Hệ thống kè chắn di động lớn nhất thế giới tại Hà Lan - Ảnh minh họa.

Biến đổi khí hậu không còn là một vấn đề của tương lai xa, mà đang diễn ra ngay trước mắt, với những hậu quả ngày càng rõ rệt và nghiêm trọng. Lũ lụt và nước biển dâng, những hệ quả trực tiếp của tình trạng này, đang đặt ra thách thức to lớn cho nhiều quốc gia trên thế giới, đặc biệt là các quốc gia Đông Nam Á với địa hình ven biển và hệ thống sông ngòi phức tạp.

Trong bối cảnh đó, Hà Lan, một quốc gia có bề dày lịch sử trong việc đối phó với nước, nổi lên như một hình mẫu và nguồn cảm hứng cho khu vực. Với 40% diện tích nằm dưới mực nước biển, người Hà Lan đã phải học cách sống chung với lũ lụt từ nhiều thế kỷ nay. Họ đã phát triển một hệ thống phòng chống lũ lụt tinh vi và hiệu quả, bao gồm mạng lưới đê điều, đập, cống và các công trình kiểm soát nước khác. Rào chắn bão Maeslant, một công trình biểu tượng của kỹ thuật Hà Lan, đã bảo vệ bờ biển phía Nam đất nước này suốt hơn 25 năm qua, minh chứng cho khả năng thích ứng của con người trước những thách thức của tự nhiên.

Tuy nhiên, thách thức mà các quốc gia Đông Nam Á đang phải đối mặt ngày càng trở nên cấp bách hơn do biến đổi khí hậu. Mực nước biển dâng cao, mưa lớn và các hiện tượng thời tiết cực đoan khác đã và đang gây ra những trận lũ lụt nghiêm trọng, ảnh hưởng đến cuộc sống của hàng triệu người và gây thiệt hại kinh tế to lớn. Thái Lan, với thủ đô Bangkok nằm ở vùng trũng thấp, đặc biệt dễ bị tổn thương. Dự báo cho thấy nếu mực nước biển dâng 2m, 28% dân số và 52% GDP của Thái Lan sẽ bị ảnh hưởng. Indonesia cũng đang chứng kiến tác động của nước biển dâng đối với các vùng đất than bùn trũng, gây ảnh hưởng đến sản xuất dầu cọ - một ngành kinh tế quan trọng của đất nước.

Tại Việt Nam, tình hình lũ lụt trong năm 2024 đang diễn biến phức tạp, đặc biệt là ở khu vực miền Trung. Mưa lớn kéo dài do ảnh hưởng của các cơn bão và áp thấp nhiệt đới, cùng với sự xuất hiện của hiện tượng La Nina vào cuối năm, đã gây ra lũ lụt trên diện rộng, ngập úng nhiều khu vực, gây thiệt hại về người và tài sản. Theo thống kê, tính đến tháng 7 năm 2024, miền Trung đã hứng chịu 4 trận lũ lớn, gây thiệt hại hàng nghìn tỷ đồng và ảnh hưởng đến cuộc sống của hàng trăm nghìn người dân. Các tỉnh miền núi phía Bắc cũng chịu ảnh hưởng nặng nề từ mưa lớn, gây ra lũ quét và sạt lở đất, cướp đi sinh mạng của nhiều người.

Trước tình hình cấp bách này, nhiều quốc gia Đông Nam Á đang tìm đến Hà Lan để học hỏi kinh nghiệm và tìm kiếm giải pháp. Các sáng kiến của Hà Lan, từ nhà nổi đến các biện pháp bảo vệ bờ biển tiên tiến, có thể mang lại những ý tưởng và công nghệ hữu ích cho khu vực. Viện Kiến thức ứng dụng Deltares của Hà Lan cũng đang tích cực hợp tác với các nước ASEAN, chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm về quản lý nước và ứng phó với biến đổi khí hậu. Một nền tảng trực tuyến đã được thiết lập để các nhà ngoại giao trẻ từ ASEAN có thể trao đổi quan điểm và học hỏi lẫn nhau.

Mặc dù những thách thức đặt ra là rất lớn, nhưng sự hợp tác và chia sẻ kinh nghiệm giữa các quốc gia, cùng với việc áp dụng các công nghệ và giải pháp tiên tiến, sẽ giúp Đông Nam Á tăng cường khả năng chống chịu với lũ lụt và nước biển dâng.

Cảnh báo nguy cơ ngập lụt tại Bắc Bộ

Sơn La khẩn trương khôi phục sản xuất rau sau mưa lũ

Bắc Kạn oằn mình gánh chịu hậu quả nặng nề từ mưa lũ kéo dài