Bác Ngân Văn Hiên bên vườn cam trĩu quả ngọt lịm.

10 năm lấy kiên trì thắng đá

Nằm loạt thỏm giữa thung lũng Pù Luông hoang sơ hùng vĩ, muốn vào đây chỉ có cách đi bộ hoặc đi xe máy băng qua những con đường đầy rẫy sỏi đá để đến với vùng cam của ông Ngân Văn Hiên. Để có vườn cam trĩu ngọt như ngày hôm nay, ông Hiên đã phải kiên trì, bền bỉ suốt 10 năm trời dòng dã khiến ai cũng phải nể phục. Ông Ngân Văn Hiên, thôn Kho Mường, xã Pù Luông, người đã biến hơn 3 ha đất đá sỏi tưởng chừng không thể canh tác thành vườn cam quýt trĩu quả, thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm.

Năm 1996, ông Hiên ra khu vực trồng cam hiện nay tiến hành khai hoang, phục hóa. Ai cũng ngỡ ông dở hơi, bởi cả gia đỉnh 5 người chưa đủ non, đủ ấm lại dắt díu nhau vào vào nơi không đường, không điện, không nước để sinh sống. Hằng ngày ông Hiên đào đá, đào sỏi chuyển đi. Chẳng ai biết ông Hiên có ý định làm gì, mà suốt 1 năm trời cứ đào xới quả đồi hơn 3ha toàn cây lau lách và đá sỏi. Ban đầu ông Hiên dự định trồng những cây nông nghiệp truyền thống. Tuy nhiên, trong một lần đi rừng ông phát hiện ra những cây cam giấy và quýt hoi mọc tự nhiên trong rừng, ông nảy ra ý tưởng: “Nếu cây này sống được trong rừng, tại sao mình không thử đưa nó về trồng trên đồi đá sỏi của mình?”

Thế là ông Hiên đưa cây về trồng rồi chiết cành, nhân giống, quyết tâm biến vùng đất sỏi đá thành vườn cây ăn quả. Những cây cam thử nghiệm phát triển tốt đã tiếp thêm động lực, khiến hai vợ chồng quyết định chuyển đổi hoàn toàn sang trồng cam giấy, quýt hoi là 2 loại cây ăn quả bản địa của địa phương.

Vào vụ thu hoạch, bác Hiên phải thuê lao động để thu hoạch cam.

Việc cải tạo đất đá sỏi của vợ chồng ông Hiên không hề dễ dàng. Ông Hiên và vợ phải mất tròn một năm đào từng hòn đá, đập nhỏ bằng xà beng, búa, không biết bao nhiêu sức lực và giọt mồ hôi để có mặt bằng trồng cây. Những ngày nắng gắt, đôi tay chai sạn, mồ hôi vã ra như tắm, đôi vợ chồng vẫn kiên trì, bởi chỉ cần bỏ cuộc, cả gia đình sẽ quay về cảnh nghèo đói.

Để đámr bảo cây sinh trường và phát triển tốt, những ngày nắng ông Hiên phải đi bộ xuống suối Kho Mường gánh nước tưới cho cây cam, cây quýt hoi. Chăn nuôi lợn, gà chỉ đủ lấy ngắn nuôi dài, duy trì bữa ăn hàng ngày. Chỉ vài gốc cây ban đầu, thu hoạch còn rất nhỏ, nhưng ông Hiên không bỏ cuộc, vẫn kiên trì chăm sóc, chiết cành nhân giống.

Ông Hiên áp dụng cách bón phân chuồng quanh gốc, khi cây nuôi quả sẽ bón thêm phân NPK. Mỗi năm, vào mùa xuân, ông chiết cành một lần để nhân giống, từng bước mở rộng diện tích vườn. Bên cạnh đó, ông trồng xen 200 gốc cam Cao Phong, vừa nâng cao hiệu quả kinh tế và đáp ứng yêu cầu của nhiều khách hàng.

Vườn cam gần 30 năm tuổi sai trĩu quả là công sức, mồ hôi và long kiên trì của hai vợ chồng bác Hiên.

