Chung tay kiến tạo lộ trình xây dựng đô thị không chất thải nhựa

Toàn cảnh sự kiện “Đà Nẵng với mục tiêu Net Zero 2025” cùng buổi triển khai mô hình “Kinh tế tuần hoàn và quản lý chất thải rắn”. (Ảnh: Cáp Vương)

Từ rác thải “tái sinh” thành tài nguyên

Sự kiện do KDL Làng Lá, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Trung tâm Giáo dục và Phát triển (CED) phối hợp tổ chức nhằm tạo diễn đàn trao đổi, chia sẻ các giải pháp thực tiễn về phát triển kinh tế tuần hoàn, quản lý chất thải rắn bền vững và định hướng thực hiện mục tiêu Net Zero tại Đà Nẵng và khu vực; góp phần thúc đẩy chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn trong cộng đồng doanh nghiệp và các bên liên quan.

Với thông điệp xuyên suốt “Rác thải không phải là điểm kết thúc, mà là sự khởi đầu của một vòng đời mới”, các hoạt động hỗ trợ kỹ thuật của CED nhấn mạnh sự chuyển dịch từ tư duy “thải bỏ” sang “tái sinh – tuần hoàn” trong quản lý rác thải, đặc biệt là rác thải nhựa.

Phát biểu tại sự kiện, bà Nguyễn Thu Vân – Phó Giám đốc CED khẳng định: “Trong hành trình này, vai trò của thanh niên và doanh nhân vô cùng quan trọng – những người sẽ dẫn dắt và truyền cảm hứng cho cộng đồng. Đối với thanh niên, các bạn chính là lực lượng tiên phong. Đối với doanh nhân, quý vị là những người kiến tạo nền kinh tế xanh”.

Bà Nguyễn Thu Vân – Phó Giám đốc Trung tâm Giáo dục và Phát triển (CED). (Ảnh: Trần Trung)

Trải nghiệm thực tế qua “Lộ trình 5 bước”, các đại biểu và bạn trẻ đã cùng tham gia chuỗi hoạt động ngay tại hiện trường: Hành động từ chối nhựa dùng một lần ngay từ khi bắt đầu sự kiện; truy tìm “Điểm nóng nhựa”; Workshop “Vòng xoay hữu cơ” với việc thực hành phân loại và ủ phân compost, biến rác thải thực phẩm thành tài nguyên dinh dưỡng cho nông trại; tư vấn chuyên sâu về mô hình Kinh tế tuần hoàn và Kiểm toán rác thải. Cuối cùng, mỗi cá nhân và doanh nghiệp trực tiếp ghi lại lộ trình hành động cụ thể trên poster chung.

Tại sự kiện, KDL Làng Lá được trao bảng ghi nhận “Điểm triển khai mô hình Kinh tế tuần hoàn”. (Ảnh: Trần Trung)

Ông Bùi Văn Xuân – Giám đốc điều hành KDL Làng Lá chia sẻ: “Phát triển kinh tế tuần hoàn không chỉ là xu hướng mà còn là con đường tất yếu để du lịch phát triển hài hòa với môi trường. Mỗi loại rác, nếu được quản lý đúng cách, đều có thể trở thành tài nguyên mới".

Tại đây, KDL Làng Lá cam kết tiếp tục rà soát quy trình vận hành, tăng cường hợp tác với các đối tác và cộng đồng địa phương nhằm giảm thiểu rác thải nhựa, tối ưu tài nguyên và lan tỏa các thực hành bền vững.

Trong tương lai, ông cũng mong muốn mỗi khách hàng đến với Làng Lá đều ý thức chung tay bảo vệ môi trường, từ những điều nhỏ nhặt nhất như tự mang theo đồ cá nhân như bàn chải đánh răng, ly, chén, đồ tái sử dụng, hạn chế sử dụng đồ nhựa, đồ sử dụng một lần...

Chung tay vì một Đà Nẵng không chất thải nhựa

Sự kiện “Kết nối thanh niên – doanh nhân” được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao nhận thức, thúc đẩy các cam kết hành động cụ thể từ doanh nghiệp, chính quyền và cộng đồng, đồng thời mở ra các cơ hội hợp tác trong chuỗi giá trị tái chế và giải pháp thay thế nhựa bền vững tại Đà Nẵng.

Thông qua sự kết nối đa bên, các hoạt động hỗ trợ kỹ thuật của CED truyền đi thông điệp rõ ràng: Mục tiêu xây dựng Đà Nẵng không chất thải nhựa hoàn toàn khả thi nếu được bắt đầu từ những hành động nhỏ, lộ trình rõ ràng và sự chung tay của toàn xã hội.

TS Nguyễn Hoàng Nam – Trưởng chương trình Công nghệ môi trường và Phát triển bền vững, Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội, thành viên Tổ tư vấn xây dựng Kế hoạch hành động quốc gia về kinh tế tuần hoàn cho ngành Nông nghiệp, cho rằng nông nghiệp chính là lĩnh vực có “dư địa rất lớn” để cải thiện vấn đề phát thải.

