Chủ nhật 18/01/2026 15:52Chủ nhật 18/01/2026 15:52 Hotline: 0326.050.977Hotline: 0326.050.977 Email: toasoan@tapchihuucovietnam.vnEmail: [email protected]

Tag

Kiến thức phổ thông

Aerogel - siêu vật liệu của tương lai

Tăng
aa
Giảm
Chia sẻ Facebook
Bình luận
In bài viết
Aerogel, thường được gọi bằng những cái tên khác như "khói đông lạnh" hay "không khí rắn", là một vật liệu nano xốp đầy hứa hẹn với những đặc tính có thể gọi là phi thường. Được tạo ra bằng cách loại bỏ chất lỏng khỏi gel và thay thế bằng khí, aerogel sở hữu mật độ cực kỳ thấp, độ xốp cao (lên đến 99.98%), và khả năng cách nhiệt, cách âm tuyệt vời. Phát minh từ những năm 1930, aerogel ban đầu chỉ được biết đến trong giới khoa học, nhưng với những tiến bộ không ngừng trong công nghệ vật liệu, nó đang dần hé lộ tiềm năng trở thành siêu vật liệu của tương lai, mang đến những cuộc cách mạng trong nhiều lĩnh vực.
Aerogel - siêu vật liệu của tương lai
Vật liệu Aerogel là một trong những vật liệu cách nhiệt tốt nhất hiện nay. Với khả năng dẫn nhiệt cực kỳ thấp, vật liệu Aerogel có thể ngăn chặn hiệu quả sự truyền nhiệt, giữ cho nhiệt độ bên trong các thiết bị, công trình hoặc không gian được ổn định.

Những đặc tính vượt trội làm nên "siêu năng lực" của Aerogel: Siêu nhẹ: Aerogel là một trong những vật liệu rắn nhẹ nhất từng được biết đến, nhẹ hơn gấp hàng trăm đến hàng nghìn lần so với thủy tinh. Một khối aerogel có kích thước tương đương một sân bóng đá sau khi được dát mỏng có thể chỉ nặng vài trăm gram. Cách nhiệt siêu việt: Cấu trúc nano xốp với vô số lỗ rỗng chứa đầy không khí khiến aerogel trở thành một chất cách nhiệt hiệu quả hơn nhiều so với các vật liệu cách nhiệt truyền thống. Nó có thể chịu được nhiệt độ cực cao (lên đến 1200°C) và cực thấp, mở ra tiềm năng ứng dụng trong môi trường khắc nghiệt.

Cách âm hiệu quả: Cấu trúc xốp tương tự cũng giúp aerogel hấp thụ âm thanh rất tốt, hứa hẹn ứng dụng trong các công trình xây dựng và thiết bị yêu cầu khả năng cách âm cao. Độ bền đáng ngạc nhiên: Mặc dù có vẻ ngoài mỏng manh, một số loại aerogel có khả năng chịu lực nén và lực kéo đáng kinh ngạc so với trọng lượng của chúng. Các nhà khoa học đã chứng minh aerogel có thể chịu được áp lực gấp hàng nghìn lần trọng lượng riêng. Tính linh hoạt và đa dạng: Aerogel không chỉ tồn tại ở dạng silica (silicon dioxide) ban đầu mà còn có thể được tạo ra từ nhiều loại vật liệu khác như carbon, polymer, và oxit kim loại, mỗi loại mang những đặc tính riêng biệt, mở rộng phạm vi ứng dụng. Ví dụ, carbon aerogel có độ dẫn điện tốt, trong khi aerogel polymer lại dẻo dai hơn. Diện tích bề mặt lớn: Cấu trúc xốp của aerogel mang lại diện tích bề mặt cực kỳ lớn trên một đơn vị khối lượng, làm cho nó trở thành vật liệu lý tưởng cho các ứng dụng xúc tác và hấp phụ.

Với những đặc tính ưu việt, aerogel đang được nghiên cứu và ứng dụng trong nhiều lĩnh vực, và tiềm năng của nó trong tương lai là vô cùng to lớn: Xây dựng xanh và tiết kiệm năng lượng: Aerogel có thể được tích hợp vào vật liệu xây dựng như tấm cách nhiệt, sơn, và kính, giúp giảm thiểu sự thất thoát nhiệt, tiết kiệm năng lượng cho hệ thống sưởi ấm và làm mát, hướng tới các công trình xanh bền vững. Hàng không vũ trụ: NASA đã và đang sử dụng aerogel để cách nhiệt cho tàu vũ trụ, thu thập các hạt bụi vũ trụ siêu nhỏ do độ xốp và diện tích bề mặt lớn của nó. Trong tương lai, aerogel có thể được sử dụng để chế tạo các bộ đồ du hành vũ trụ siêu nhẹ và hiệu quả hơn.

