Công tác dân vận trong xây dựng nông thôn mới ở Hà Tĩnh (Bài 2): Khi “cán bộ đi trước, làng nước theo sau”

Đến Hà Tĩnh, chúng ta dễ dàng bắt gặp hình ảnh các lãnh đạo địa phương cầm cuốc, xẻng...cùng dân xây dựng nông thôn mới. Ảnh: Sông Hàn

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng dạy: “Một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền”. Tại Hà Tĩnh, tư tưởng ấy đã được cụ thể hóa thành những hành động quyết liệt và đầy cảm xúc trong phong trào NTM. Vì lẽ đó, nơi đây được xem là một trong những “lá cờ đầu” của cả nước về xây dựng NTM, và cốt lõi của thành công đó chính là nghệ thuật “Dân vận khéo”.

Khi “ghế nóng” được đặt ngoài đường

Trước đây, công tác dân vận thường bị mặc định là việc của khối đoàn thể, hay những buổi họp dân khô khan trong hội trường với những văn bản dài dòng. Người dân nghe xong, gật đầu đấy, nhưng về nhà lại lắc đầu vì “Cán bộ nói hay nhưng có làm đâu”. Khoảng cách giữa người chỉ đạo và người thực hiện vô hình trung tạo nên những rào cản tâm lý e ngại.

Hà Tĩnh đã chọn cách xóa bỏ rào cản đó bằng việc thay đổi tư duy làm việc: Cán bộ phải “tắm mình” vào thực tiễn. Từ lãnh đạo tỉnh, lãnh đạo huyện cho đến cán bộ xã đều được phân công phụ trách, “đỡ đầu” từng thôn, từng tiêu chí cụ thể. Thậm chí, chúng ta dễ dàng bắt gặp những hình ảnh những vị lãnh đạo xắn tay áo cùng dân trộn hồ, khiêng gạch; những cô giáo, chị cán bộ phụ nữ không ngại lấm lem dọn dẹp vệ sinh đường làng... đã trở thành chất xúc tác cực mạnh.

Nhiều cán bộ, lãnh đạo, công an... không ngại xắn tay áo để cùng dân làm đường trong phong trào xây dựng nông thôn mới ở xã Đức Đồng, Hà Tĩnh. Ảnh: Sông Hàn

Trong những năm tháng cao điểm xây dựng NTM, người dân Hà Tĩnh đã quen với một hình ảnh lạ mà quen: Ngày thứ Bảy, Chủ nhật, trụ sở ủy ban vắng tanh, nhưng ngoài đường thôn, ngõ xóm thì rộn rã tiếng cười nói, tiếng cuốc xẻng. Đó là khi phong trào “Ngày về cơ sở” được kích hoạt trên toàn tỉnh... Đặc biệt, Nghị quyết số 04-NQ/TU về tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện Đề án “Thí điểm xây dựng tỉnh Hà Tĩnh đạt chuẩn nông thôn mới, giai đoạn 2021 - 2025” được lãnh đạo các cấp thông tin đầy đủ với các hình thức đa dạng, phong phú, linh hoạt, hiệu quả, phù hợp với thực tế cơ sở.

Chính sự gần gũi ấy đã xóa nhòa ranh giới quan – dân. Khi cùng nhau chia sẻ bát nước chè xanh bên lề đường sau giờ lao động, những tâm tư, nguyện vọng hay những bức xúc của người dân được cán bộ thấu hiểu cặn kẽ nhất.

“Phá rào nhà mình” để mở lối

Trong xây dựng NTM, “tấc đất” thực sự là “tấc vàng”. Việc vận động hiến đất mở đường luôn là bài toán nan giải nhất, dễ nảy sinh mâu thuẫn nhất. Ở nhiều nơi, dự án tắc nghẽn cả năm trời chỉ vì một hộ dân không chịu lùi vào vài mét. Nhưng ở Hà Tĩnh, những “nút thắt” ấy đã được tháo gỡ bằng những “nhát búa” đầu tiên từ chính nhà cán bộ.

Tại huyện Nghi Xuân hay Đức Thọ, người dân vẫn truyền tai nhau những câu chuyện đầy cảm phục về những “đầu tàu” gương mẫu. Khi quy hoạch đường giao thông nông thôn đi qua, không chờ đợi đền bù, không so đo thiệt hơn, chính những đảng viên, cán bộ thôn xóm là người đầu tiên ký tên hiến đất, là người đầu tiên cầm búa tạ đập tường rào nhà mình.

Một tấm gương điển hình được tặng Bằng khen vì hiến đất để làm đường, xây dựng nông thôn mới. Ảnh: BHT

Một Trưởng thôn ở xã Tùng Ảnh (nay là xã Đức Thọ) tâm sự: “Mình đi vận động bà con hiến đất mà tường rào nhà mình còn nguyên thì nói ai nghe? Mình phải đau trước cái đau của dân, thiệt trước cái thiệt của dân, thì sau này cái sướng dân mới chia cho mình.”

Chính tư duy “đảng viên đi trước” ấy đã tạo nên hiệu ứng domino. Từ một nhà cán bộ phá rào, cả xóm phá rào. Từ một con ngõ nhỏ hẹp, lầy lội, những con đường bê tông rộng 5m, 7m thẳng tắp đã hình thành, hai bên là những hàng rào xanh mướt mắt thay thế cho những bức tường bê tông tù túng.

Tại các xã miền núi như Hương Sơn, Vũ Quang... phong trào cải tạo vườn tạp để xây dựng vườn mẫu gặp nhiều khó khăn do tập quán canh tác cũ. Cán bộ khuyến nông, cán bộ hội nông dân đã không quản ngại ngày đêm, cầm tay chỉ việc, thậm chí bỏ tiền túi mua giống cây, tự tay trồng thí điểm tại vườn nhà mình hoặc vườn của một hộ nghèo để làm mẫu. Khi cây ra hoa kết trái, mang lại thu nhập thực tế, người dân mới tin và làm theo.

Giám đốc Trung tâm khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh Nguyễn Hữu Ngọc đang hướng dẫn cho nông dân tại Trang trại thực nghiệm giống cây ăn quả. Ảnh: Sông Hàn

Thực tế trên cho thấy, cái hay của công tác dân vận tại Hà Tĩnh là không dùng mệnh lệnh hành chính để áp đặt các chỉ tiêu NTM. Thay vào đó, họ dùng “mệnh lệnh từ trái tim” thông qua sự nêu gương. Sự kiên trì, nhẫn nại và gương mẫu của đội ngũ cán bộ cơ sở chính là nguồn năng lượng duy trì ngọn lửa phong trào. Để rồi, kết quả là diện mạo quê hương đổi mới chính là phần thưởng lớn nhất đối với họ.

Nhìn lại chặng đường xây dựng NTM của Hà Tĩnh, có thể khẳng định: “Tiền bạc có thể cạn, cơ chế có thể thay đổi, nhưng uy tín của cán bộ đảng viên trước nhân dân là nguồn vốn vô tận và quý giá nhất”. Công tác dân vận khéo ở Hà Tĩnh thành công là nhờ đã khôi phục và củng cố niềm tin ấy. Khi cán bộ nói đi đôi với làm, khi lợi ích cá nhân được đặt sau lợi ích cộng đồng, thì sức dân được giải phóng mạnh mẽ.

Tuy nhiên, chỉ nêu gương thôi chưa đủ. Để huy động tối đa nguồn lực và trí tuệ của nhân dân, Hà Tĩnh còn có những cách làm sáng tạo, những mô hình dân vận “không giống ai” nhưng hiệu quả bất ngờ.

Còn tiếp...