“Vàng xanh” hữu cơ giữa đại ngàn

Xã Bảo Nhai, tỉnh Lào Cai mang diện mạo mới với những ngôi nhà xây kiên cố...

Thay đổi cách làm giàu

Một ngày cuối năm, chúng tôi về xã Bảo Nhai, tỉnh Lào Cai, một xã của tỉnh Lào Cai (cũ), sau sáp nhập nay xã đã mang diện mạo mới với những ngôi nhà xây kiên cố... Tất cả những đổi thay đó đều bắt nguồn từ cây quế - loài cây được ví như “vàng xanh” của đại ngàn.

Từ bao đời nay, cây quế đã gắn bó với bà con ở đây. Không chỉ là dược liệu, quế còn là “cây xóa nghèo, cây làm giàu” mang lại nguồn thu nhập ổn định và khẳng định vị thế nông sản địa phương trên thị trường trong và ngoài nước. Trước kia, người dân chỉ biết trồng, thu hoạch và bán quế thô, nay bà con đã tìm cho mình hướng đi bền vững đó là sản xuất quế hữu cơ. Nhờ biết tận dụng lợi thế về đất đai, lại đi đúng hướng trong nâng cao chất lượng sản phẩm, bà con đã biến những đồi quế thành tài sản quý, mang lại cuộc sống sung túc, bền vững.

Chị Lý Thị Lai ở thôn Bản Lắp, xã Bảo Nhai (Lào Cai).

Chị Lý Thị Lai ở thôn Bản Lắp, xã Bảo Nhai, chia sẻ: “Trước đây, gia đình và các hộ trong thôn thường phun thuốc trừ cỏ để giảm tiền thuê nhân công. Tuy nhiên, bây giờ nhà nào cũng tự trang bị một máy phát cỏ cầm tay. Làm như vậy vừa tốt cho môi trường, bảo vệ nguồn nước, tạo độ ẩm và tăng dưỡng chất hữu cơ cho đất, vừa không ảnh hưởng đến sức khỏe của gia đình, cộng đồng, lại nâng cao chất lượng sản phẩm quế đạt tiêu chuẩn hữu cơ”.

Hay như tại hộ gia đình anh Đặng A Nhẩy, thôn Nậm Đét đã từ lâu không sử dụng đến thuốc trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật. Anh Nhẩy cho biết, do đất ở đây tốt nên mỗi khi trồng quế chỉ việc phát sạch cỏ rồi đốt, sau đó tiến hành trồng quế, cây quế cứ thế mà phát triển, một năm chỉ cần phát 2 đến 3 lần cỏ.

Sau khi bóc quế từ trên đồi về thì phải phơi trên cao hoặc sân sạch, không gần những khu vực có phân hóa học, thuốc hóa học, thuốc trừ sâu.

Đối với quá trình khai thác, sau khi bóc quế từ trên đồi về thì phải phơi trên cao hoặc sân sạch, không gần những khu vực có phân hóa học, thuốc hóa học, thuốc trừ sâu. Việc sản xuất quế an toàn, hữu cơ sẽ có giá bán ổn định và cao hơn một đến hai giá so với quế thường. Năm nay quế được giá, mỗi 1kg vỏ quế có giá dao động khoảng 60.000 - 80.000 đồng.

Theo thống kê, tổng thu từ cây quế hữu cơ của Bảo Nhai đạt hơn 62 tỷ đồng. Thu nhập bình quân đầu người đạt 42 triệu đồng/năm, trên 70% số hộ có nhà kiên cố, nhiều gia đình có ô tô, sổ tiết kiệm.

Từ một xã nghèo vùng cao, nay Bảo Nhai đã trở thành điểm sáng của tỉnh Lào Cai trong phát triển nông nghiệp hữu cơ gắn với kinh tế rừng. Cây quế không chỉ mang lại thu nhập cao mà còn thay đổi nhận thức, cách làm ăn của người dân.