Aerogel - siêu vật liệu của tương lai
Khối lượng của aerogel nhẹ đến mức có thể đặt trên một bông hoa

Điện tử và năng lượng: Carbon aerogel với khả năng dẫn điện tốt có tiềm năng ứng dụng trong các siêu tụ điện, pin hiệu suất cao và các thiết bị điện tử siêu nhỏ. Aerogel cũng có thể được sử dụng làm chất xúc tác trong các pin nhiên liệu. Y tế: Aerogel đang được nghiên cứu để ứng dụng trong y học như một vật liệu sinh học cho khung xương nhân tạo, hệ thống dẫn thuốc, và vật liệu băng vết thương tiên tiến nhờ khả năng tương thích sinh học và diện tích bề mặt lớn.

Công nghiệp hóa chất và lọc hóa: Với diện tích bề mặt lớn và khả năng hấp phụ cao, aerogel có thể được sử dụng để lọc nước, hấp thụ chất ô nhiễm và làm chất xúc tác hiệu quả trong các quy trình hóa học. Quần áo và thiết bị cá nhân: Các loại quần áo và giày dép sử dụng lớp lót aerogel siêu mỏng có khả năng cách nhiệt tuyệt vời mà vẫn đảm bảo sự thoải mái và linh hoạt, mở ra tiềm năng cho trang phục giữ ấm trong điều kiện khắc nghiệt. Giao thông vận tải: Aerogel có thể được sử dụng để giảm trọng lượng của xe cộ, từ đó tăng hiệu quả nhiên liệu và giảm khí thải. Nó cũng có thể được ứng dụng trong hệ thống cách âm và cách nhiệt cho ô tô, tàu hỏa và máy bay.

Mặc dù tiềm năng là rất lớn, việc ứng dụng rộng rãi aerogel vẫn còn đối mặt với một số thách thức. Chi phí sản xuất aerogel hiện tại vẫn còn tương đối cao, và độ giòn của một số loại aerogel, đặc biệt là silica aerogel, cần được cải thiện để đáp ứng các yêu cầu ứng dụng khác nhau. Tuy nhiên, các nhà khoa học và kỹ sư trên toàn thế giới đang nỗ lực nghiên cứu các phương pháp sản xuất aerogel hiệu quả hơn về chi phí và thân thiện với môi trường, đồng thời phát triển các kỹ thuật để tăng cường độ bền cơ học và tính linh hoạt của vật liệu này. Việc kết hợp aerogel với các vật liệu khác để tạo ra các vật liệu composite mới cũng là một hướng đi đầy hứa hẹn.

Aerogel không chỉ là một vật liệu kỳ lạ với những đặc tính ấn tượng mà còn là một ứng cử viên sáng giá cho siêu vật liệu của tương lai. Với khả năng siêu nhẹ, cách nhiệt, cách âm và đa dạng về chủng loại, aerogel hứa hẹn sẽ mang đến những đột phá trong nhiều lĩnh vực, từ xây dựng bền vững đến khám phá vũ trụ. Khi các thách thức về chi phí và độ bền được giải quyết, chúng ta hoàn toàn có thể kỳ vọng vào một tương lai nơi aerogel đóng vai trò trung tâm trong việc tạo ra những công nghệ tiên tiến và giải quyết các vấn đề toàn cầu./.

Bài liên quan

CÁC TIN BÀI KHÁC

Phát hiện "công tắc" phân tử ở rễ giúp cây ngũ cốc tự tổng hợp đạm

Phát hiện "công tắc" phân tử ở rễ giúp cây ngũ cốc tự tổng hợp đạm

Một sự điều chỉnh nhỏ ở cấp độ axit amin có thể mở khóa khả năng tự cố định đạm cho các loại cây ngũ cốc, giúp giảm thiểu sự phụ thuộc vào phân bón hóa học và góp phần cắt giảm lượng khí thải CO2​ toàn cầu.
Ngô lai QT55 - “trái ngọt” từ ứng dụng khoa học công nghệ

Ngô lai QT55 - “trái ngọt” từ ứng dụng khoa học công nghệ

Trong tiến trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững, việc ứng dụng khoa học và công nghệ (KH&CN) vào chọn tạo, khảo nghiệm và sản xuất giống cây trồng giữ vai trò then chốt. Thực tiễn sản xuất cho thấy, giống ngô lai QT55 là minh chứng sinh động cho hiệu quả của nghiên cứu khoa học gắn với thực tiễn, mang lại “trái ngọt” cho nông dân và ngành nông nghiệp địa phương.
Từ vỏ trấu đến công nghệ nano: Dấu ấn sinh viên Nông Lâm Huế

Từ vỏ trấu đến công nghệ nano: Dấu ấn sinh viên Nông Lâm Huế

Vượt qua hàng ngàn đề tài, nhóm sinh viên Trường Đại học Nông Lâm, Đại học Huế đã đoạt giải Khuyến khích tại 'Giải thưởng Sinh viên Nghiên cứu Khoa học Euréka toàn quốc lần thứ 27 năm 2025' với đề tài 'Nghiên cứu và chế tạo chấm lượng tử carbon từ vỏ trấu trong lĩnh vực khoa học nông nghiệp'.
Lai tạo giống mận mới, "nhà khoa học nông dân" thu hàng chục tỷ mỗi năm

