Ngành dừa Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ với kim ngạch xuất khẩu tăng trưởng vượt bậc - Ảnh minh họa.

Ngành dừa Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ với kim ngạch xuất khẩu tăng trưởng vượt bậc, từ 280 triệu USD năm 2010 lên 1,64 tỷ USD năm 2023. Các sản phẩm từ dừa ngày càng đa dạng, từ nước dừa, dầu dừa, sữa dừa, mỹ phẩm đến các sản phẩm thủ công mỹ nghệ từ lá, vỏ và thân dừa. Mỗi bộ phận của cây dừa đều có thể tận dụng, tạo ra giá trị kinh tế và không gây lãng phí.

Bên cạnh giá trị kinh tế, cây dừa còn đóng góp đáng kể vào mục tiêu chống biến đổi khí hậu. Với khả năng hấp thụ CO2 cao, cây dừa được xem là "lá phổi xanh", góp phần giảm thiểu tác động của khí nhà kính, phù hợp với cam kết đưa mức phát thải ròng về 0 của Việt Nam vào năm 2050.

Tuy nhiên, ngành dừa vẫn còn nhiều hạn chế. Năng suất và giá trị gia tăng còn thấp do công nghệ chế biến chưa phát triển và liên kết chuỗi giá trị chưa chặt chẽ. Để khắc phục những hạn chế này, cần tập trung vào xây dựng chuỗi giá trị toàn diện, hiện đại và bền vững. Đầu tư vào nhà máy chế biến chuyên sâu, ứng dụng công nghệ cao, sản xuất theo hướng hữu cơ là những yếu tố then chốt để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

Bến Tre, thủ phủ dừa của cả nước, đang tiên phong trong việc xây dựng vùng dừa sản xuất hữu cơ tập trung với diện tích hơn 20.000 ha. Chính quyền tỉnh cũng đang hỗ trợ người dân về giống, kỹ thuật và cơ chế để phát triển vùng nguyên liệu dừa đạt chuẩn xuất khẩu.

Chiến lược phát triển ngành dừa cần gắn liền với khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Cần nghiên cứu, chọn tạo giống dừa chịu hạn, ứng dụng kỹ thuật thu hoạch bền vững và tận dụng triệt để các sản phẩm phụ từ dừa. Phát triển du lịch nông thôn thông qua các tour tham quan trang trại và workshop chế tác từ dừa cũng là cách gia tăng giá trị kinh tế.

Nhu cầu tiêu thụ sản phẩm dừa trên thế giới đang tăng nhanh, mở ra cơ hội lớn cho Việt Nam. Tuy nhiên, ngành dừa Việt Nam cần phát triển mạnh mẽ hơn nữa để khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế. Sự phối hợp chặt chẽ giữa doanh nghiệp, chính quyền và các tổ chức nghiên cứu là yếu tố quan trọng để nâng tầm ngành dừa Việt Nam.

Từ một loại cây trồng truyền thống, cây dừa đã trở thành biểu tượng của sự đổi mới và tiềm năng phát triển bền vững. Với chiến lược đúng đắn và sự phối hợp đồng bộ, ngành dừa Việt Nam không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần bảo vệ môi trường và thúc đẩy sự phát triển nông thôn bền vững.