Bảo Nhai đã trở thành điểm sáng của tỉnh Lào Cai trong phát triển nông nghiệp hữu cơ gắn với kinh tế rừng.

Hướng đi bền vững cho bà con

Ông Đặng Văn Phương, Chủ tịch UBND xã Bảo Nhai cho biết, hiện nay người dân Bảo Nhai không chỉ sản xuất quế truyền thống, mà còn thực hiện quy trình sản xuất quế hữu cơ, góp phần nâng cao giá trị cây quế và bảo vệ môi trường.

Tuy nhiên, để duy trì một cách hiệu quả, xã đã có nhiều phương án tuyên truyền, hướng dẫn cho bà con, những hộ dân hiện đang trồng quế theo hướng truyền thống thay đổi thói quen chăm sóc cây quế, phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình canh tác, không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, không phân bón hóa học, không khai thác non, hướng đến xây dựng vùng sản xuất quế an toàn, đạt tiêu chuẩn hữu cơ.

Toàn xã Bảo Nhai hiện có 4.325 ha quế. Trong đó, diện tích quế thường là 3.028 ha, diện tích quế hữu cơ là 1.297 ha chiếm gần 30% tổng diện tích quế toàn xã ở các thôn Nậm Đét, Bản Lắp, Nậm Cài... và có 1 hợp tác xã Quế hữu cơ Nậm Đét hoạt động bao tiêu sản phẩm cho bà con.

Ông Đặng Văn Phương, Chủ tịch UBND xã Bảo Nhai, tỉnh Lào Cai.

Theo ông Phương, việc tham gia vào chuỗi sản xuất quế hữu cơ đã giúp tăng thu nhập bình quân của các hộ gia đình ở Bảo Nhai lên 20% so với hộ trồng quế thường hoặc các cây trồng khác. Bởi, các sản phẩm từ quế trồng theo đúng tiêu chuẩn có giá bán cao hơn 20-40% so với sản phẩm thông thường. Các sản phẩm này cũng dễ tiếp cận các thị trường cao cấp (EU, Mỹ, Nhật).

Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai, tổng diện tích quế toàn tỉnh hiện đạt khoảng 146.800ha, trong đó diện tích tập trung, trọng điểm phát triển quế khoảng 97.000ha, với hơn 24.000ha được cấp chứng nhận hữu cơ.

Trung bình cây quế cho thu nhập khoảng 50 - 60 triệu đồng/ha/năm.

Hằng năm, tỉnh khai thác, chế biến khoảng 40.000 - 45.000 tấn vỏ quế khô, hơn 200.000 tấn cành lá quế với tổng số 46 cơ sở chế biến trên địa bàn; các sản phẩm chủ yếu là tinh dầu, quế vỏ. Trong đó, 16 nhà máy chiết xuất tinh dầu quế với quy mô tương đối lớn sử dụng công nghệ lò hơi, tổng công suất là 1.000 tấn sản phẩm tinh dầu/năm. Hơn 400 cơ sở chế biến tinh dầu quế quy mô nhỏ lẻ hộ gia đình.

Trung bình, cây quế cho thu nhập khoảng 50 - 60 triệu đồng/ha/năm, cao hơn hẳn so với cây lâm nghiệp thông thường hay cây nông nghiệp truyền thống. Bộ mặt nông thôn của Lào Cai nhờ đó cũng thay đổi.

Lào Cai: Huyện Bắc Hà vươn lên từ nông nghiệp hữu cơ Đến hết năm 2023, huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai đã trở thành địa phương sản xuất nông nghiệp hữu cơ lớn nhất tỉnh Lào ...

Giải pháp toàn diện để phát triển cây quế hữu cơ ở Việt Nam Trong những năm gần đây, cây quế đã trở thành một trong những cây trồng chủ lực, mang lại giá trị kinh tế cao cho ...

Thái Nguyên: Phát triển bền vững cây quế, nâng cao giá trị kinh tế Cây quế đang dần khẳng định vị thế, trở thành cây trồng chủ lực, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh ...