu năm mới 2026, không khí lao động trên các cánh đồng tại Hà Tĩnh trở nên náo nhiệt hơn bao giờ hết. Theo kế hoạch từ Sở Nông nghiệp và Môi trường, vụ Đông Xuân 2025-2026, toàn tỉnh phấn đấu gieo cấy hơn 59.000 ha lúa và trên 12.500 ha rau màu, cây công nghiệp ngắn ngày.

Tại xã Kỳ Khang, người dân tranh thủ bám đồng làm đất, chăm sóc mạ, gieo cấy vụ Đông Xuân. Nhiều người dân cho biết, việc xuống giống lúa Đông Xuân cần được thực hiện đúng khung thời vụ, theo dõi sát diễn biến thời tiết, đặc biệt là những đợt rét đậm, rét hại để có thể hạn chế rủi ro cho mạ và lúa mới gieo. Theo kế hoạch, đến ngày 10/12 (âm lịch) là gieo sạ xong.

Ông Võ Xuân Hiển - xã Kỳ Khang, tỉnh Hà Tĩnh bơm dẫn nước vào gần 1 mẫu ruộng của gia đinh để chuản bị gieo sạ. Ảnh: Sông Hàn

Tại xã Đức Thọ, với tổng diện tích vụ xuân hơn 1.400 ha, trong đó lúa chất lượng cao chiếm trên 90% tổng diện tích, thời điểm này, người dân cũng đang tất bật triển khai các khâu sản xuất, quyết tâm đạt mục tiêu năng suất 62,3 tạ/ha.

Nhiều nông dân xã Kỳ Văn tranh thủ thời tiết ấm áp xuống đồng. Ảnh: Sông Hàn

Ông Nguyễn Văn Tuấn, phấn khởi chia sẻ: “Năm nay thời tiết đầu vụ khá thuận lợi, tuy mấy ngày nay có tác động không khí lạnh nhưng không ảnh hưởng đáng kể đến kế hoạch sản xuất. Gia đình tôi gieo cấy gần 1 mẫu lúa. Toàn bộ đều dùng giống lúa chất lượng cao và chuyển hẳn sang bón phân hữu cơ vi sinh thay vì phân hóa học như trước đây.”

Phân bón Đầu Trâu là một trong những lựa chọn của nông dân dùng để bón lót. Ảnh: Sông Hàn

Điểm nhấn đáng chú ý nhất trong vụ Đông Xuân 2025-2026 tại Hà Tĩnh chính là việc mở rộng diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn hữu cơ và VietGAP. Thực hiện đề án chuyển đổi số nông nghiệp giai đoạn 2021-2030, ngay từ đầu vụ, ngành nông nghiệp tỉnh đã chỉ đạo các địa phương áp dụng triệt để quy trình “1 phải 5 giảm” và đẩy mạnh thâm canh lúa cải tiến (SRI).

Ông Lê Đình Khánh - Phó trưởng Phòng Kinh tế, UBND xã Đồng Tiến thông tin: “Vụ xuân 2026, toàn xã xuống giống gần 780 ha. Thời gian qua, chính quyền đã kịp thời thông tin đến bà con về khung thời vụ sản xuất; đồng thời phối hợp với cán bộ chuyên môn hướng dẫn các biện pháp gieo cấy, chăm sóc lúa phù hợp với điều kiện rét đậm, rét hại, khuyến cáo người dân che phủ mạ, giữ mực nước hợp lý khi nhiệt độ xuống thấp để hạn chế rủi ro.”

Một lão nông tại xã Kỳ Văn gieo giống lúa VNR20. Ảnh: Sông Hàn

Số liệu thống kê sơ bộ cho thấy, diện tích lúa được liên kết sản xuất theo hướng hữu cơ, bao tiêu sản phẩm trong vụ này dự kiến đạt khoảng 4.500 ha, tăng 15% so với cùng kỳ năm ngoái. Các giống lúa dài ngày đang dần được thay thế bằng các bộ giống ngắn ngày, năng suất cao, chất lượng ổn định và có khả năng chịu rét, kháng sâu bệnh tốt như: ST25, VNR20, Hạt Vàng 36, ADI168, Bắc Thịnh...

Ông Nguyễn Hữu Ngọc - Giám đốc Trung tâm khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh cho biết: “Vụ Đông Xuân 2025-2026 chúng tôi khuyến khích bà con sử dụng tối đa phụ phẩm nông nghiệp để ủ phân hữu cơ, giảm chi phí đầu vào trong bối cảnh giá vật tư phân bón thế giới vẫn biến động. Đồng thời, việc cơ giới hóa đồng bộ từ khâu làm đất đến gieo cấy đạt trên 85% diện tích đã giúp đẩy nhanh tiến độ xuống giống.”

Một số cánh đồng người dân gieo sạ sớm hơn, lúa đã hích ứng với thời tiết phát triển tốt. Ảnh: Sông Hàn

Sự bận rộn không chỉ dừng lại ở các ruộng lúa. Tại các vùng chuyên canh rau củ như Thạch Lạc hay Nghi Xuân, Cẩm Xuyên.. nông dân cũng đang tất bật chăm sóc lứa rau màu phục vụ thị trường Tết Nguyên Đán và gieo dặm cho vụ chính. Sản xuất rau hữu cơ tuy vất vả ở khâu chăm sóc nhưng bù lại đất đai bền vững, sản phẩm làm ra đến đâu thương lái đặt hàng đến đó.

Song song, tại các vùng chuyên canh rau củ, người dân cũng đang tất bật sản xuất để phục vụ thị trường Tết Nguyên Đán

Để bảo vệ thành quả sản xuất, chính quyền các địa phương đã chủ động điều tiết nguồn nước từ các hồ chứa lớn như Kẻ Gỗ, Ngàn Trươi ngay từ giữa tháng 12/2025. Tại các vùng có nguy cơ hạn mặn cao như Thạch Hà, Lộc Hà…bà con nông dân được khuyến cáo chuyển đổi các chân ruộng thiếu nước sang trồng cây trồng cạn như ngô sinh khối, lạc và rau đậu.

Điều tiết nguồn nước từ Hồ Kẻ Gỗ qua các kênh mương để phục vụ sản xuất cho người dân. Ảnh: Sông Hàn

Vụ Đông Xuân luôn là vụ sản xuất quan trọng nhất trong năm, quyết định đến chỉ tiêu tăng trưởng của ngành nông nghiệp tỉnh Hà Tĩnh. Với sự chỉ đạo sát sao từ các cấp chính quyền, sự đồng lòng thay đổi tư duy từ ‘sản xuất nông nghiệp’ sang ‘kinh tế nông nghiệp’ của người dân, những mầm xanh hữu cơ đang vươn lên mạnh mẽ trên khắp các cánh đồng.

Tiếng máy cày, máy cấy rộn vang cùng những nụ cười rạng rỡ của người nông dân dưới nắng mới như hứa hẹn về một mùa vụ 2025-2026 thắng lợi rực rỡ. Không chỉ là một vụ mùa no ấm, đây còn là bước đà quan trọng để Hà Tĩnh khẳng định vị thế trên bản đồ nông nghiệp sạch, hướng tới một nền nông nghiệp xanh, bền vững và nhân văn.