Nông nghiệp hiện là một trong những ngành phát thải khí nhà kính đáng kể, thông qua các hoạt động sản xuất, chăn nuôi, sử dụng phân bón, xử lý phụ phẩm và chất thải. “Chúng ta không thể giảm sản xuất nông nghiệp để giảm phát thải, bởi nông nghiệp vẫn đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế và đảm bảo an ninh lương thực. Vì vậy, giải pháp phù hợp nhất là chuyển đổi phương thức sản xuất theo hướng tuần hoàn, tối ưu tài nguyên và giảm phát thải”, TS Nam phân tích.

TS Nguyễn Hoàng Nam – Trưởng chương trình Công nghệ môi trường và Phát triển bền vững, Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội. (Ảnh: Trần Trung)

Thực tế, khi mức sống ngày càng cao, người dân không chỉ quan tâm đến “ăn no” mà còn “ăn ngon, ăn sạch” và đặc biệt là sản phẩm thân thiện với môi trường. Người tiêu dùng ngày càng đòi hỏi cao hơn: hạn chế nhựa trong toàn bộ chuỗi, sản phẩm organic, minh bạch thông tin về phát thải và tác động môi trường. Áp lực này buộc nhà sản xuất phải thay đổi.

Theo ông, chính yêu cầu từ thị trường sẽ là động lực mạnh mẽ thúc đẩy toàn bộ chuỗi nông nghiệp chuyển đổi theo hướng tuần hoàn, bền vững hơn. “Nông nghiệp tuần hoàn không còn là câu chuyện riêng của người sản xuất, mà là trách nhiệm chung của cả chuỗi, từ nông dân, doanh nghiệp đến người tiêu dùng”, TS Nguyễn Hoàng Nam kết luận.

Trao đổi với phóng viên, ông Hồ Anh Tuân, Phó Giám đốc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam chi nhánh miền Trung – Tây Nguyên chia sẻ, đa phần các doanh nghiệp đối với mô hình kiểm toán rác thải và kinh tế tuần hoàn đều có mức độ đầu tư, ý thức cao. Quá trình phát triển không chỉ là một ngày, một tháng, một năm, mà nó là cả một quá trình liên tục, xuất phát từ trái tim chứ không có chạy theo phong trào.

Các hoạt động trải nghiệm thực tế tại KDL Làng Lá (Ảnh: Trần Trung)

“Cạnh tranh không phải chỉ dựa vào chi phí thấp mà cạnh tranh dựa vào trách nhiệm, đó là trách nhiệm với cộng đồng, với môi trường, với xã hội. Như KDL Làng Lá là một trong những doanh nghiệp tiêu biểu, biến rác thải thành năng lượng tuần hoàn, xử lý rác thải từ bếp ăn, đưa qua hệ thống bio (ủ rác thải) để làm phân bón. Định hướng, tuyên truyền cho khách du lịch sử dụng vật liệu nhựa mà thay bằng các sản phẩm bằng giấy, gỗ, tre,… những hành động nhỏ tiến tới xây dựng hệ thống hoàn thiện. Tất cả những điều đó tạo ra lợi thế cạnh tranh”, ông Tuân cho biết.

Thông qua sự kết nối đa bên giữa thanh niên – doanh nhân – chuyên gia – cộng đồng, sự kiện đã truyền đi thông điệp mạnh mẽ rằng: Mục tiêu Đà Nẵng không chất thải nhựa không phải là điều xa vời, mà bắt đầu từ những hành động nhỏ, lộ trình rõ ràng và sự chung tay của toàn xã hội, bà Võ Hảo Hảo – Giám đốc công ty Du lịch Hoàng Hảo Phát cho biết.

Tham gia chương trình, bạn Nguyễn Lê Ly Na – Sinh viên Trường Đại học Sư phạm Đà Nẵng háo hức chia sẻ: “Việc tuyên truyền hạn chế rác thải nhựa đối với sinh viên có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao nhận thức và hình thành lối sống xanh, bền vững. Thông qua hoạt động này, sinh viên hiểu rõ hơn về tác hại của rác thải nhựa đối với môi trường, sức khỏe con người và hệ sinh thái, từ đó chủ động thay đổi thói quen sinh hoạt hằng ngày như hạn chế sử dụng đồ nhựa dùng một lần, tăng cường tái sử dụng và phân loại rác’’.

Được biết, trong khuôn khổ dự án, CED đã phối hợp với VCCI Chi nhánh miền Trung – Tây Nguyên khảo sát 117 doanh nghiệp, lựa chọn 24 đơn vị tiềm năng để hỗ trợ kỹ thuật chuyên sâu tại Đà Nẵng. Đến nay, 9 doanh nghiệp đã chính thức triển khai mô hình kiểm toán rác thải và kinh tế tuần hoàn, trong đó Leaf Village & Farm là đơn vị tiêu biểu trong lĩnh vực du lịch. Việc KDL Làng Lá được lựa chọn là điểm triển khai mô hình kinh tế tuần hoàn khẳng định vai trò tiên phong của doanh nghiệp du lịch địa phương trong hành trình xây dựng Đà Nẵng trở thành thành phố phát triển bền vững, không chất thải nhựa./.