Quả ngọt sinh ra từ đá

Năm 2007, những cây camcủa ông Hiên chính thức cho thu hoạch sau nhiều năm chăm sóc. Năng suất tăng dần theo từng năm, đến nay vườn cam quýt hơn 3 ha cho khoảng 20 tấn quả mỗi vụ, giá bán 20.000 đồng/kg, mang lại nguồn thu hàng trăm triệu đồng cho gia đình.

“10 năm kiên trì chăm sóc, làm lụng, đôi bàn tay đã chai sạn, làn da rám nắng nhưng đến ngày hái quả thì bao vất vả, bao giọt mô hôi đã rơi mới thấy hạnh phúc nhường nào” bác Hiên nói.

Thành công với mô hình trồng cam tại Kho Mường không chỉ chứng minh hướng đi phát triển kinh tế mà còn chứng minh sự quyết tâm và lòng kiên trì của ông Hiên. Từ một vùng đất hoang vu, sỏi đá, từng bị người dân nghi ngờ, giờ đây, vườn cam quýt trở thành địa chỉ tham quan thú vị, thu hút khách du lịch với mức phí 30.000 đồng/người, vừa chụp ảnh vừa thưởng thức trái cây ngay tại vườn. Ngoài ra, ông Hiên còn thuê người thu hoạch, tạo công ăn việc làm cho người dân địa phương khi cam vào vụ chín.

Gần 30 năm, câu chuyện của ông Hiên là hành trình của nghị lực. Mọi khó khăn: đất đá sỏi, thiếu nước, bệnh hại cây, đường đi bộ xa xôi ông Hiên đều kiên nhẫn, bền chí, vững lòng cùng vợ vượt qua.

Du khách khi đến vườn cam của bác Hiên có thể tham quan, thưởng thức cam thoải mái.

Thấy ông Hiên trồng cam có thể thoát nghèo, vươn lên làm giàu, nhiều hộ dân trong bản Kho Mường cũng chuyển hướng sang trồng cam. Thế là ông Hiên lại truyền đạt, chia sẻ lại kinh nghiệm của mình cho các hộ trồng sau. Điều mong muốn lớn nhất của ông Hiên cũng như bà con trồng cam ở đây là đầu mối thu mua lớn để ổn định đầu ra.

Đang mùa thu hoạch, đứng giữa vườn cam quýt rợp lá xanh, những quả trĩu cành, ông Hiên vẫn nhớ những ngày đầu gian khó với những hòn đá sỏi nặng nề, những túp lều tạm bợ, những bữa cơm chỉ có sắn cho con.

Vẫn còn những dự định mở rộng diện tích, trăn trở mở rộng hoạt động du lịch trải nghiệm, để không chỉ làm giàu cho gia đình mà còn để người dân ở bản, ở xã học hỏi, mạnh dạn cải tạo đồi núi, chuyển đổi cây trồng phù hợp cho hiệu quả kinh tế cao.

Những lao động địa phương đang tiến hành thu hoạch cam tại vườn cam của bác Hiên.

Theo ông Hà Văn Hưởng, Chủ tịch Hội Nông dân xã Pù Luông chia sẻ: “gia đình bác Ngân Văn Hiên là tấm gương vượt khó đáng học hỏi. Từ một khu đất chỉ có sỏi đá, thiếu thốn trăm bề nhưng bác Hiên vẫn kiên trì vượt qua mọi khó khăn để cải tạo, thử nghiệm cây trồng và đạt hiệu quả kinh tế rõ rệt. Không chỉ mang lại thu nhập cho gia đình, bác còn tạo việc làm cho người dân địa phương và trở thành điểm tham quan học tập về nông nghiệp. Chính quyền địa phương định hướng người dân cải tạo đất đồi, chuyển đổi sang trồng cam giấy, quýt hoi là loại cây trồng bản địa để tạo thành vùng trồng lớn, góp phần phát triển kinh tế địa phương”.

Vì vậy việc mở rộng vùng trồng, phát triển dịch vụ tham quan trải nghiệm sẽ là định hướng phù hợp, để phát triển nông nghiệp bền vững gắn với du lịch địa phương. Bởi Pù Luông được tghieen nhiên ban tặng điều kiện khí hậu quanh năm mát mẻ.