Hướng tới một đầu mối thống nhất trong quản lý an toàn thực phẩm

Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật chủ trì Phiên họp quý I-2026.

Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật vừa ban hành kết luận của Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo tại phiên họp quý I/2026 của Thường trực Ban Chỉ đạo.

Theo đó, Đảng ủy Chính phủ được giao chỉ đạo hoàn thiện bộ máy quản lý Nhà nước theo hướng thống nhất chỉ một đầu mối từ Trung ương đến địa phương, xây dựng Đề án cụ thể trình Bộ Chính trị trong tháng 4.

Về Báo cáo chuyên đề về cơ chế, chính sách, giải pháp lớn để thể chế hoá chủ trương của Đảng về an toàn thực phẩm, Thường trực Ban Chỉ đạo Thường trực Ban Chỉ đạo đề nghị Đảng uỷ Chính phủ tập trung nguồn lực sửa đổi, bổ sung Luật An toàn thực phẩm, khẩn trương trình Quốc hội khoá XVI thông qua, đáp ứng yêu cầu cấp bách để phát triển.

Cùng với yêu cầu tạo môi trường kinh doanh minh bạch, thuận lợi cho các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh thực phẩm chân chính, Tổng Bí thư chỉ đạo xử lý nghiêm các sai phạm liên quan đến sản xuất, kinh doanh thực phẩm không bảo đảm chất lượng làm ảnh hưởng đến sức khỏe người dân.

Yêu cầu sửa đổi, bổ sung Luật An toàn thực phẩm, Tổng Bí thư lưu ý chuyển mạnh tư duy quản lý an toàn thực phẩm từ "kiểm soát từng khâu riêng lẻ" sang "quản lý toàn bộ chuỗi giá trị thực phẩm", bảo đảm quản lý chặt chẽ từ sản xuất, chế biến, lưu thông cho đến tiêu dùng thực phẩm.

Đi kèm với đó, cần khắc phục tình trạng quản lý phân tán, chồng chéo; nâng cao năng lực phòng ngừa rủi ro và xử lý kịp thời các nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Tổng Bí thư giao Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo triển khai chủ trương hoàn thiện bộ máy quản lý Nhà nước theo hướng thống nhất chỉ một đầu mối từ Trung ương đến địa phương, xây dựng Đề án cụ thể trình Bộ Chính trị trong tháng 4.

Theo định hướng được đưa ra, việc quản lý an toàn thực phẩm sẽ được rà soát theo hướng tập trung, thống nhất, thay cho cơ chế nhiều bộ, ngành cùng tham gia như hiện nay. Thực tế thời gian qua cho thấy, khi trách nhiệm quản lý còn phân tán, việc phối hợp giữa các cơ quan đôi lúc chưa đồng bộ, dễ phát sinh khoảng trống hoặc chồng lấn trong kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm.

Việc xây dựng mô hình một đầu mối quản lý được kỳ vọng sẽ tạo ra sự thống nhất từ khâu ban hành chính sách đến tổ chức thực hiện. Khi trách nhiệm được giao rõ ràng cho một cơ quan chủ trì, công tác kiểm soát an toàn thực phẩm sẽ thuận lợi hơn, đồng thời góp phần giảm bớt thủ tục, đầu mối làm việc cho doanh nghiệp và người dân.

Đây cũng là yêu cầu xuất phát từ thực tiễn. Trong bối cảnh thị trường thực phẩm ngày càng đa dạng, các hành vi vi phạm liên quan đến chất lượng sản phẩm, nguồn gốc hàng hóa, quảng cáo sai sự thật hay điều kiện sản xuất, chế biến không bảo đảm vẫn còn diễn biến phức tạp. Điều đó đòi hỏi hệ thống quản lý phải được tổ chức theo hướng rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền và đủ khả năng kiểm soát xuyên suốt.

Chủ trương nghiên cứu chỉ một đầu mối quản lý an toàn thực phẩm cũng phù hợp với yêu cầu cải cách tổ chức bộ máy, bảo đảm nguyên tắc một việc chỉ giao một cơ quan chủ trì và chịu trách nhiệm chính. Nếu được thông qua, định hướng này không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn tạo nền tảng cho việc hoàn thiện thể chế, xây dựng môi trường sản xuất, kinh doanh thực phẩm minh bạch, an toàn và bền vững hơn.

Về dự thảo Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI, Tổng Bí thư lưu ý cần đặc biệt chú trọng việc thể chế hoá ngay trong năm 2026 những nội dung cốt lõi, quan trọng của Văn kiện Đại hội lần thứ XIV của Đảng; bảo đảm đồng bộ với Kết luận số 09 của Bộ Chính trị về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Đề án này cần trình Bộ Chính trị thông qua trước khi kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI khai mạc.

Dự thảo Đề cương Đề án "Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới" cũng được Thường trực Ban Chỉ đạo thống nhất.

Tổng Bí thư yêu cầu thiết kế hệ thống pháp luật phải bao quát đầy đủ các lĩnh vực đời sống, đảm bảo đồng bộ, khả thi, minh bạch và thúc đẩy kiến tạo phát triển.

Liên quan thẩm quyền ban hành nghị quyết về Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới, Đảng ủy Bộ Tư pháp báo cáo Bộ Chính trị hoặc tham mưu cấp có thẩm quyền báo cáo Ban Chấp hành Trung ương xem xét, ban hành với các nội dung thuộc thẩm quyền.

Với báo cáo chuyên đề về cơ chế, chính sách, giải pháp lớn để thể chế hóa chủ trương, định hướng của Đảng về phát triển kinh tế tư nhân, Tổng Bí thư yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi, giảm chi phí tuân thủ pháp luật; bảo đảm các nguồn lực về đất đai, vốn, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và thị trường để thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ hơn.

Những bất cập, hạn chế hoặc vấn đề mới phát sinh trong thực tiễn phát triển kinh tế tư nhân, theo Tổng Bí thư, phải được kịp thời giải quyết, không để tồn tại "điểm nghẽn", rào cản pháp lý cho phát triển kinh tế tư nhân.

Định hướng được Tổng Bí thư nêu là hoàn thiện pháp luật để giúp hộ kinh doanh phát triển thành doanh nghiệp nhỏ và vừa; doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển thành các doanh nghiệp lớn; các doanh nghiệp lớn phải trở thành các tập đoàn ngang tầm khu vực và quốc tế, làm giàu chính đáng cho gia đình, doanh nghiệp và đóng góp vào sự phát triển giàu mạnh, phồn vinh của đất nước.