Công tác phòng cháy, chữa cháy rừng đang được các địa phương tăng cường triển khai trong bối cảnh nguy cơ cháy rừng ở mức cao. Ảnh minh họa.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng vừa ký ban hành Công điện số 43/CĐ-TTg ngày 25/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc quyết liệt triển khai các biện pháp cấp bách phòng cháy, chữa cháy rừng.

Theo Công điện, hiện nay tình trạng nắng nóng đang diễn ra gay gắt tại các tỉnh khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ, nhiều khu rừng liên tục ở cấp cảnh báo cháy rừng cấp V - cấp cực kỳ nguy hiểm, mức cao nhất trong khung 5 cấp cảnh báo cháy rừng.

Tổng hợp báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho thấy, từ đầu tháng 6/2026 đến nay đã xảy ra liên tiếp 25 vụ cháy rừng, làm thiệt hại hơn 90 ha rừng các loại tại các tỉnh Ninh Bình, Nghệ An, Hà Tĩnh, Phú Thọ, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Quảng Ngãi… Đáng chú ý, vụ cháy rừng xảy ra tại xã Thiên Nhẫn và xã Vạn An (xã Khánh Sơn, huyện Nam Đàn cũ, tỉnh Nghệ An) từ ngày 21-23/6/2026 đã phải huy động gần 1.000 người tham gia chữa cháy.

Theo cơ quan chuyên môn thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hiện tượng El Nino có khả năng xuất hiện từ cuối tháng 6, kéo theo nguy cơ nắng nóng cực đoan, bão dị thường và hạn hán diện rộng. Nhiệt độ trên phạm vi cả nước được dự báo tiếp tục cao hơn từ 0,5-1,5°C, trong khi tổng lượng mưa ở các khu vực có xu hướng thấp hơn từ 10-25% so với trung bình nhiều năm. Một số địa phương từ Thanh Hóa đến Quảng Ngãi có thể ghi nhận nhiệt độ trên 40°C trong những ngày tới. Nắng nóng diện rộng được dự báo tiếp tục xảy ra tại Bắc Bộ và Trung Bộ, không loại trừ khả năng xuất hiện các đợt nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt, làm gia tăng nguy cơ cháy rừng, gây thiệt hại về rừng, môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe, tài sản, tính mạng và đời sống của người dân.

Địa phương chịu trách nhiệm toàn diện về phòng cháy, chữa cháy rừng

Để chủ động phòng cháy, chữa cháy rừng, giảm thiểu thiệt hại do cháy rừng gây ra, Thủ tướng yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm về công tác phòng cháy, chữa cháy rừng trên địa bàn, khẩn trương chỉ đạo triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách.

Theo đó, UBND cấp xã và các cơ quan chức năng phải bám sát tình hình, thực hiện nghiêm trách nhiệm quản lý nhà nước về công tác phòng cháy, chữa cháy rừng; tăng cường kiểm tra, giám sát, triển khai hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy rừng theo phương châm “bốn tại chỗ” với tinh thần chủ động, kịp thời, quyết liệt, phù hợp với thực tế địa phương, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của Nhân dân. Tuyệt đối không được lơ là, chủ quan, mất cảnh giác, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt.

Các địa phương phải phân công lực lượng ứng trực 24/24 giờ theo quy định; thường xuyên kiểm tra, đôn đốc và kiểm soát việc sử dụng lửa trong rừng và gần rừng của người dân, nhất là hoạt động đốt nương làm rẫy; rà soát, hoàn thiện phương án ứng phó với từng loại cháy rừng có thể xảy ra trên địa bàn; kịp thời phát hiện điểm cháy, huy động lực lượng tham gia chữa cháy và dập tắt cháy rừng, không để xảy ra cháy lớn. Đồng thời, có phương án sẵn sàng, chủ động di dời người dân khỏi khu vực nguy hiểm khi cần thiết, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của Nhân dân và Nhà nước.

Thủ tướng cũng yêu cầu chủ động bố trí phương tiện, vật tư, kinh phí từ ngân sách địa phương, bao gồm cả dự phòng ngân sách địa phương, kết hợp với ngân sách trung ương hỗ trợ và các nguồn lực hợp pháp khác để triển khai công tác phòng cháy, chữa cháy rừng, khắc phục kịp thời hậu quả cháy rừng theo quy định.