Lai tạo giống mận mới, "nhà khoa học nông dân" thu hàng chục tỷ mỗi năm

Từ một nông dân thuần túy, ông Trần Văn Phục bền bỉ lai tạo giống mận mới, làm nông nghiệp bằng dữ liệu và khoa học, góp phần nâng tầm nông sản Việt.
Nghiên cứu ứng dụng công nghệ nano trong trồng điều

Nghiên cứu ứng dụng công nghệ nano trong trồng điều

Hiện năng suất cây điều của người nông dân vẫn còn khá thấp, nguyên nhân là do người trồng điều vẫn chưa chú trọng việc sử dụng phân bón lá trong thời điểm sinh trưởng của cây.
Từ nền tảng khoa học đến ứng dụng phân bón nano trong nông nghiệp

Từ nền tảng khoa học đến ứng dụng phân bón nano trong nông nghiệp

Khoa học nano được định nghĩa như là khoa học nghiên cứu hiện tượng và vận hành các vật liệu ở cấp độ nguyên tử, phân tử và lớn hơn phân tử, có thuộc tính khác nhau trong phạm vi rộng (Mannino và Scampicchio 2007).
Nghiên cứu, chế tạo viên nén sinh khối từ vỏ tỏi

Nghiên cứu, chế tạo viên nén sinh khối từ vỏ tỏi

Nhóm sinh viên thuộc các trường Đại học trên địa bàn TP. HCM đã nghiên cứu và chế tạo thành công viên nén sinh khối từ vỏ tỏi. Đáng chú ý, viên nén này có lượng khí CO2 thải ra môi trường giảm khoảng 80%.
Tiên phong ứng dụng khoa học kỹ thuật, gieo mạ khay quy mô lớn

Tiên phong ứng dụng khoa học kỹ thuật, gieo mạ khay quy mô lớn

Những năm gần đây, nông dân ở xã Bình Minh nói riêng và tỉnh Nghệ An nói chung đã mạnh dạn áp dụng khoa học kỹ thuật vào thâm canh sản xuất nông nghiệp. Trong đó việc gieo mạ khay và cấy bằng máy đã giúp người dân thay đổi phương thức sản xuất, giải phóng sức lao động và giảm chi phí đầu tư ban đầu, mang lại hiệu quả cao.
Virus cúm gia cầm có khả năng sinh sôi ở nhiệt độ cao

Virus cúm gia cầm có khả năng sinh sôi ở nhiệt độ cao

Theo nghiên cứu mới do các trường đại học Cambridge và Glasgow dẫn đầu, virus cúm gia cầm đặc biệt nguy hiểm với người vì chúng có thể sinh sôi ở nhiệt độ cao hơn nhiệt độ sốt thông thường - một trong những cơ chế tự nhiên để ngăn chặn virus.
Robot Airboot mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp lúa - tôm Đông Nam Á

Robot Airboot mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp lúa - tôm Đông Nam Á

Thay vì bay trên cao như drone, Airboot chọn cách “chạm đất” - hay chính xác hơn là “lướt” trên mặt nước và bùn ruộng. Sự thay đổi tưởng chừng đơn giản này lại mở ra một cách tiếp cận hoàn toàn mới cho tự động hóa nông nghiệp, đặc biệt phù hợp với điều kiện canh tác lúa nước và nuôi tôm quảng canh ở Việt Nam và khu vực Đông Nam Á. Trong bối cảnh nông nghiệp đang chịu sức ép lớn về chi phí lao động, phát thải và hiệu quả sử dụng vật tư, Airboot cho thấy một hướng đi gần gũi với thực tiễn đồng ruộng hơn so với nhiều công nghệ hiện đại trước đây.
Phát triển robot siêu nhỏ có thể có thể thụ phấn nhân tạo cho cây trồng và thực phẩm

Phát triển robot siêu nhỏ có thể có thể thụ phấn nhân tạo cho cây trồng và thực phẩm

Theo báo The Debrief đưa tin, các nhà nghiên cứu tại Viện Công nghệ Massachusetts (gọi tắt là MIT) đã công bố thiết kế của họ cho một con ong robot có thể thụ phấn nhân tạo cho cây trồng và thực phẩm.
Người làm nên kỳ tích công nghệ "Cháo Nano" điều trị bệnh ung thư với tấm lòng nhân ái vì cộng đồng

Người làm nên kỳ tích công nghệ "Cháo Nano" điều trị bệnh ung thư với tấm lòng nhân ái vì cộng đồng

Công nghệ Nano, dù mới ra đời vài chục năm gần đây, nhưng đã tạo nên những bước đột phá trong y học, đặc biệt là trong việc phòng ngừa và chẩn trị các bệnh nan y. Tại Trà Vinh, Nhà nghiên cứu Nguyễn Văn Tường đã tiên phong ứng dụng thành công "Công nghệ Cháo Nano - Thảo dược Nano" vào hỗ trợ điều trị ung thư, mở ra một hướng đi mới đầy triển vọng và mang đậm tính nhân văn.
XEM THÊM
Based on MasterCMS Ultimate Edition 2025 v2.9
Quay về đầu trang
Giao diện máy tính