Điều Việt Nam: Vua xuất khẩu, nghèo nguyên liệu

7 tháng đầu năm 2024, Việt Nam phải chi gần 2,3 tỷ USD để nhập khẩu hạt điều thô - Ảnh minh họa.

Ngành điều Việt Nam đang phải đối mặt với một nghịch lý đáng buồn. Mặc dù duy trì vị thế số 1 thế giới về xuất khẩu điều trong gần hai thập kỷ, nhưng nguồn nguyên liệu trong nước lại ngày càng thu hẹp, đẩy ngành vào vòng xoáy phụ thuộc nhập khẩu.

Thống kê cho thấy, trong 7 tháng đầu năm 2024, Việt Nam đã xuất khẩu gần 451.600 tấn điều, mang về 2,55 tỷ USD, tăng trưởng đáng kể so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, cũng trong khoảng thời gian này, nước ta đã phải chi gần 2,3 tỷ USD để nhập khẩu hạt điều thô. Sự chênh lệch giữa giá trị xuất khẩu và nhập khẩu cho thấy ngành điều đang phụ thuộc lớn vào nguồn nguyên liệu từ nước ngoài.

Tình trạng này bắt nguồn từ việc diện tích trồng điều trong nước ngày càng giảm. Nông dân đang dần chuyển sang trồng các loại cây khác, đặc biệt là sầu riêng, do thu nhập cao hơn gấp nhiều lần.

Việc phụ thuộc quá lớn vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu khiến ngành điều Việt Nam đối mặt với nhiều rủi ro. Giá điều thô nhập khẩu tăng cao, chất lượng không ổn định, thậm chí có tình trạng hàng kém chất lượng mạo danh thương hiệu điều Việt Nam, gây ảnh hưởng đến uy tín của ngành.

Để giải quyết tình trạng này, cần có những giải pháp đồng bộ và lâu dài. Trước hết, cần đảm bảo lợi nhuận cho người trồng điều, khuyến khích người nông dân gắn bó với cây trồng truyền thống. Đồng thời, cần đẩy mạnh phát triển công nghiệp chế biến sâu, nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm điều Việt Nam.

Các chuyên gia cảnh báo, nếu không có sự thay đổi chiến lược sản xuất và giảm sự phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu, vị trí dẫn đầu chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị điều toàn cầu của Việt Nam có thể bị lung lay.

Nigeria mở cửa cho lương thực nhập khẩu

Phân bón nhập khẩu tăng trưởng mạnh

55% ngô Việt từ Argentina, đáp ứng nhu cầu trong nước