Các địa phương tiếp tục thực hiện hiệu quả Đề án nâng cao năng lực cho lực lượng kiểm lâm trong công tác quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng giai đoạn 2021-2030 theo Quyết định số 177/QĐ-TTg ngày 10/2/2022; kịp thời báo cáo khó khăn, vướng mắc về Bộ Nông nghiệp và Môi trường để tổng hợp, xử lý theo thẩm quyền và quy định của pháp luật, đồng thời đề xuất hỗ trợ từ ngân sách trung ương cho công tác bảo vệ và phát triển rừng.

Bên cạnh đó, cần tăng cường tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức, trách nhiệm trong công tác phòng cháy, chữa cháy rừng; điều tra làm rõ nguyên nhân, đối tượng gây cháy rừng; xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm và trách nhiệm quản lý của người đứng đầu khi để xảy ra cháy rừng; kịp thời biểu dương, khen thưởng các cá nhân, tổ chức làm tốt công tác phòng cháy, chữa cháy rừng và tích cực tham gia chữa cháy rừng.

Các địa phương được yêu cầu thường xuyên theo dõi thông tin dự báo, cảnh báo nguy cơ nắng nóng, nguy cơ cháy rừng trên các bản tin của Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia và trang thông tin của Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm; kịp thời thông tin, báo cáo ngay khi xảy ra cháy rừng qua số điện thoại 098 666 8 333 để phối hợp chỉ đạo, huy động lực lượng chữa cháy rừng từ các địa phương khác khi cần thiết.

Các bộ, ngành phối hợp hỗ trợ địa phương

Thủ tướng giao Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo duy trì công tác dự báo, cảnh báo nguy cơ cháy rừng, thông tin kịp thời trên các phương tiện thông tin đại chúng và các kênh liên lạc chỉ đạo, điều hành trên phạm vi toàn quốc; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong phòng cháy, chữa cháy rừng.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, nhất là tại các vùng trọng điểm có nguy cơ cháy rừng cao; sẵn sàng hỗ trợ các địa phương về lực lượng, trang thiết bị chữa cháy, thông tin điểm cháy và công tác chỉ huy khi có cháy rừng lớn xảy ra; duy trì chế độ thường trực theo quy định; bảo đảm chất lượng công tác dự báo, kịp thời cung cấp thông tin về thời tiết và các hiện tượng thời tiết cực đoan đến các cơ quan liên quan và người dân phục vụ công tác phòng cháy, chữa cháy rừng.

Tăng cường chỉ đạo, kiểm tra công tác phòng cháy, chữa cháy rừng tại các địa phương, nhất là khu vực trọng điểm; xử lý kịp thời các kiến nghị theo thẩm quyền, phối hợp với Bộ Tài chính và các địa phương rà soát, tổng hợp nhu cầu hỗ trợ kinh phí bảo vệ, phòng cháy, chữa cháy rừng từ ngân sách trung ương theo quy định.

Bộ Tài chính được giao chủ trì, phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổng hợp nhu cầu hỗ trợ kinh phí bảo vệ, phòng cháy, chữa cháy rừng từ ngân sách trung ương, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Bộ Công Thương chỉ đạo ngành điện và Tập đoàn Điện lực Việt Nam chủ trì, phối hợp với chính quyền địa phương và các cơ quan liên quan bảo đảm an toàn tuyệt đối hệ thống điện quốc gia, không để xảy ra sự cố về truyền tải, cung cấp điện phục vụ sản xuất và đời sống của người dân.

Bộ Quốc phòng, Bộ Công an chủ động các phương án hỗ trợ chữa cháy rừng trên địa bàn các đơn vị đóng quân, sẵn sàng huy động lực lượng, phương tiện chữa cháy rừng khi có yêu cầu.

Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam và các cơ quan truyền thông tiếp tục thực hiện tốt công tác tuyên truyền về phòng cháy, chữa cháy rừng; kịp thời đưa thông tin về cảnh báo và dự báo cháy rừng, nhất là trong thời kỳ cao điểm nắng nóng.

Các bộ, ngành khác chủ động chỉ đạo, phối hợp, hỗ trợ địa phương triển khai công tác phòng cháy, chữa cháy rừng theo chức năng quản lý nhà nước được phân công. Văn phòng Chính phủ được giao theo dõi, đôn đốc việc thực hiện Công điện và phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ những vấn đề vượt thẩm quyền./.